Bộ NN&MT vừa có báo cáo gửi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng về tình hình dịch bệnh và vaccine phòng bệnh lở mồm long móng serotype SAT1.
Bộ này cho biết, sự dịch chuyển địa lý nhanh chóng của virus serotype SAT1 cho thấy khả năng thích ứng, lây lan mạnh và làm gia tăng nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam.
Trong bối cảnh nước ta có đường biên giới dài, hoạt động vận chuyển, buôn bán gia súc qua biên giới, đường mòn, lối mở vẫn phức tạp, đây tiếp tục là con đường tiềm ẩn đưa các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên động vật xâm nhập và lây lan trong nội địa.
Hiện nay, các loại vaccine phòng bệnh lở mồm long móng đang được cấp phép lưu hành tại Việt Nam chỉ có hiệu quả với các chủng virus thuộc serotype O, A và Asia1, không có khả năng bảo hộ đối với virus serotype SAT1.
Bộ NN&MT lo ngại, Việt Nam đang có tổng đàn gia súc rất lớn, gồm 31,4 triệu con heo, 6,14 triệu con bò, 1,95 triệu con trâu và hơn 3 triệu con dê cừu, nếu virus SAT1 xâm nhập, ngành chăn nuôi, đặc biệt là trâu, bò, có thể chịu tác động nghiêm trọng.
Do chưa từng xuất hiện tại Việt Nam, đàn gia súc hiện chưa có miễn dịch với chủng này, khiến nguy cơ mắc bệnh có thể lên tới gần như toàn bộ đàn, dẫn tới khả năng bùng phát dịch trên diện rộng.
Bộ cũng nhấn mạnh các biện pháp như kiểm soát vận chuyển, tiêu độc khử trùng, khoanh vùng ổ dịch, tiêu hủy động vật mắc bệnh tuy rất cần thiết nhưng không thể thay thế vai trò của vaccine trong phòng bệnh chủ động.
Theo quy định của Luật Thú y, vaccine thú y chưa có giấy chứng nhận lưu hành trong nước vẫn được phép nhập khẩu và cho phép sử dụng khi có kết quả kiểm tra chất lượng đạt yêu cầu trong trường hợp phòng, chống dịch bệnh động vật khẩn cấp.
Vừa qua, Bộ NN&MT đã nhận được nhiều đề xuất của các cơ sở kinh doanh vaccine thú y, chăn nuôi bò, lợn về việc nhập khẩu vaccine phòng bệnh lở mồm long móng serotype SAT1 với mục đích tiêm phòng tạo miễn dịch chủ động cho đàn gia súc trước khi dịch bệnh xảy ra, với chi phí do các cơ sở chăn nuôi tự chi trả.
Từ đó, Bộ NN&MT kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, chỉ đạo cho phép nhập khẩu vaccine lở mồm long móng serotype SAT1 đã được cơ quan có thẩm quyền của các nước cấp phép lưu hành với mục đích phòng chống dịch bệnh khẩn cấp.
Trên cơ sở kết quả kiểm tra chất lượng sản phẩm đạt yêu cầu, sẽ cho phép sử dụng tại các cơ sở chăn nuôi gia súc theo nội dung đề nghị của cơ sở với mục đích tiêm phòng tạo miễn dịch chủ động cho đàn gia súc trước khi dịch bệnh xảy ra.
Bộ NN&MT cho rằng việc chủ động cho phép nhập khẩu vaccine phòng bệnh lở mồm long móng serotype SAT1 trong trường hợp phòng, chống dịch bệnh động vật khẩn cấp là giải pháp cấp thiết, nhằm tạo miễn dịch chủ động, bảo vệ đàn gia súc, giảm thiểu thiệt hại kinh tế và bảo đảm an toàn dịch bệnh quốc gia trong bối cảnh nguy cơ xâm nhập của virus serotype SAT1 ngày càng gia tăng.
Bệnh Lở mồm long móng là bệnh truyền nhiễm xuyên biên giới, xuyên châu lục gây ra bởi loài virus thuộc họ Picornaviridae, giống Aphthovirus, lây lan nhanh trên các loài gia súc móng guốc chẵn, ảnh hưởng nghiêm trọng tới sản xuất chăn nuôi, sinh kế của người chăn nuôi và an ninh lương thực.
Virus lở mồm long móng hiện có 7 serotype gồm A, O, C, Asia1, SAT1, SAT2 và SAT3.