Ngày 15-7, Chính phủ đã ban hành Nghị định 82/2020 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp; hành chính tư pháp; hôn nhân và gia đình; thi hành án dân sự; phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã.
Nghị định 82/2020 sẽ thay thế Nghị định 110/2013 và Nghị định 67/2015. Một trong những điểm nổi bật của Nghị định 82 là sẽ bỏ quy định phạt cảnh cáo khi đăng ký khai sinh trễ hạn. Nghị định này có hiệu lực từ 1-9-2020.
Hết phạt khai sinh trễ hạn
Tại khoản 1 Điều 15 Luật Hộ tịch 2014 quy định trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con. Trường hợp cha, mẹ không thể đăng ký khai sinh cho con thì ông, bà hoặc người thân thích khác hoặc cá nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ em có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ em.
Trước đây, theo khoản 1 Điều 27 Nghị định 110/2013, người có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ em mà không thực hiện việc đăng ký đúng thời hạn quy định sẽ bị phạt cảnh cáo.
Tuy nhiên, theo quy định mới của Nghị định 82 thì tại Điều 37 về hành vi vi phạm đăng ký khai sinh không còn mức phạt cảnh cáo đối với hành vi đăng ký khai sinh trễ hạn.
![](https://image.plo.vn/w1000/Uploaded/2024/cqjwqcdwp/2020_07_19/10-thu-tuc_arjr.jpg.webp)
Người dân đến UBND phường 4, quận Tân Bình, TP.HCM làm thủ tục đăng ký hộ tịch. Ảnh: HOÀNG GIANG
Lâu nay phường, xã chỉ nhắc nhở
Theo ghi nhận của chúng tôi tại một số phường, xã trên địa bàn TP.HCM thì đa phần những trường hợp người dân đi làm khai sinh trễ hạn cho trẻ ở địa phương chỉ bị nhắc nhở là chính chứ không bị xử phạt.
Ông Nguyễn Thanh Duy Tân, Chủ tịch UBND phường Bình Hưng Hòa B, quận Bình Tân, cho biết trên địa bàn phường cũng gặp không ít những trường hợp trẻ đăng ký khai sinh trễ hạn. Tuy nhiên, phường rất ít phạt mà giải quyết ngay cho người dân.
Theo ông Tân, những người dân đăng ký khai sinh trễ hạn cho con thường là những người có hoàn cảnh khó khăn và chưa nắm rõ những quy định của pháp luật nên vi phạm, vì thế phường rất chia sẻ, nhắc nhở họ. Trong khi quyền được khai sinh là một trong những quyền cơ bản của trẻ em đã được luật định.
Nay Nghị định 82 đã bỏ chuyện phạt cảnh cáo về hành vi đăng ký khai sinh quá hạn là phù hợp với thực tế hơn.
Cùng cách giải quyết với phường Bình Hưng Hòa B, ông Lôi Đại Phong, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Lộc B, huyện Bình Chánh, cũng cho rằng người lao động nghèo luôn chật vật với cuộc sống mưu sinh nên không để ý về thời gian đăng ký khai sinh cho con, cháu mình. Việc khai sinh trễ hạn cho trẻ hầu như xã không phạt bởi chính quyền xã rất chia sẻ với những hoàn cảnh khó khăn của người dân.
“Dù không phạt nhưng xã vẫn thường xuyên triển khai xuống ấp tuyên truyền, vận động người dân trong khu vực nên thực hiện sớm các thủ tục đăng ký hộ tịch để trẻ được hưởng những quyền lợi. Cụ thể, trẻ khai sinh trễ không được cấp thẻ bảo hiểm y tế kịp thời, khi bệnh tật gia đình sẽ rất khó khăn về tài chính. Vì thế, các gia đình có con em mới sinh nên đăng ký khai sinh ngay cho trẻ để trẻ được hưởng những quyền lợi như bao đứa trẻ khác” - ông Phong khuyến khích.
Tăng mức phạt khi vi phạm quy định về giấy khai sinh Điều 37 Nghị định 82/2020 đã tăng mức phạt so với trước đối với các hành vi vi phạm quy định về đăng ký khai sinh. Cụ thể: Phạt tiền từ 1 triệu đến 3 triệu đồng đối với hành vi tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung giấy tờ do cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền cấp để làm thủ tục đăng ký khai sinh. Hiện nay, hành vi vi phạm này chỉ bị phạt tiền từ 300.000 đến 500.000 đồng. Phạt tiền từ 3 triệu đến 5 triệu đồng đối với một trong các hành vi sau: Cam đoan, làm chứng sai sự thật về việc sinh; cung cấp thông tin, tài liệu sai sự thật về nội dung khai sinh; sử dụng giấy tờ của người khác để làm thủ tục đăng ký khai sinh. Hiện nay, mức phạt tiền với hành vi trên là từ 1 triệu đến 3 triệu đồng. Hình thức xử phạt bổ sung: Tịch thu tang vật là giấy tờ, văn bản bị tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung đối với hành vi vi phạm. Biện pháp khắc phục hậu quả: Kiến nghị cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền xem xét, xử lý đối với giấy khai sinh đã cấp do có hành vi vi phạm quy định; giấy tờ, văn bản bị tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung quy định. Từ 1-9, thách cưới quá đáng, phạt đến 5 triệu đồng Một điểm mới đáng chú ý trong lĩnh vực hôn nhân gia đình tại Nghị định 82/2020 là việc quy định mức phạt đối với hành vi yêu sách của cải trong kết hôn. Theo đó, điểm đ khoản 1 Điều 59 Nghị định 82 quy định phạt tiền 3-5 triệu đồng đối với cá nhân có hành vi cản trở kết hôn, yêu sách của cải trong kết hôn. Trường hợp tổ chức vi phạm cùng hành vi trên thì mức phạt sẽ bằng hai lần mức phạt của cá nhân vi phạm. Tại Nghị định 110/2013 không quy định xử phạt đối với hành vi này. Còn theo Điều 55 Nghị định 167/2013, phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền 100.000-300.000 đồng nếu cá nhân có hành vi cản trở người khác kết hôn bằng cách đưa ra yêu sách của cải hoặc bằng thủ đoạn khác. Nghị định 167/2013 đang trong giai đoạn dự thảo sửa đổi, bổ sung. Yêu sách của cải trong kết hôn là việc đòi hỏi về vật chất một cách quá đáng và coi đó là điều kiện để kết hôn nhằm cản trở việc kết hôn tự nguyện của nam, nữ (theo khoản 12 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014). TRÚC PHƯƠNG |