Khi kim đồng hồ tiến sát nửa đêm và màn đếm ngược chào năm mới 2026 bắt đầu, viên sĩ quan Ukraine vẫn dán mắt vào cả một bức tường màn hình hiển thị các luồng video trực tiếp.
Viên sĩ quan điều khiển nhiều máy bay không người lái (UAV) trên không, vừa trinh sát lực lượng Nga vừa sẵn sàng tấn công.
Có thể đó là thời khắc khởi đầu của một năm mới, nhưng với những người ở tuyến đầu, đây đơn giản chỉ là thêm một ngày nữa, viên sĩ quan có mật danh là Sam nói với tờ The New York Times trong những phút đầu tiên của năm 2026.
Mục tiêu năm mới: Sống sót
Với nhiều binh sĩ trong tiểu đoàn “Bầy Sói Da Vinci” của anh Sam, hiện tại không phải lúc để đặt ra những mục tiêu lớn cho năm mới. Lực lượng Nga đang tiến công, các vòng đàm phán hòa bình gần đây liên tiếp bế tắc, và họ không thấy cuộc chiến sẽ sớm kết thúc.
Mục tiêu cho năm tới, chỉ đơn giản là sống sót.
“Rất khó để lập bất kỳ kế hoạch nào” - anh Sam nói.
Năm nay là năm thứ tư của xung đột Nga-Ukraine. Rất ít binh sĩ đang chiến đấu ở miền đông Ukraine tin rằng đây sẽ là năm cuối cùng.
Đầu năm 2025, Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump từng tuyên bố rằng ông có thể chấm dứt cuộc chiến trong vòng 24 giờ. Đến tháng 2, Tổng thống Trump công khai chỉ trích Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngay tại Phòng Bầu dục, đe dọa cắt viện trợ.
Những tháng sau đó đầy rẫy các bước ngoặt. Đàm phán lúc diễn ra, lúc đổ vỡ. Quan hệ Mỹ - Ukraine khi nóng lên, khi lạnh đi, rồi lại đổi chiều.
Trong khi đó, bản thân cuộc chiến cũng đang thay đổi. UAV dần chiếm ưu thế trên chiến trường, khiến mọi hoạt động cơ động của bộ binh trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều. Lực lượng Nga chuyển từ các đợt tấn công quy mô lớn sang sử dụng những nhóm binh sĩ nhỏ. Ukraine, vốn luôn thua kém về quân số, cũng buộc phải thích nghi và tiếp tục giữ thế phòng ngự.
Tuy nhiên, trái ngược với những biến động chóng mặt trên mặt trận ngoại giao, tuyến đầu lại dịch chuyển chậm chạp. Dù tiến độ chậm, cục diện vẫn nghiêng về phía lực lượng Nga, những từ mùa hè đã bắt đầu đẩy nhanh nhịp độ tiến công.
Các nhà phân tích cho rằng điều đó đã khiến Tổng thống Nga Vladimir Putin tin rằng Moscow đang nắm thế thượng phong trong những nỗ lực hòa giải gần đây. Ông nhiều lần ám chỉ Ukraine nên chấp nhận các các yêu cầu của Nga trước khi cuộc chiến trở nên tồi tệ hơn nữa. Một trong những yêu cầu là Kiev phải từ bỏ phần lãnh thổ còn kiểm soát được ở tỉnh Donetsk, miền đông Ukraine.
Tại đây, lực lượng Nga tiếp tục đẩy mạnh tiến công, rồi tiến vào TP Pokrovsk. Ukraine cố thủ, điều động thêm binh sĩ để bảo vệ thành phố này cùng một vài đô thị lân cận vẫn nằm dưới quyền kiểm soát của Kiev.
Theo các nhà phân tích và binh sĩ, động thái đó đã tạo ra một kẽ hở để lực lượng Nga khai thác và tăng tốc tiến công ở những nơi khác, cụ thể là tỉnh Zaporizhzhia ở miền nam.
Điều tương tự cũng xảy ra tại các khu vực phía đông của tỉnh Dnipro, theo lời một binh sĩ thuộc Lữ đoàn Jager số 68 của Ukraine, người đang bám trụ tại đây vào ngày cuối cùng của năm 2025.
“Họ nói rằng họ chỉ cần tỉnh Donetsk, nhưng hãy nhìn xem họ đã chiếm bao nhiêu km ở tỉnh Dnipro rồi” - binh sĩ này nói về lực lượng Nga. Giống như hầu hết những người được phỏng vấn, anh đề nghị được nêu mật danh là Dyak, phù hợp với quy định của quân đội Ukraine.
Ngồi gần một chiếc bếp sưởi nhỏ, anh Dyak nói rằng ngày đầu năm mới này - năm mới thứ năm của anh trong quân ngũ - hoàn toàn không mang cảm giác ngày lễ, mà chỉ là “đơn giản là hết một tháng nữa”.
