Tình hình Trung Đông tiếp tục nóng với những diễn biến đáng chú ý tại eo biển Hormuz và Lebanon
Ông Trump: Iran đã đồng ý với mọi thứ
Ngày 17-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng Iran “đã đồng ý với mọi thứ” trong các cuộc đàm phán với Mỹ, bao gồm việc cùng hợp tác loại bỏ uranium làm giàu khỏi Iran và đưa sang Mỹ.
“Không. Không có binh sĩ” - ông Trump nói trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại với đài CBS khi được hỏi liệu nỗ lực này có cần lực lượng Mỹ trên thực địa hay không.
Tổng thống Mỹ nói thêm rằng “chúng tôi sẽ cùng họ xuống đó và lấy nó, rồi chúng tôi sẽ mang đi. Chúng tôi sẽ cùng nhau thực hiện vì khi đó chúng tôi sẽ có một thỏa thuận và không cần phải chiến đấu khi đã có thỏa thuận”.
“Nếu cần, chúng tôi đã có thể làm theo cách khác” - ông Trump nói thêm, nhấn mạnh rằng số vật liệu này cuối cùng sẽ được vận chuyển tới Mỹ.
Khi được hỏi về thời điểm, ông Trump nói hai bên dự kiến sẽ gặp nhau vào cuối tuần này và Mỹ sẽ tiếp tục phong tỏa các cảng của Iran “cho đến khi hoàn tất”.
Ông Trump cũng nói với CBS rằng Iran đã đồng ý ngừng hậu thuẫn các nhóm bị Mỹ coi là khủng bố, bao gồm Hezbollah và Hamas.
Trong ngày 17-4, nhà lãnh đạo Mỹ nhiều lần bày tỏ tin tưởng rằng một thỏa thuận sẽ đạt được “trong một hoặc hai ngày tới” và các cuộc đàm phán hòa bình “nhiều khả năng” sẽ diễn ra vào cuối tuần này.
Đáp lại, Iran phủ nhận việc đã đồng ý một thỏa thuận liên quan việc chuyển giao kho uranium làm giàu của nước này.
“Uranium làm giàu của Iran sẽ không được chuyển đi bất cứ đâu; việc chuyển uranium sang Mỹ chưa từng là một lựa chọn” - người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei, nói với đài truyền hình IRIB.
“Uranium làm giàu của Iran thiêng liêng với chúng tôi như chính lãnh thổ Iran” - ông Baghaei nói.
Người phát ngôn nói thêm rằng “không có bất kỳ điểm nào trong đàm phán là mơ hồ; chúng tôi đã nêu rõ lập trường của mình”.
Iran nêu điều kiện để tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz
Ngày 17-4, Hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã đưa ra các điều kiện cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, theo kênh Al Jazeera.
Viết trên mạng xã hội X, lực lượng này cho biết mọi hoạt động quá cảnh đều phải có sự cho phép của họ; các tàu dân sự chỉ được phép đi qua theo tuyến do Iran chỉ định; và các tàu quân sự vẫn bị cấm quá cảnh.
Hải quân của IRGC mô tả danh sách điều kiện này là một “trật tự mới”, cho rằng điều đó phù hợp với thỏa thuận ngừng bắn.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi nói rằng eo biển Hormuz vẫn mở cửa cho tất cả các tàu thương mại trong thời gian còn lại của thỏa thuận ngừng bắn Israel-Lebanon.
Về phía Mỹ, Tổng thống Trump hoan nghênh tin tức từ Iran rằng eo biển Hormuz đã được mở cửa trở lại, nhưng làm rõ rằng lệnh phong tỏa hải quân hiện tại của Mỹ sẽ vẫn được duy trì “cho đến khi thỏa thuận của chúng ta với Iran hoàn tất 100%”.
Không lâu sau tuyên bố của ông Trump, quân đội Mỹ cho biết sẽ duy trì phong tỏa eo biển Hormuz “chừng nào còn cần thiết”.
