Ngày 22-1, đại diện Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã trả lời Báo Pháp Luật TP.HCM liên quan đến thông tin cho rằng sản phẩm tôm của tỉnh Bình Thuận (cũ) bị tạm dừng hoặc từ chối bảo hộ chỉ dẫn địa lý.
Theo Cục Sở hữu trí tuệ, đến thời điểm hiện nay, tỉnh Bình Thuận (trước đây), nay là tỉnh Lâm Đồng chưa nộp đơn đăng ký bảo hộ chỉ dẫn địa lý đối với sản phẩm tôm.
Địa phương mới chỉ đang trong quá trình nghiên cứu, xây dựng các luận cứ khoa học nhằm xác định danh tiếng, chất lượng đặc thù hoặc sự khác biệt của sản phẩm tôm Bình Thuận; làm rõ các yếu tố điều kiện tự nhiên, con người tạo ra chất lượng đặc thù (nếu có), đồng thời xác định khu vực địa lý tương ứng để phục vụ việc đăng ký bảo hộ trong thời gian tới.
Từ thực tế này, Cục Sở hữu trí tuệ cho biết không có cơ sở để nói rằng hồ sơ chỉ dẫn địa lý đối với sản phẩm tôm Bình Thuận đã bị tạm dừng hay từ chối bảo hộ, bởi lẽ trên thực tế chưa tồn tại đơn đăng ký được nộp để cơ quan chuyên môn tiến hành thẩm định theo quy định của pháp luật.
Làm rõ thêm vấn đề này, Cục Sở hữu trí tuệ dẫn quy định tại khoản 1 Điều 79 Luật Sở hữu trí tuệ, theo đó chỉ dẫn địa lý được bảo hộ khi đáp ứng hai điều kiện cơ bản.
Một là sản phẩm mang chỉ dẫn địa lý phải có nguồn gốc địa lý từ khu vực, địa phương, vùng lãnh thổ hoặc quốc gia tương ứng với chỉ dẫn địa lý.
Hai là sản phẩm đó phải có danh tiếng, chất lượng hoặc đặc tính chủ yếu do điều kiện địa lý của khu vực, địa phương, vùng lãnh thổ hoặc quốc gia tương ứng quyết định.
Từ quy định này, Cục Sở hữu trí tuệ nhấn mạnh dấu hiệu bảo hộ chỉ dẫn địa lý cũng như khu vực địa lý được bảo hộ không nhất thiết phải trùng khớp hoàn toàn với đơn vị hành chính hiện hành.
Điều quan trọng là việc chứng minh được mối liên hệ giữa chất lượng, danh tiếng của sản phẩm với điều kiện địa lý cụ thể đã hình thành nên những đặc tính đó.
Đối với trách nhiệm và quy trình hoàn thiện hồ sơ, Cục Sở hữu trí tuệ cho biết Luật Sở hữu trí tuệ và các văn bản hướng dẫn thi hành đã quy định rõ về thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký bảo hộ chỉ dẫn địa lý.
Song song đó, cơ quan này cũng thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn, ban hành tài liệu hướng dẫn, trực tiếp tư vấn cho các địa phương và các chủ thể liên quan trong quá trình xây dựng và hoàn thiện hồ sơ đăng ký.
Tính đến hết năm 2025, cả nước đã có 138 chỉ dẫn địa lý của Việt Nam được bảo hộ. Phần lớn các sản phẩm có danh tiếng, chất lượng đặc thù của các địa phương đều đã hoàn tất việc đăng ký và nhận được sự hỗ trợ của các cơ quan nhà nước ở Trung ương và địa phương trong quá trình này.
"Cục đã ban hành nhiều công văn hướng dẫn, tổ chức tư vấn trực tiếp cho các địa phương và các chủ thể tại địa phương trong việc đăng ký chỉ dẫn địa lý và đăng ký các đối tượng quyền sở hữu công nghiệp khác phù hợp với việc thay đổi địa giới hành chính hiện nay", Cục Sở hữu trí tuệ cho biết.
