Hôm qua (13-12), Văn phòng Chủ tịch nước đã tổ chức công bố năm luật trong đó có Luật Thuế thu nhập cá nhân. Pháp Luật TP.HCM đã có cuộc trao đổi với Thứ trưởng Bộ Tài chính Trương Chí Trung (ảnh) về một số vấn đề liên quan đến đạo luật này.
Người nội trợ được tính để giảm trừ gia cảnh
. Luật quy định vợ, chồng không có khả năng lao động được giảm trừ gia cảnh. Vậy vợ, chồng không đi làm có được tính để giảm trừ gia cảnh hay không?
+ Người nội trợ không có thu nhập cho nên sẽ được tính để giảm trừ. Cũng có người đặt vấn đề nếu vợ hoặc chồng có thu nhập nhưng thu nhập rất thấp thì có được tính để giảm trừ gia cảnh hay không. Chúng tôi sẽ tính toán điều này, có thể phải quy định mức ấy là bao nhiêu trong thông tư hướng dẫn.
. Con chưa thành niên được tính để giảm trừ gia cảnh. Vậy làm thế nào để tránh trường hợp vợ được giảm trừ rồi nhưng chồng vẫn khai để được giảm trừ lần nữa?
+ Giữa hai vợ chồng sẽ thỏa thuận với nhau dồn cho một người để tính mức giảm trừ và phải đăng ký trước với cơ quan thuế. Khi đăng ký với cơ quan thuế thì trên máy sẽ có dữ liệu để quản lý, tránh trường hợp giảm trừ nhiều lần. Ví dụ, vợ thu nhập thấp không đến mức phải đóng thuế, chồng có thu nhập cao phải đóng thuế thì hai vợ chồng có thể thỏa thuận với nhau dồn cho người chồng khai để được giảm trừ gia cảnh nhiều hơn.
. Luật quy định thu nhập do làm đêm, làm thêm giờ không phải tính thuế. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp rất khó xác định khoản thu nhập này, ví dụ như nhà báo. Trường hợp này sẽ giải quyết thế nào, thưa ông?
+ Tính toán khoản thu nhập do làm đêm, làm thêm giờ sẽ căn cứ theo hợp đồng lao động và theo luật lao động. Các cơ quan báo thường quy định định mức lao động cho phóng viên. Phần thu nhập trong định mức thì phải đóng thuế, còn đối với phần thu nhập vượt định mức nếu xác định được là do làm thêm, làm đêm thì sẽ không phải chịu thuế.
. Nếu quy định mức khởi điểm và giảm trừ gia cảnh như trong Luật Thuế thu nhập cá nhân thì có đến vài triệu cán bộ, công chức sẽ không phải đóng thuế, thưa ông?
+ Nếu tính theo mức tiền lương nhà nước thì có thể không phải đóng thuế. Nhưng ngoài tiền lương ra thì còn có nhiều khoản thu nhập phải chịu thuế khác mà trong đời ai cũng phải có không nhiều thì ít. Ví dụ như mua bán nhà đất, đầu tư cổ phiếu, có cổ phần, nhận thừa kế...
Cá nhân sẽ khai thuế như doanh nghiệp
. Người ta lo ngại nhiều người không thực hiện việc khai thuế?
+ Muốn làm được điều đấy thì đầu tiên phải có một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh. Ban hành Luật Thuế thu nhập cá nhân cũng nhằm mục đích ấy, tức là chỉ có một luật để điều chỉnh thu nhập của cá nhân chứ không tản mát như hiện nay. Ban hành luật nhằm tạo ra một công cụ pháp lý để kiểm soát thu nhập trong xã hội. Trước đây người ta lách rất dễ, còn khi có luật này thì cuối năm là mỗi cá nhân đều phải khai thuế, ít hay nhiều gì cũng phải khai.
. Người không kê khai thuế sẽ bị chế tài như thế nào?
+ Luật này sẽ theo hướng mỗi người có thu nhập chịu thuế sẽ được cấp một mã số thuế và người nộp thuế chỉ cần kê khai rất đơn giản thôi. Mã số thuế này sẽ được sử dụng trong tất cả các giao dịch của cá nhân và cơ quan thuế sẽ biết được trong năm đó cá nhân đã nhận bao nhiêu tiền, trả bao nhiêu tiền... Luật quản lý thuế cũng đã quy định rồi, nếu không kê khai thuế sẽ bị phạt rất nặng, thậm chí còn bị xử lý hình sự.
. Việc kê khai thuế ấy có được bảo mật hay không, thưa ông?
+ Cơ quan thuế có trách nhiệm bảo mật thông tin khai thuế của người nộp thuế, trừ trường hợp có lệnh của cơ quan có thẩm quyền theo pháp luật.
. Theo ông thì đến khi sắc thuế này được thi hành , số thu ngân sách có tăng đột biến hay không?
+ Theo tôi, về cơ bản, mức thu sẽ không tăng nhiều trong năm đầu mà sẽ tăng dần cùng với sự phát triển của kinh tế-xã hội. Cũng cần lưu ý là thuế thu nhập cá nhân khác với thuế thu nhập cao. Thuế thu nhập cao chủ yếu thu vào tiền lương, tiền công và một số khoản khác như tiền bản quyền, trúng thưởng xổ số. Còn thuế thu nhập cá nhân ngoài các khoản đó ra thì còn quy định thêm nhiều loại thu nhập khác phải chịu thuế như thu nhập từ đầu tư vốn, cổ tức, chuyển nhượng bất động sản, nhận tài sản thừa kế.
THANH HOA