Quân đội Mỹ có đủ nguồn lực để duy trì việc phong tỏa các tàu ra vào các cảng của Iran tại eo biển Hormuz “chừng nào còn cần thiết” và việc phong tỏa “sẽ tiếp tục có hiệu lực chừng nào Tổng thống còn yêu cầu”, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) - Đô đốc Bradley Cooper nói với các phóng viên.
“Lực lượng Mỹ đang theo dõi mọi cảng của Iran” - ông Cooper nói, cho biết việc phong tỏa bao gồm cả hoạt động trinh sát trên không bằng UAV MQ-9 và máy bay tuần tra hàng hải P-8.
Ông Cooper nói rằng không có tàu Mỹ nào bị tấn công kể từ khi chiến dịch phong tỏa bắt đầu, và tính đến ngày 17-4, đã có 19 tàu cố gắng vi phạm lệnh phong tỏa nhưng đã tuân theo cảnh báo của Mỹ và quay trở lại cảng mà không xảy ra sự cố.
Ông Cooper không nêu con số cụ thể về số lượng thủy lôi mà Iran đã thả xuống eo biển kể từ khi chiến sự bắt đầu, nhưng ông nói rằng con số đó “nằm hoàn toàn trong khả năng xử lý của chúng tôi” và Mỹ đã tiến hành các hoạt động rà phá thủy lôi.
CENTCOM sau đó đã chia sẻ một bức ảnh từ một tàu sân bay đang tham gia áp đặt vòng phong tỏa hải quân đối với Iran.
“Hơn 10.000 thủy thủ, lính thủy đánh bộ và binh sĩ không quân Mỹ đang thực thi lệnh phong tỏa đối với các tàu tìm cách ra vào các cảng và khu vực ven biển của Iran” - CENTCOM viết trên X.
Lebanon tuyên bố không còn là “đấu trường cho các cuộc chiến của bất kỳ ai”
Ngày 17-4, Tổng thống Lebanon - ông Joseph Aoun nói rằng đất nước sẽ không còn là “đấu trường cho các cuộc chiến của bất kỳ ai” và lệnh ngừng bắn với Israel cần dẫn tới việc xây dựng các thỏa thuận lâu dài, theo Al Jazeera.
Trong bài phát biểu trên truyền hình gửi tới người dân Lebanon, ông Aoun nói rằng Lebanon không còn là “quân cờ trong trò chơi của bất kỳ ai, cũng không phải là đấu trường cho các cuộc chiến của bất kỳ ai, và sẽ không bao giờ như vậy nữa”.
Bài phát biểu của ông được đưa ra một ngày sau khi lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày giữa Lebanon và Israel được công bố.
Tổng thống Aoun cho biết Lebanon đang bước vào giai đoạn “chuyển từ việc tập trung vào ngừng bắn sang xây dựng các thỏa thuận lâu dài nhằm bảo vệ quyền lợi của người dân, sự toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền quốc gia”.
Ông bày tỏ sự cảm ơn đối với những bên mà ông cho là đã góp phần chấm dứt xung đột, bao gồm Tổng thống Trump và “tất cả các nước anh em Ả Rập, đứng đầu là Saudi Arabia”.
Tổng thống Lebanon khẳng định bất kỳ thỏa thuận nào đạt được sẽ không xâm phạm quyền lợi của đất nước hay từ bỏ bất kỳ phần lãnh thổ nào, và các cuộc đàm phán không phải là biểu hiện của sự yếu kém hay nhượng bộ.
Cũng trong ngày 17-4, Bộ Y tế Lebanon báo cáo rằng ít nhất một người đã thiệt mạng trong một cuộc không kích của Israel được tiến hành sau khi lệnh ngừng bắn bắt đầu.
Theo bộ này, cuộc không kích nhằm vào một xe máy và một phương tiện khác tại thị trấn Kounine, miền nam Lebanon vào chiều 17-4 khiến 1 người chết và 2 người khác bị thương.
Vài giờ trước đó, quân đội Lebanon cáo buộc Israel vi phạm lệnh ngừng bắn nhiều lần, cho biết các đợt pháo kích rải rác đã ảnh hưởng đến một số ngôi làng ở miền nam Lebanon.
Israel chưa bình luận về thông tin trên.
