Các tỉnh, thành sáp nhập sẽ có 2-3 phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách

Ngày 6-2, tại Hà Nội, Bộ VH-TT&DL chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức Hội nghị trực tuyến toàn quốc tập huấn tuyên truyền cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2031.

Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến với sự tham dự của 1.022 đại biểu, trong đó có 239 đại biểu tại điểm cầu Hà Nội và 783 đại biểu tại 33 điểm cầu địa phương.

Thông tin tại hội nghị, ông Nguyễn Hải Long, Vụ trưởng Vụ Công tác đại biểu, Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội, cho biết tổng số đại biểu Quốc hội khóa XVI là 500 người. Trong đó, 217 đại biểu công tác tại các cơ quan Trung ương, chiếm 43,4%; 283 đại biểu thuộc địa phương, chiếm 56,6%.

Với 283 đại biểu địa phương, có 179 đại biểu thuộc khối cơ cấu, bao gồm trưởng đoàn, phó trưởng đoàn và đại biểu thuộc khối MTTQ Việt Nam (gồm lãnh đạo MTTQ và đại diện các tổ chức chính trị xã hội như Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam…). Ngoài ra, cơ cấu đại biểu còn có đại diện các khối tôn giáo, quân đội, công an, TAND, VKSND, sở tư pháp, khối viện – trường, doanh nghiệp.

Theo ông Long, mỗi tỉnh, thành phố sẽ có một lãnh đạo chủ chốt làm trưởng đoàn đại biểu Quốc hội, thường là bí thư hoặc phó bí thư tỉnh ủy, thành ủy.

Đáng chú ý, 34 địa phương trên cả nước sẽ có tổng cộng 55 phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội. Trong đó, các địa phương sau sáp nhập sẽ có 2-3 phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách, số lượng này tiếp tục được duy trì trong nhiệm kỳ khóa XVI.

Một điểm mới đáng chú ý của kỳ bầu cử lần này, theo ông Long, là lần đầu tiên việc lập danh sách cử tri và danh sách ứng cử viên được triển khai trên ứng dụng VNeID.

Việc này giúp cử tri dễ dàng theo dõi thông tin ứng cử viên, địa điểm bỏ phiếu ngay trên ứng dụng, đồng thời khắc phục tình trạng trùng lặp cử tri, khi một người được lập danh sách ở cả nơi cư trú và nơi làm việc.

Tại hội nghị, bà Đinh Thị Mai, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, cho biết ngày bầu cử được ấn định vào Chủ nhật 15-3, sớm hơn khoảng hai tháng so với các kỳ bầu cử trước.

Cùng với đó, thời gian từ khi kết thúc nộp hồ sơ ứng cử đến ngày bầu cử được rút ngắn từ 70 ngày xuống còn 42 ngày. Kỳ bầu cử cũng điều chỉnh thẩm quyền xác định khu vực bỏ phiếu và tổ chức phụ trách bầu cử phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Đáng chú ý, phương thức vận động bầu cử được đa dạng hóa, bên cạnh hình thức tiếp xúc cử tri trực tiếp, cho phép tổ chức trực tuyến hoặc kết hợp trực tiếp với trực tuyến.

Đặc biệt, bà Mai nhấn mạnh lần đầu tiên có cơ chế cho phép Hội đồng Bầu cử quốc gia chủ động điều chỉnh thời gian và hướng dẫn tổ chức bầu cử khi phát sinh tình huống thực tế, nhằm bảo đảm tiến độ và hiệu quả của cuộc bầu cử.

Về tiêu chuẩn đại biểu, bà Đinh Thị Mai nhấn mạnh yêu cầu lựa chọn những người thực sự xứng đáng về phẩm chất, đạo đức và trí tuệ.

“Không giới thiệu, không đưa vào danh sách ứng cử những người đang bị thanh tra, kiểm tra dấu hiệu vi phạm, bị cấp có thẩm quyền kết luận không trung thực, người có biểu hiện cơ hội chính trị, tham vọng quyền lực hoặc người đứng đầu cơ quan, đơn vị để xảy ra tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, mất đoàn kết nghiêm trọng…” - bà Mai nhấn mạnh.