Như Pháp Luật TP.HCM đã đưa tin, kể từ ngày 1-11, nhiều công ty gas như Petro Vietnam Gas, VT Gas, Vina Gas... đồng loạt tăng giá 15-24 ngàn đồng/bình 12 kg, dù trước đó thuế nhập khẩu đã được giảm. Theo đó, giá gas bán lẻ đến với người tiêu dùng của Saigon Petro là 230 ngàn đồng/bình, Anpha Petrol là 230 ngàn đồng/bình, tăng 18.000 đồng so với giá cũ.
Phớt lờ công văn của Bộ
Trong tháng 9, nhiều công ty gas đã điều chỉnh giá, tăng thêm 10.000 đồng/bình 12 kg. Từ đây, gas có tên trong danh sách các mặt hàng tham gia “đường đua” tăng giá.
Ngay sau đó, nhằm bình ổn giá, Bộ Tài chính đã có công văn gửi cho tất cả các công ty kinh doanh phân phối gas trong nước. Công văn này nêu rõ, các công ty kinh doanh phân phối gas thực hiện một số biện pháp: Tiếp tục phấn đấu giảm giá gas, quản lý chặt chẽ chi phí lưu thông để có giá bán hợp lý; các công ty kinh doanh phân phối gas giữ ổn định giá bán cho người tiêu dùng và không cao hơn giá bán của tháng 9.
Trường hợp giá thế giới tăng cao đột biến thì các công ty phân phối mới có phương án kiến nghị cơ quan nhà nước đưa ra giải pháp bình ổn.
Như vậy theo công văn này, kể từ tháng 10 đến hết tháng 12, các công ty kinh doanh phân phối gas trong nước không được phép tăng giá. Nhưng trên thực tế, sau hai ngày nhận được công văn của Bộ Tài chính, các công ty đã phớt lờ và ồ ạt tăng giá ngay vào ngày 30-9.
Cụ thể, các hãng gas như VT Gas, Saigon Petro tăng thêm từ 7.000 đồng/bình, riêng Elf Gas tăng 20.000 đồng/bình 12,5 kg và Petrolimex tăng 19.000 đồng/bình 12 và 13 kg...
Tiếp đó, đến đầu tháng 10, các công ty phân phối gas có kiến nghị với Bộ Tài chính để giảm thuế nhập khẩu. Kết quả, Bộ Tài chính đã chấp nhận giảm mức thuế nhập khẩu gas từ 5% xuống còn 2%. Nhưng chỉ ngay sau đó mấy ngày thì trên thị trường lại đột ngột tăng thêm 5.000 đồng/bình. Hiển nhiên, các công ty gas gặp phải sự bất bình của người tiêu dùng và dư luận.
Giảm thuế: Văn bản sớm nhưng áp dụng muộn
Giải thích việc “trên bảo dưới không nghe” như vừa nêu, các công ty gas đều cho rằng quyết định giảm thuế gas được báo từ ngày 10-10 nhưng phải đến ngày 25-10 mới đăng công báo. Mà theo quy định thì phải sau 15 ngày kể từ khi đăng công báo (tức ngày 9- 11) thì quyết định giảm thuế gas mới được áp dụng.
Từ đây, vô hình chung các doanh nghiệp phải đứng trước những khó khăn vì phải đối phó với phản ứng của người tiêu dùng, hàng nhập khẩu cũng không dám nhập vì muốn chờ đến ngày giảm thuế có hiệu lực, các hợp đồng đều bị “đóng băng”...
Cũng theo một số công ty gas, công điện của Bộ Tài chính chỉ là một văn bản có tính chất kêu gọi các doanh nghiệp tham gia bình ổn giá và cũng không hề có sự chế tài nếu vi phạm. Bởi gas không giống như xăng dầu được nhà nước bù lỗ, vậy nên theo nguyên tắc kinh doanh, giá gas thế giới tăng thì trong nước cũng phải tăng theo.
Tuy nhiên các doanh nghiệp cũng thừa nhận, ngày 9-11 tới đây, khi quyết định giảm thuế gas được áp dụng thì chuyện giảm giá cũng rất khó thực hiện. Hoặc nếu có giảm thì cũng chỉ có thể là rất ít và phụ thuộc nhiều vào nguồn gas trên thị trường thế giới.
Bởi thực tế, nếu thuế giảm xuống còn 2% thì tính ra tiền mặt tương đương chỉ giảm 5.000 đồng/bình. Trong khi đó, hiện tại giá gas trên thế giới là 742 USD/tấn, tăng thêm 90 USD so với tháng trước. Như vậy, việc tăng 18.000 đồng/bình của các công ty gas trong thời gian này vẫn là thấp hơn so với giá gas thế giới.
MAI PHƯƠNG
