Như báo Pháp Luật TP.HCM ngày 11-10 thông tin về việc Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp) khẳng định Công văn số 5997/BGDĐT-KHTC của Bộ GD&ĐT về việc thực hiện miễn, giảm học phí đối với giáo dục nghề nghiệp và giáo dục ĐH (theo Nghị định số 49/2010/NĐ-CP) của Bộ GD&ĐT là không phù hợp với pháp luật hiện hành. Thực tế công văn này đang gây ách tắc trong thu học phí ở các trường làm sinh viên và phụ huynh lo lắng.
Rối đối tượng miễn giảm
Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Cần Thơ Châu Văn Lực cho biết: Quy định của Bộ GD&ĐT gây khó khăn cho sinh viên. Nhưng trường thì phải thực hiện theo công văn của Bộ GD&ĐT, chứ làm sao thực hiện khác được. Thực tế sinh viên đang gặp khó. Khó trước hết là chủ yếu ở các đối tượng thuộc diện miễn, giảm thuộc các xã có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn. Hiện nay, danh mục các xã có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn thì có khá nhiều văn bản. Trường đã gửi công văn để Bộ GD&ĐT có ý kiến, cũng hơn một tuần rồi, đề nghị Bộ có hướng dẫn cụ thể là áp dụng văn bản nào để xác định xã nào là xã thuộc diện có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn để thực hiện cho đúng chính sách miễn, giảm theo quy định của Chính phủ. Nếu sinh viên thuộc đối tượng miễn, giảm mà không thực hiện thì không được, trường vi phạm. Nhưng sinh viên không thuộc đối tượng miễn, giảm mà trường miễn, giảm thì trường cũng vi phạm.
Việc thực hiện miễn, giảm học phí đối với sinh viên theo quy định vẫn còn rối rắm. Trong ảnh: Sinh viên Trường Đại học Khoa học Tự nhiên TP.HCM trong giờ thực tập. Ảnh minh họa: HTD
Trường thất thu tiền tỉ
Ông Nguyễn Văn Đương, Phó phòng Đào tạo Trường ĐH Kinh tế TP.HCM, băn khoăn nếu theo Công văn 5997 của Bộ GD&ĐT thì nhà trường phải thực hiện miễn, giảm học phí cho hàng ngàn sinh viên, khoản kinh phí không nhỏ. Bà Nguyễn Kim Loan, Trưởng phòng Công tác sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn TP.HCM, cho biết: Công văn 5997 hướng dẫn “các trường thực hiện không thu học phí cho các đối tượng trên”. Điều này gây bất lợi cho nhà trường. Nếu thực hiện theo Nghị định 49 thì nhà trường được thêm khoảng 7 tỉ đồng của 2.500 sinh viên (chiếm khoảng 23% tổng số sinh viên của trường) được nhà nước cho vay học phí về đóng cho nhà trường. Thực hiện theo Công văn 5997 thì nhà trường mất khoản thu này. Trường đã có ý kiến nhưng không được giải quyết.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó phòng Công tác sinh viên Trường ĐH Luật TP.HCM, cũng cho rằng cụm từ “không thu học phí” gây nhầm lẫn với hai cách hiểu khác nhau. Một, có thể hiểu “không thu” là sinh viên được miễn, giảm. Hai, cũng có thể hiểu “không thu” là nhà trường cho sinh viên mắc nợ học phí, trả sau. Trước mắt để giải quyết khó khăn cho sinh viên, nhà trường cho phép những đối tượng sinh viên trước đây đã được miễn, giảm học phí nếu năm nay thật sự khó khăn thì làm đơn nợ học phí trong khi chờ hướng dẫn của Bộ GD&ĐT.
Bà Nguyễn Thị Thu Hương, Trưởng phòng Xác nhận hộ nghèo (HS-SV) - Sở LĐ-TB&XH TP Đà Nẵng, cho biết: “Công văn 5997 đã làm rối rắm cho các trường trong việc xét miễn, giảm. Thậm chí cả chúng tôi cũng rối. Rất nhiều phụ huynh đã phản ứng sau khi công văn này ra đời, còn sinh viên thì hoang mang”. Theo bà Hương thì một số trường trên địa bàn TP Đà Nẵng đã phải linh động chưa thu học phí (đúng quy định thì thời điểm này đã thu học phí) để học sinh yên tâm học tập. Tuy nhiên, có trường lại không thu nhận giấy xác nhận miễn, giảm mà bắt sinh viên phải nộp tiền mặt. Những trường hợp này, sinh viên con nhà nghèo không biết bấu víu chỗ nào để có tiền nộp học theo yêu cầu của nhà trường.
Trái luật và gây tốn kém
Các quy định về thủ tục giấy tờ gây khó khăn cho sinh viên khi làm thủ tục miễn, giảm học phí. Ông Châu Văn Lực cho rằng công văn của Bộ GD&ĐT yêu cầu giấy tờ xác nhận đối tượng được miễn, giảm học phí (sổ đăng ký hộ khẩu thường trú của hộ gia đình; giấy chứng nhận người có công với cách mạng; giấy chứng nhận hộ nghèo; giấy chứng nhận học sinh, sinh viên bị tàn tật...) phải là bản sao có công chứng. Nhưng thực tế Luật Công chứng không quy định như vậy. Nhưng trường phải làm theo yêu cầu của Bộ GD&ĐT.
Ông Nguyễn Văn Đương lo ngại việc sinh viên dùng bản phôtô công chứng để chứng nhận gia đình diện xóa đói giảm nghèo, diện chính sách… rất phức tạp. Theo ông Đương, những năm trước áp dụng văn bản gốc mà vẫn có nhiều trường hợp giả mạo.
| Những điểm tréo ngoe của Công văn 5997 Công văn số 5997 quy định giấy tờ xác nhận đối tượng được miễn, giảm học phí; trách nhiệm của các trường trong việc thực hiện miễn, giảm học phí... (sổ đăng ký hộ khẩu thường trú của hộ gia đình; giấy chứng nhận người có công với cách mạng; giấy chứng nhận hộ nghèo; giấy chứng nhận học sinh, sinh viên bị tàn tật...) phải là “bản sao có công chứng” không phù hợp với Luật Công chứng, gây khó khăn cho các đối tượng khi làm thủ tục miễn, giảm học phí. Công văn 5997 đưa ra đối tượng được miễn, giảm học phí bao gồm cả học sinh, sinh viên có cha mẹ thường trú tại các xã bãi ngang ven biển và các thôn, bản đặc biệt khó khăn nhưng đối tượng này lại không thuộc diện được miễn học phí trong Nghị định 49. Công văn 5997 quy định các trường thực hiện không thu học phí hoặc giảm học phí cho cả đối tượng được miễn, giảm học phí học ở các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và giáo dục ĐH công lập là trái với quy định trong Nghị định 49. Theo Nghị định 49, các đối tượng được miễn, giảm học phí sẽ được trực tiếp tiếp nhận tiền hỗ trợ miễn, giảm học phí từ nhà nước và phải thực hiện việc đóng học phí đầy đủ cho nhà trường. |
NHÓM PV GIÁO DỤC
