Giá USD tại nhiều ngân hàng thương mại tiếp tục được niêm yết ở mức kịch trần trong biên độ giao dịch cho phép, trong khi giá trên thị trường tự do tăng mạnh và nới rộng khoảng cách so với hệ thống ngân hàng.
Giá đôla Mỹ ngân hàng neo kịch trần
Đầu giờ chiều 9-3, Ngân hàng Nhà nước công bố tỉ giá trung tâm ở mức 25.062 đồng/USD, tăng 3 đồng so với phiên trước đó. Với biên độ giao dịch ±5%, các ngân hàng thương mại được phép niêm yết giá mua - bán USD trong khoảng 23.809 - 26.315 đồng/USD.
Tại các ngân hàng thương mại, giá bán USD tiếp tục được điều chỉnh tăng và duy trì ở mức kịch trần trong biên độ giao dịch cho phép. Trong khi đó, giá mua vào ghi nhận xu hướng phân hóa khi một số ngân hàng điều chỉnh giảm nhẹ, song cũng có ngân hàng lại giữ ổn định.
Đơn cử, tại Vietcombank, giá đôla Mỹ được niêm yết mua vào 26.025 đồng/USD và bán ra 26.315 đồng/USD. So với phiên trước, giá bán tăng thêm 4 đồng trong khi giá mua giảm 16 đồng.
Tại Eximbank, đồng bạc xanh được niêm yết 26.050 – 26.315 đồng/USD, giữ nguyên giá mua nhưng tăng thêm 4 đồng ở chiều bán so với chốt phiên chiều qua.
Trên thị trường tự do, giá USD bật lên 26.928 đồng/USD (mua) và 27.048 đồng/USD (bán), tăng thêm khoảng 100 đồng so với một ngày trước, cao hơn giá bán USD trong ngân hàng khoảng 730 đồng.
Đà tăng của giá USD trong nước chịu tác động từ sức mạnh đồng bạc xanh trên thị trường quốc tế, khi chỉ số USD Index - thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh tiếp tục duy trì quanh ngưỡng 98,86 điểm. Đây cũng là mức cao nhất của chỉ số này trong nhiều tháng trở lại đây.
Địa chính trị và lãi suất toàn cầu tạo áp lực lên tỉ giá
Theo VIS Rating, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran từ ngày 28-2-2026, cùng các động thái đáp trả của Iran đang làm gia tăng áp lực chi phí năng lượng và tỉ giá đối với doanh nghiệp Việt Nam.
Trong kịch bản xung đột kéo dài, tác động lớn nhất không đến từ việc gián đoạn trực tiếp các tuyến thương mại mà từ chi phí năng lượng và vận tải tăng, kéo theo áp lực lạm phát, tỉ giá và điều kiện tài chính thắt chặt.
Ông Nguyễn Đình Duy, CFA – Giám đốc phân tích cao cấp VIS Rating cho rằng giá năng lượng tăng có thể khiến lạm phát tại Mỹ nóng lên, buộc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trì hoãn việc nới lỏng chính sách tiền tệ.
Khi Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn dự kiến, đồng USD sẽ tiếp tục mạnh lên, từ đó tạo áp lực mất giá kéo dài đối với VND, làm gia tăng rủi ro tỉ giá đối với các doanh nghiệp Việt Nam vay nợ bằng USD, đặc biệt là các ngành có chi phí ngoại tệ lớn như hàng không, điện và nước sạch. Do các doanh nghiệp này vừa có tỉ trọng nợ vay bằng USD cao, vừa có nhiều chi phí hoạt động gắn với USD như nhiên liệu, thuê máy bay và chi phí bảo dưỡng.
Ngoài ra, biến động tỉ giá kéo dài còn có thể khiến chính sách tiền tệ trong nước trở nên thận trọng hơn. Khi đó, mặt bằng lãi suất có thể tăng lên và điều kiện thanh khoản bị siết chặt, kéo theo chi phí vốn cao hơn.
Trong bối cảnh đó, những doanh nghiệp có đòn bẩy tài chính lớn, đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản và hạ tầng, sẽ đối mặt với rủi ro tái cấp vốn và áp lực trả nợ lớn hơn trong ngắn hạn.
Nhận định về tỉ giá trong bối cảnh hiện tại
Ông Nguyễn Thế Minh, chuyên gia tài chính nêu quan điểm: Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng và giá dầu tiếp tục biến động, áp lực lên tỉ giá USD toàn cầu có xu hướng tăng lên. Nguyên nhân cốt lõi xuất phát từ kỳ vọng về chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).
Bởi khi giá dầu tăng mạnh, thị trường lập tức lo ngại về rủi ro lạm phát quay trở lại. Giá năng lượng có tác động rất lớn đến lạm phát, không chỉ trực tiếp mà còn gián tiếp thông qua chi phí sản xuất và vận chuyển. Do đó, nếu lạm phát có dấu hiệu tăng trở lại, Fed sẽ khó có thể sớm nới lỏng chính sách tiền tệ như kỳ vọng trước đó.
Trong kịch bản lạm phát duy trì ở mức cao, khả năng Fed tiếp tục giữ mặt bằng lãi suất cao trong thời gian dài, thậm chí không loại trừ khả năng phải tăng lãi suất trở lại. Nếu điều này xảy ra sẽ làm đồng USD mạnh lên. Khi lãi suất USD trở nên hấp dẫn hơn, dòng vốn toàn cầu có xu hướng quay trở lại Mỹ, từ đó tạo áp lực tăng lên tỉ giá USD.
Chính vì vậy, khi đồng USD mạnh lên, các tài sản thay thế như vàng thường chịu áp lực điều chỉnh. Đồng thời, đối với các nền kinh tế mới nổi, bao gồm Việt Nam, việc USD tăng giá cũng có thể tạo ra áp lực nhất định lên tỉ giá trong ngắn hạn.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng tác động này còn phụ thuộc vào thời gian kéo dài của căng thẳng địa chính trị. Nếu biến động giá dầu chỉ mang tính ngắn hạn và nhanh chóng hạ nhiệt, áp lực lạm phát toàn cầu có thể không đủ lớn để khiến Fed thay đổi chính sách. Khi đó, xu hướng tăng mạnh của USD và áp lực lên tỉ giá cũng sẽ được giảm bớt.
"Do đó, trong giai đoạn hiện nay, thị trường cần theo dõi sát hai yếu tố chính: Thứ nhất là diễn biến giá dầu thế giới. Thứ hai là xu hướng lạm phát tại Mỹ và tín hiệu chính sách từ Fed. Hai yếu tố này sẽ đóng vai trò quyết định đối với diễn biến của đồng USD và xu hướng tỉ giá trong thời gian tới", ông Minh nói.
