Khám sức khỏe miễn phí toàn dân, đánh chặn bệnh tật từ xa

Tại Đại hội XIV của Đảng (tháng 1-2026), lĩnh vực y tế được xác định là một trong những trụ cột quan trọng để đảm bảo an sinh xã hội và phát triển bền vững trong giai đoạn mới. Định hướng này mở ra cơ sở quan trọng hướng tới hình thành một hệ thống y tế công bằng, chất lượng, hiệu quả, hiện đại và bền vững, bảo đảm người dân được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tốt nhất ngay tại nơi mình sinh sống.

Vững tin vượt qua bệnh tật

Ngành y tế TP.HCM cũng xác định củng cố và nâng cao chất lượng y tế cơ sở là nhiệm vụ trọng tâm, nhằm đưa dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến gần hơn với người dân, nhất là người cao tuổi và khu vực xa trung tâm. Người dân không chỉ thuận lợi hơn trong việc khám, chữa bệnh mà còn ngày càng thêm tin tưởng vào đội ngũ y, bác sĩ tuyến cơ sở tại địa phương.

Bà NTT (68 tuổi, ngụ TP.HCM) nhiều năm sống chung với bệnh tăng huyết áp và tim mạch. Trước kia, nếu mỗi lần tái khám phải mất một buổi sáng thì nay bà đã có thể khám ở trạm y tế gần nhà, nhanh chóng và thuận tiện.

“Từ khi TP.HCM triển khai khám sức khỏe miễn phí cho người cao tuổi, chúng tôi được chăm sóc sức khỏe chu đáo hơn. Chính sách này thể hiện sự quan tâm thiết thực của TP đối với sức khỏe và chất lượng sống của người già, tôi cảm thấy rất ấm lòng” - bà T chia sẻ.

Ông BVH (45 tuổi, ngụ TP.HCM) đang điều trị ung thư tại Bệnh viện Ung bướu TP.HCM suốt hơn một năm qua, trải qua không ít đau đớn mệt mỏi cả về thể chất lẫn tinh thần. Chi phí lớn, quá trình điều trị kéo dài, sức khỏe suy giảm khiến công việc bị gián đoạn, thu nhập giảm sút, cuộc sống gia đình ông gặp nhiều khó khăn.

“Nghe tin dự kiến từ tháng 7-2026 người dân sẽ được khám sức khỏe định kỳ mỗi năm 1 lần, tôi thực sự rất biết ơn. Khám định kỳ giúp phát hiện sớm bệnh tật, đặc biệt là những bệnh hiểm nghèo như ung thư, từ đó tăng cơ hội điều trị thành công, giảm gánh nặng cho người bệnh” – ông H cho hay và mong sẽ sớm được hưởng chính sách miễn viện phí ở mức cơ bản để thêm vững tin vượt qua bệnh tật.

Khám sức khỏe định kỳ, từ phòng bệnh sang chữa bệnh

TS.BS Diệp Bảo Tuấn, Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP.HCM, cho biết mỗi năm nơi đây tiếp nhận hơn 880.000 lượt bệnh nhân đến khám, gần 55.000 lượt điều trị nội trú, hơn 375.000 lượt điều trị ngoại trú. Cùng với đó là gần 39.000 ca mổ, 180.000 lượt xạ trị và 320.000 lượt điều trị nội khoa ung thư (hoá trị, liệu pháp nhắm đích, liệu pháp miễn dịch).

“Chính sách mỗi người dân được khám sức khoẻ định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí mỗi năm 1 lần rất quan trọng trong chăm sóc sức khoẻ, đặc biệt với bệnh ung thư” – BS Tuấn nhấn mạnh.

Hiện ung thư là một gánh nặng lớn cho hệ thống y tế và xã hội. Tuy nhiên, nếu bệnh ung thư được phát hiện càng sớm thì điều trị càng hiệu quả, càng đỡ tốn kém. Vì vậy, việc toàn dân được khám sức khỏe định kỳ mỗi năm miễn phí sẽ giúp phát hiện sớm bệnh lý ung thư nếu có. Từ đó, chi phí điều trị giảm, hiệu quả điều trị tăng cao, tỉ lệ tử vong được kéo giảm.

Cũng theo BS Tuấn, về việc miễn viện phí cơ bản, cần hiểu rõ là miễn viện phí cơ bản trong danh mục mà BHYT chi trả. Hiện nay, người bệnh và BHYT vẫn đồng chi trả theo tỉ lệ nhất định. Trong thời gian tới, những thay đổi về chính sách y tế sẽ tiến tới năm 2030 đạt bao phủ BHYT toàn dân, như vậy người bệnh không cần phải đồng chi trả các khoản thuộc danh mục BHYT nữa và sẽ có nhiều cơ hội điều trị hơn.

BS Tuấn cũng đề nghị, trong ngành ung thư, chi phí điều trị rất cao. Nếu bổ sung thêm nhiều loại thuốc điều trị ung thư vào danh mục BHYT, kết hợp với chính sách miễn viện phí, chắc chắn người bệnh hiểm nghèo sẽ được trao thêm cơ hội sống khoẻ và chữa trị bệnh tốt hơn. Ngoài ra, mở rộng danh mục thuốc ung thư được BHYT hỗ trợ, với mức chi trả từ 30–50% tùy theo ngân sách của quỹ bảo hiểm cũng là việc nên triển khai sớm.

PGS.TS.BS Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất (TP.HCM), đánh giá Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị hướng đến đến mục tiêu chăm sóc sức khoẻ người dân để xây dựng nước Việt Nam khoẻ mạnh, nâng cao tầm vóc, thể lực, trí tuệ của người Việt. Trong đó lấy y tế cơ sở, dự phòng làm nền tảng, khi dự phòng tốt sẽ đem lại rất nhiều lợi ích.

“Khi chúng ta dự phòng tốt sẽ có những thế hệ người Việt khoẻ mạnh. Khám sức khoẻ định kỳ cho người dân là chủ trương rất nhân văn, hết sức đúng đắn đặc biệt là những người không có điều kiện kinh tế để chăm lo sức khỏe. Chúng ta cần ưu tiên những đối tượng có nguy cơ cao, những người yếu thế” – BS Thanh nhấn mạnh.

Cũng theo Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất, đối với chính sách miễn viện phí cơ bản cũng cần tập trung vào nhóm người yếu thế trước để họ được miễn viện phí 100%. Cạnh đó là phát triển loại hình chăm sóc sức khoẻ khác ngoài BHYT để có thêm nguồn lực chi trả cho nhóm được miễn viện phí.