Thổ Nhĩ Kỳ ra động thái mới giữa sức ép F-35, S-400 từ Mỹ
(PLO)- Giới chức Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng ông Golge làm việc cho giáo sĩ Fethullah Gulen, người bị cáo buộc là chủ mưu của cuộc đảo chính trên và bị chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ xem là phần tử khủng bố.

Ông Serkan Golge, một cựu nhà khoa học của Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ (NASA) bị Thổ Nhĩ Kỳ bắt giam sau cuộc đảo chính bất thành năm 2016 đã được trả tự do, theo hãng tin RT.

Ông Serkan Golge, mang hai quốc tịch Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ, bị bỏ tù cách đây hơn hai năm, đã được phóng thích hôm 29-5, vợ ông Golge xác nhận thông tin trên với báo giới.

Thổ Nhĩ Kỳ ra động thái mới giữa sức ép F-35, S-400 từ Mỹ - ảnh 1
Ông Serkan Geolge trong một bức ảnh được vợ ông- bà Kubra chia sẻ. Ảnh: New York Times

“Tôi vừa nói chuyện với anh ấy qua điện thoại. Anh ấy sẽ trở về với gia đình. Anh ấy bị sốc”, vợ của ông Golge nói với tờ New York Times.

Ông Golge, từng là một nhà khoa học nghiên cứu của NASA và làm việc ở Houston, Texas, bị bắt giam trong lúc đang đến thăm gia đình ở miền Nam Thổ Nhĩ Kỳ năm 2016. Thổ Nhĩ Kỳ thời điểm đó đã mở chiến dịch truy quét trên diện rộng sau cuộc đảo chính quân sự nhằm lật đổ chính phủ Tổng thống Recep Tayyip Erdogan nhưng bất thành năm 2016.

Giới chức Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng ông Golge làm việc cho giáo sĩ Fethullah Gulen, người bị cáo buộc là chủ mưu của cuộc đảo chính trên và bị chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ xem là phần tử khủng bố.

Nhà khoa học NASA bị xét xử về các cáo buộc khủng bố, bị kết án bảy năm sáu tháng tù giam ở nhà tù Iskenderun. Sau đó, một tòa thượng thẩm xem xét bản án của ông Golge và giảm mức án xuống còn năm năm. Ông Golge bị tuyên có tội hỗ trợ tổ chức khủng bố thay vì là thành viên của tổ chức khủng bố.

Ông Golge một mực phủ nhận các cáo buộc nhắm vào ông.

Sau đó, Tòa thượng thẩm tối cao Thổ Nhĩ Kỳ đã giữ nguyên bản án đối với ông Golge về tội hỗ trợ tổ chức khủng bố, nhưng tuyên trả tự do cho ông, theo một cáo trạng mà Reuters xem được.

Theo bản án, ông Golge được trả tự do dưới sự kiểm soát của luật pháp, nghĩa là ông không được phép rời khỏi Thổ Nhĩ Kỳ và phải thường xuyên báo cáo cho giới chức địa phương.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Morgan Ortagus đã hoan nghênh quyết định thả ông Golge của Thổ Nhĩ Kỳ. “Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ trường hợp của ông Golge cũng như những nhân viên lãnh sự địa phương của chúng tôi ở Thổ Nhĩ Kỳ. Chúng tôi sẽ tiếp tục cung cấp tất cả các dịch vụ lãnh sự phù hợp cho ông Golge, bao gồm đảm bảo ông ấy có thể trở về nhà sớm nhất có thể”.

Bà Ortagus cho biết thêm trả tự do cho ông Golge là điều đúng đắn phải làm, song từ chối giải thích lý do ông Golge được phóng thích.

Washington đã hối thúc Ankara phóng thích ông Golge và những người bị bắt giam khác.

Thổ Nhĩ Kỳ ra động thái mới giữa sức ép F-35, S-400 từ Mỹ - ảnh 2
Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ đang căng thẳng vì thương vụ S-400 giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ. Ảnh: SPUTNIK

Vợ của ông Golge, bà Kubra cho biết bà rất bất ngờ nhưng hạnh phúc với quyết định này.

Ali Bilgin, một trong những luật sư của ông Golge, cho hay với động thái này, những đối xử bất công đối với ông Golge trong thời gian dài trong nhà tù đã kết thúc.

Những động thái gần đây ở Washington cũng có thể đã thúc đẩy quyết định trả tự do cho Golge. Một dự luật lưỡng đảng hồi đầu tháng 4 của thượng nghị sĩ Ben Cardin của đảng Dân chủ và Roger Wicker của đảng Cộng hòa kêu gọi Thổ Nhĩ Kỳ trả tự do cho bất kỳ người Mỹ nào bị giam giữ sai trái, cũng như ba công dân Thổ Nhĩ Kỳ làm việc tại các văn phòng ngoại giao của Mỹ.

Được biết, một nhân viên lãnh sự của Mỹ bị bắt giam hồi tháng 1 nhưng đã được trả tự do. Trường hợp của hai nhân viên lãnh sự Mỹ còn lại đang được xem xét.

Hồi tháng 10 năm ngoái, Thổ Nhĩ Kỳ đã trả tự do cho một công dân khác khác là mục sư Andrew Brunson, người cũng bị bắt sau cuộc đảo chính năm 2016.

Khoảng 45.000 người bị bắt sau cuộc đảo chính, bao gồm các nhà báo, thẩm phán và các nhà lập pháp trong chiến dịch mà nhiều người coi là một cuộc thanh trừng chính trị.

Thổ Nhĩ Kỳ và Mỹ đang căng thẳng về thương vụ mua bán tiêm kích F-35, trong đó Mỹ tuyên bố sẽ từ chối cung cấp nếu Thổ Nhĩ Kỳ cương quyết mua hệ thống phòng thủ tên lửa S-400 của Nga. Washington cho rằng hệ thống S-400 không tương thích với hệ thống của NATO. Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ cho biết thương vụ mua S-400 của Nga đã hoàn tất.

THIÊN THANH