Trong phiên giao dịch hôm nay (5-3), giá dầu thô toàn cầu dao động mạnh từ 84-87 USD/thùng, tương ứng mức tăng 3-6% so với hôm qua. Theo giới phân tích, giá dầu duy trì xu hướng đi lên do xung đột có dấu hiệu leo thang nghiêm trọng sau khi Mỹ tấn công một tàu chiến của Iran ngoài khơi Sri Lanka.
Hệ quả từ căng thẳng này đã trực tiếp làm gián đoạn nguồn cung. Cụ thể, Iraq - nhà sản xuất lớn thứ hai trong OPEC - đã phải cắt giảm sản lượng gần 1,5 triệu thùng mỗi ngày do thiếu kho bãi và bế tắc lộ trình xuất khẩu.
Cùng lúc đó, Qatar cũng tuyên bố tình trạng bất khả kháng đối với xuất khẩu khí đốt và dự kiến cần ít nhất một tháng để khôi phục sản lượng bình thường.
Tình hình an ninh hàng hải càng trở nên tồi tệ khi cơ quan thương mại hàng hải Anh báo cáo một vụ nổ lớn gần tàu chở dầu neo đậu tại Kuwait. Sự cố này khiến hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz, tuyến đường chiếm 1/5 mức tiêu thụ năng lượng toàn cầu, gần như đình trệ trong ngày thứ năm liên tiếp.
Theo J.P. Morgan, hiện có khoảng 329 tàu chở dầu đang bị mắc kẹt tại vùng Vịnh.
Sự bất ổn này đã kéo theo những phản ứng trái chiều trên thị trường chứng khoán. Trong khi chỉ số FTSE 100 của Anh và các thị trường Âu Mỹ tăng điểm nhẹ, các chỉ số châu Á lại lao dốc phiên thứ ba liên tiếp.
Đặc biệt, Hàn Quốc và Thái Lan đã phải tạm dừng giao dịch khi thị trường giảm hơn 8% do lo ngại đứt gãy nguồn năng lượng từ Trung Đông, nơi cung cấp tới 80% khí hóa lỏng cho khu vực này.
Riêng tại Anh, giá khí đốt tiêu chuẩn đã vọt tăng hơn 60% kể từ khi xung đột bùng nổ, gây áp lực nặng nề lên lạm phát. Các chuyên gia cảnh báo nếu giá năng lượng duy trì ở mức cao, lạm phát tại Anh có thể tăng thêm khoảng 1%, buộc Ngân hàng Trung ương Anh phải cân nhắc lại lộ trình cắt giảm lãi suất, thậm chí có khả năng đẩy lãi suất lên trên mức 4%.
Trước tình hình này, mặc dù Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ cung cấp bảo hiểm rủi ro và sử dụng hải quân hộ tống các tàu chở dầu, nhưng các nhà phân tích chiến lược vẫn hoài nghi về tính khả thi của giải pháp này nếu thiếu một thỏa thuận hòa bình.
Các chuyên gia đánh giá, những cam kết hỗ trợ từ phía Mỹ vẫn chưa đủ để trấn an thị trường khi rủi ro thực tế tại eo biển Hormuz và các cơ sở lọc dầu vẫn hiện hữu.
Sự kết hợp giữa chi phí bảo hiểm leo thang và tình trạng đình trệ vận tải đang đặt an ninh năng lượng toàn cầu vào trạng thái báo động, khiến viễn cảnh về một giải pháp hạ nhiệt trong ngắn hạn trở nên vô cùng mong manh nếu không có những giải pháp thực chất.
