Chăm lo cho người lao động: Từ ‘cao điểm’ sang ‘thường xuyên’

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 - 30-4-2026), 140 năm Ngày Quốc tế Lao động (1-5-1886 - 1-5-2026) và Tháng Công nhân từ 1-5 đến 31-5), các hoạt động chăm lo, bảo vệ quyền lợi người lao động tại TP.HCM tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng thiết thực, hiệu quả.

Yêu cầu đặt ra là các hoạt động không chỉ dừng ở phong trào mà phải đi vào thực chất, đáp ứng đúng nhu cầu người lao động. Pháp Luật TP.HCM đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Thanh Nhân, Chủ tịch Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) TP.HCM, về giải pháp nâng cao hiệu quả chăm lo và bảo đảm quyền lợi người lao động bền vững.

Lấy người lao động làm trung tâm

.Thưa ông, LĐLĐ TP.HCM đã xây dựng các hoạt động Tháng Công nhân 2026 theo quan điểm xuyên suốt nào để đáp ứng nhu cầu thực tế của người lao động?

+ Ông Bùi Thanh Nhân: Hiện nay, cả nước có khoảng 17 triệu công nhân đang làm việc tại các doanh nghiệp, hợp tác xã; lực lượng này tiếp tục biến động theo yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và thị trường lao động.

Tại TP.HCM, hơn 60% lao động là người ngoại tỉnh, đang chịu áp lực về chi phí sinh hoạt, nhà ở, tích lũy, đồng thời còn hạn chế về kỹ năng nghề, việc làm và thu nhập chưa ổn định.

Do đó, chúng tôi xác định quan điểm xuyên suốt là lấy người lao động làm trung tâm, công đoàn cơ sở làm nền tảng, chuyển đổi số làm công cụ và hiệu quả thực chất làm thước đo.

Nếu năm 2024 tập trung củng cố tổ chức và triển khai nghị quyết, thì từ năm 2025 đến nay, các hoạt động được thiết kế linh hoạt hơn, gắn chăm lo thiết thực với phát huy vai trò tiên phong, đổi mới sáng tạo của công nhân.

Năm 2026, định hướng tiếp tục được cụ thể hóa với chủ đề “Công nhân Việt Nam: Đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất lao động”, triển khai 7 nhóm hoạt động trọng tâm. Trong đó, “Đối thoại tháng 5” là điểm nhấn, phấn đấu 70% công đoàn cơ sở tổ chức; đồng thời thí điểm các mô hình tăng tương tác như “góc cà phê cùng lãnh đạo” nhằm lắng nghe người lao động sâu sát hơn.

Song song đó, thành phố đặt mục tiêu 10% đoàn viên đề xuất sáng kiến, trong đó ít nhất 30% được áp dụng.

Các chỉ tiêu cụ thể khác cũng được triển khai đồng bộ, như phấn đấu 80% doanh nghiệp có từ 100 lao động trở lên tham gia hoạt động; cùng các chương trình như xây dựng 50 căn “Mái ấm công đoàn”, khám sức khỏe cho khoảng 50.000 nữ công nhân, khám bệnh nghề nghiệp cho khoảng 30.000 người lao động và đào tạo nâng cao tay nghề.

.Trong công tác chăm lo, LĐLĐ TP.HCM làm gì để bảo đảm sự công bằng, đúng đối tượng, nhất là với nhóm lao động khó khăn, thu nhập bấp bênh?

+ Thực tế, phần lớn công nhân làm việc trong các ngành thâm dụng lao động, thu nhập còn bấp bênh, tích lũy hạn chế; một bộ phận chịu ảnh hưởng bởi tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hoặc hoàn cảnh khó khăn.

Công đoàn xác định chăm lo theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, thường xuyên rà soát, phân loại để hỗ trợ đúng đối tượng như người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, lao động nữ mang thai, nuôi con nhỏ hoặc thu nhập chưa ổn định.

Song song đó, các chương trình phúc lợi được đẩy mạnh như bán hàng ưu đãi, chăm lo tại khu nhà trọ, cải thiện bữa ăn giữa ca và điều kiện sinh hoạt. Việc phân bổ nguồn lực cũng được bảo đảm công khai, minh bạch.

Chuyển chăm lo người lao động từ ‘cao điểm’ sang ‘thường xuyên’

.Từ thực tế đó, làm thế nào để nâng cao hiệu quả đối thoại, qua đó bảo đảm tiếng nói của người lao động được lắng nghe và phản hồi thực chất hơn?

+ Để tránh hình thức, chúng tôi yêu cầu công đoàn các cấp chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người lao động qua nhiều kênh. Đồng thời, tổ chức đối thoại tập trung vào các vấn đề thiết thực như việc làm, thu nhập, điều kiện làm việc và đời sống tại khu nhà trọ.

Công đoàn cơ sở giữ vai trò then chốt, là cầu nối trực tiếp đại diện và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động. Vì vậy, trong tháng 5, chúng tôi triển khai đợt tái cấu trúc hệ thống công đoàn quy mô lớn nhằm tăng cường gắn kết với cơ sở.

Cụ thể, LĐLĐ TP.HCM sẽ ra mắt Công đoàn Khu chế xuất - Khu công nghiệp Thành phố; thành lập khoảng 300 cộng tác viên công đoàn là cán bộ hưu trí và người có kinh nghiệm để hỗ trợ cơ sở.

Bên cạnh đó, khoảng 40% cán bộ công đoàn chuyên trách cấp thành phố sẽ được biệt phái về hỗ trợ trực tiếp công đoàn phường, xã, đặc khu, nhằm nâng cao tính chủ động và hiệu quả hoạt động.

.Sau khi TP.HCM mở rộng không gian phát triển, lực lượng lao động ngày càng đông và đa dạng hơn, LĐLĐ TP.HCM có định hướng gì để nâng cao hiệu quả quản lý và chăm lo người lao động?

+ Chúng tôi xác định xây dựng cơ chế chăm lo thường xuyên, liên tục, không chỉ trong Tháng Công nhân. Trọng tâm là phát triển đoàn viên, củng cố công đoàn cơ sở khu vực ngoài nhà nước, đẩy mạnh chuyển đổi số và huy động nguồn lực xã hội.

Đồng thời, cần gắn chăm lo với nâng cao năng suất lao động thông qua sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, góp phần tăng thu nhập và ổn định đời sống lâu dài.

Chúng tôi cũng xác định chuyển mạnh từ cách làm theo “cao điểm” sang “thường xuyên”, duy trì hoạt động quanh năm, gắn với cơ sở và nâng cao chất lượng tổ chức công đoàn.

.Xin cảm ơn ông!