Người dân làm 'tai mắt' cài cắm khắp rừng, thú hoang thoát cửa tử

Ngày 30-1-2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Huế phối hợp cùng Báo Nông nghiệp và Môi trường và Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên (WWF-Việt Nam) tổ chức Diễn đàn truyền thông huy động sự tham gia của cộng đồng và các bên liên quan trong bảo tồn đa dạng sinh học bền vững.

Tại diễn đàn, các chuyên gia nhận định Huế sở hữu hệ sinh thái phong phú từ núi cao Trường Sơn đến đầm phá Tam Giang - Cầu Hai với nhiều loài đặc hữu quý hiếm như Sao la, Mang lớn, Voọc chà vá chân nâu...

Tuy nhiên, công tác bảo tồn đang đối mặt với thách thức lớn từ nạn săn bắt, bẫy động vật hoang dã và áp lực sinh kế của người dân.

Trước thực tế đó, Chi cục Kiểm lâm TP Huế đã triển khai mô hình bảo tồn đồng quản trị. Thay vì chỉ "nghe tuyên truyền", người dân địa phương được trực tiếp tham gia tuần tra, tháo gỡ bẫy và giám sát đa dạng sinh học.

Ông Lê Ngọc Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm TP Huế, chia sẻ: "Khi thông điệp bảo tồn được truyền tải bởi chính những người trong cộng đồng bằng ngôn ngữ, phong tục và uy tín xã hội, thì mức độ tin cậy cao hơn, hành vi thay đổi bền vững hơn".

Hiện nay, thành phố đã hình thành mạng lưới 16 nhóm bảo tồn cộng đồng với hơn 327 thành viên nòng cốt là các già làng, trưởng bản và người có uy tín. Các "hạt nhân" này đã vận động gần 200 cơ sở kinh doanh dịch vụ ký cam kết nói không với động vật hoang dã.

Một trong những bài học kinh nghiệm quan trọng được rút ra là sự tham gia của cộng đồng chỉ bền vững khi gắn liền với quyền lợi thiết thực. Tại Huế, công tác bảo vệ rừng đã được lồng ghép với chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, khai thác lâm sản ngoài gỗ và phát triển du lịch sinh thái.

Ông Nguyễn Đại Anh Tuấn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Huế, nhấn mạnh thành phố đang từng bước hướng tới mô hình phát triển hài hòa giữa con người và thiên nhiên thông qua việc thiết lập các cơ chế trao quyền rõ ràng cho người dân.