Bộ Tư pháp vừa công bố tài liệu thẩm định dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Báo chí 2025 (có hiệu lực kể từ 1-7-2026).
Giảm 1/2 thời gian so với quy định hiện hành
Dự thảo Nghị định đã quy định cụ thể quyền và trách nhiệm của các bên liên quan trong việc trả lời báo chí. Đồng thời, có sự điều chỉnh rút ngắn thời gian liên quan đến vấn đề phản hồi thông tin của các cơ quan, tổ chức.
Cụ thể, dự thảo quy định trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được yêu cầu của người đứng đầu cơ quan báo chí, cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền có trách nhiệm phải trả lời trên báo chí về những vấn đề mà tổ chức, công dân đã nêu ra.
Trường hợp khi cơ quan báo chí chuyển đến các ý kiến, kiến nghị, phản ánh, phê bình, khiếu nại, tố cáo của tổ chức và công dân, người đứng đầu cơ quan, tổ chức có trách nhiệm thông báo cho cơ quan báo chí biết biện pháp giải quyết trong thời hạn 15 ngày.
Như vậy so với quy định hiện hành, thời hạn này đã được giảm 15 ngày (quy định cũ là 30 ngày) để đảm bảo thời gian xử lý thông tin, tránh tình trạng vụ việc bị "nguội" hoặc "lãng quên" gây bức xúc trong dư luận.
Trong trường hợp nếu quá thời hạn 15 ngày mà không nhận được thông báo từ cơ quan, tổ chức, cơ quan báo chí có quyền chuyển các ý kiến, khiếu nại, tố cáo đó đến cơ quan cấp cao hơn có thẩm quyền giải quyết hoặc trực tiếp đưa vấn đề đó lên báo chí.
Dự thảo nghị định cũng quy định trách nhiệm của cơ quan báo chí sau khi nhận được thông tin trả lời giải quyết khiếu nại, tố cáo hoặc văn bản trả lời kiến nghị từ cơ quan có thẩm quyền, cơ quan báo chí phải thông báo cho công dân hoặc đăng/phát trên báo chí của mình trong thời hạn: 10 ngày đối với báo in ra hằng ngày, phát thanh, truyền hình, báo chí điện tử; 15 ngày đối với báo in tuần và trong số ra gần nhất đối với tạp chí in.
Về vấn đề phản hồi thông tin, cơ quan báo chí bắt buộc phải đăng, phát ý kiến phản hồi của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Thời điểm đăng, phát được thực hiện theo quy định tương tự như việc đăng, phát thông tin cải chính.
Trường hợp cơ quan báo chí không nhất trí với ý kiến phản hồi của cơ quan, tổ chức, cá nhân, cơ quan báo chí vẫn phải đăng, phát ý kiến phản hồi đó và có quyền thông tin tiếp để làm rõ quan điểm của mình. Điểm mới và cụ thể hơn của dự thảo là yêu cầu việc đăng, phát ý kiến phản hồi và thông tin làm rõ quan điểm này phải được thực hiện trên chính sản phẩm báo chí mà cơ quan báo chí đã đăng, phát thông tin ban đầu.
Quy định về các trường hợp cấp lại, đổi và nộp lại thẻ nhà báo
Dự thảo Nghị định quy định rõ các quy trình quản lý thẻ nhà báo nhằm đảm bảo quyền lợi cho người làm báo cũng như tránh việc lợi dụng thẻ nhà báo sai mục đích.
Theo đó, người đã được cấp thẻ nhà báo khi chuyển sang làm việc tại cơ quan, đơn vị công tác khác mà vẫn thuộc đối tượng được cấp thẻ nhà báo thì sẽ được làm thủ tục đổi thẻ nhà báo về cơ quan mới.
Trường hợp cấp lại thẻ nhà báo được áp dụng khi thẻ nhà báo bị mất hoặc bị hỏng. Đơn đề nghị cấp lại thẻ phải có ý kiến xác nhận của cơ quan báo chí, cơ quan công tác và công an cấp xã nơi mất thẻ (đối với trường hợp mất thẻ). Việc yêu cầu xác nhận của công an là bắt buộc nhằm tránh trường hợp lợi dụng thẻ nhà báo để thực hiện các hành vi xâm phạm quyền và lợi ích của cá nhân, tổ chức. Đối với trường hợp thẻ bị hỏng, phải gửi lại thẻ cũ kèm theo đơn đề nghị cấp lại.
Khi rơi vào các trường hợp sau đây thì phải nộp lại thẻ nhà báo: (1) Người chuyển sang làm nhiệm vụ khác không còn thuộc đối tượng được cấp thẻ; (2) Người đã nghỉ hưu; (3) Người hết hạn hợp đồng lao động nhưng không được ký tiếp hoặc không tiếp tục làm việc tại cơ quan báo chí; (4) Người làm việc tại cơ quan báo chí bị thu hồi giấy phép hoạt động báo chí.
Đáng chú ý, nhằm đảm bảo hơn nữa quyền lợi của người làm báo, dự thảo Nghị định đã tăng thời hạn từ 6 tháng lên 12 tháng trong trường hợp người thuộc đối tượng phải nộp lại thẻ do chuyển công tác, hết hợp đồng hoặc cơ quan bị thu hồi giấy phép, nếu trong thời hạn 12 tháng kể từ ngày nộp lại thẻ mà được một cơ quan báo chí khác tiếp nhận vào làm việc theo chế độ hợp đồng từ 01 năm trở lên thì sẽ được xét đổi thẻ nhà báo theo quy định.
