Ngày 7-5, tại Cebu (Philippines), đã diễn ra loạt Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN để trù bị cho Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48. Các hội nghị bao gồm: Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN, Hội đồng Cộng đồng Chính trị-An ninh ASEAN (APSC) lần thứ 31, Hội đồng Điều phối ASEAN (ACC) lần thứ 38 và Hội nghị chung Bộ trưởng Ngoại giao - Kinh tế ASEAN (AMM-AEM).
Được sự ủy quyền của Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang, Trưởng SOM ASEAN-Việt Nam, dẫn đầu Đoàn Việt Nam tham dự các hội nghị. Các bên đã thảo luận và hoàn tất công tác chuẩn bị mọi mặt cho Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 diễn ra vào ngày 8-5-2026.
Lo ngại tác động tiêu cực do căng thẳng tại Trung Đông
Các Bộ trưởng nhất trí Hội nghị Cấp cao lần này là dịp để ASEAN khẳng định quyết tâm đoàn kết, giữ vững đà xây dựng Cộng đồng. Đồng thời, nâng cao khả năng tự chủ và vai trò trung tâm của ASEAN nhằm ứng phó hiệu quả với những thách thức nảy sinh.
Trao đổi về tình hình thế giới, các Bộ trưởng lo ngại tác động tiêu cực từ căng thẳng tại Trung Đông. Xung đột này ảnh hưởng nghiêm trọng tới an ninh năng lượng, lương thực khu vực và an toàn của công dân ASEAN đang làm việc tại đây.
Các Bộ trưởng nhất trí ASEAN cần xây dựng chiến lược ứng phó tổng thể. Trong đó bao gồm giải pháp trước mắt và các biện pháp tăng cường năng lực tự chủ để sẵn sàng cho các khủng hoảng tương lai. Theo đó, các Bộ trưởng thống nhất kiến nghị Lãnh đạo cấp cao thông qua Tuyên bố về Ứng phó của ASEAN với khủng hoảng ở Trung Đông.
Về hợp tác nội khối, trong năm đầu triển khai Tầm nhìn Cộng đồng 2045, các Bộ trưởng nhất trí cần nỗ lực phát huy các kết quả đạt được. Các cơ quan chuyên ngành cần nhanh chóng cụ thể hóa mục tiêu thành hành động thực tế. Các nước thành viên cần gắn kết mục tiêu quốc gia với ưu tiên phát triển chung của ASEAN.
Các Bộ trưởng cũng đánh giá cao cam kết của Timor-Leste và khẳng định hỗ trợ nước này hội nhập đầy đủ vào các cơ chế hợp tác. ASEAN sẽ triển khai các hoạt động đề cao Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC) nhân kỷ niệm 50 năm ký kết.
ASEAN cần giữ vững đoàn kết, kiên định các mục tiêu
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang khẳng định Việt Nam phối hợp chặt chẽ với nước chủ nhà nhằm bảo đảm Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 thành công.
Thứ trưởng nhấn mạnh trong bối cảnh thế giới biến động phức tạp, ASEAN cần giữ vững đoàn kết, kiên định các mục tiêu trong Tầm nhìn Cộng đồng 2045. Ông đánh giá cao việc các nước ủng hộ sáng kiến của Việt Nam về xây dựng khung chiến lược ứng phó tổng thể của ASEAN.
Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang đề nghị ASEAN tiếp tục tăng cường hợp tác duy trì hòa bình, an ninh khu vực, tuân thủ luật pháp quốc tế. Trong lĩnh vực kinh tế, ASEAN cần làm sâu sắc hợp tác thương mại, đầu tư nội khối và đẩy mạnh thỏa thuận với các đối tác. Đặc biệt, các nước thành viên cần nỗ lực triển khai cam kết, sớm hoàn tất thủ tục nội bộ để các hiệp định đã ký có hiệu lực.
Cùng ngày, các Hội nghị trù bị kênh Bộ trưởng Kinh tế ASEAN cũng diễn ra để rà soát văn kiện trình Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48.