Thời hạn tiếp nối thời hạn
Anh Dyak không đặt nhiều niềm tin vào các nỗ lực hòa bình hiện nay, và khẳng định chắc chắn rằng cuộc chiến sẽ còn kéo dài thêm ít nhất 2 năm.
“Nếu ông Trump có thể chấm dứt chiến tranh thì hãy để ông ấy làm điều đó nhanh hơn” - anh Dyak nói thêm.
Tổng thống Mỹ trước đó từng đặt ra thời hạn Lễ Tạ ơn để Ukraine đồng ý với một đề xuất hoà bình. Thời hạn sau đó là Giáng sinh. Ba ngày sau Giáng sinh, ông Trump đứng cạnh ông Zelensky và không còn nhắc tới bất kỳ mốc thời gian nào.
Về phía Moscow, Nga những ngày gần đây còn đe dọa sẽ cứng rắn hơn trong lập trường đàm phán sau khi cáo buộc Ukraine tấn công vào dinh thự ông Putin.
Tuy nhiên, theo một phi công UAV của Ukraine có mật danh là Shanghai, những yêu cầu của Nga về lãnh thổ là không thể chấp nhận. Trong lúc bước lên một xe bọc thép để ra tuyến đầu, anh Shanghai bác bỏ hoàn toàn ý tưởng Ukraine nhượng bộ lãnh thổ.
“Chúng tôi muốn một chiến thắng trọn vẹn, giành lại toàn bộ Donbass” - anh nói.
Một binh sĩ khác có mật danh Bodya, người cùng lên đường với anh Shanghai, tỏ ra dè dặt khi dự đoán năm mới của họ sẽ ra sao, nói rằng mọi thứ còn tùy thuộc vào lực lượng Nga. Nếu phía Nga bắn “pháo hoa” thì “chúng tôi sẽ cố gắng sắp xếp vài màn pháo hoa của riêng mình dành cho họ”, anh nói.
Trong lúc hai binh sĩ trên chuẩn bị ra tiền tuyến, hai đồng đội của họ - mật danh Price và Chernihiv - trở về sau một đợt luân phiên ở tuyến đầu. Điều đầu tiên anh Chernihiv (35 tuổi) mong muốn là được tắm rửa và cạo râu. Còn anh Price (26 tuổi) thì thèm ăn KFC.
Anh Chernihiv lưu ý rằng lực lượng Nga hoạt động tích cực hơn trong những ngày cận kề năm mới. “Tôi không biết vì sao. Có thể họ nhận được mệnh lệnh phải giành lấy một chiến thắng nào đó” - anh nói.
Tuần trước, Cục trưởng Tình báo Quân đội Ukraine - Tướng Kyrylo Budanov cảnh báo rằng mục tiêu của Nga trong năm 2026 là chiếm toàn bộ các tỉnh Donetsk và Zaporizhzhia. Ông cũng nói với hãng tin Suspilne rằng Moscow sẽ tìm cách tiến sâu hơn nữa vào tỉnh Dnipro.
Bữa ăn đêm giao thừa
Tầm 22 giờ, chiếc bàn dài trong trung tâm chỉ huy được dọn sạch vũ khí và máy tính xách tay. Những chiếc đĩa nhựa nhỏ bày cá thu, xúc xích, phô mai, bắp cải và các món đặc trưng của Ukraine được đặt ra, cùng với một chai sâm panh không cồn.
Thiếu tá Serhii Filimonov, chỉ huy tiểu đoàn, cho biết dù bữa ăn này không thể thay thế một đêm sum họp bên gia đình hay bạn bè, ông vẫn muốn mang lại chút không khí ấm áp cho sở chỉ huy.
Ông nói rằng năm qua là một năm vô cùng khắc nghiệt đối với quân đội Ukraine, rồi nói thêm: “Tất cả chúng tôi đều đã mệt mỏi”.
Dẫu vậy, ông nhấn mạnh rằng Nga đã không đạt được các mục tiêu then chốt trong năm, như chiếm được Pokrovsk hay những thành phố quan trọng khác.
“Khi chúng tôi nhìn vào tình trạng của đối phương và cách họ hành động. Điều đó cho chúng tôi niềm tin rằng mọi thứ rồi sẽ ổn” - Thiếu tá Filimonov nói.
Tuy nhiên, ông cũng không muốn đặt ra bất kỳ mục tiêu nào cho năm mới, cho rằng việc lập kế hoạch dài hạn giữa thời chiến là một “chủ đề đau đớn” đối với người Ukraine. Thiếu tá Filimonov có 2 con - một con trai 8 tuổi và một con gái 2 tuổi - và ông nói các con mình đang “lớn lên mà không có tôi bên cạnh”.
“Tôi chỉ hy vọng có thể kết thúc cuộc chiến trước khi con trai tôi trưởng thành để nó không phải ra trận” - ông Filimonov chia sẻ.
Khoảng 23 giờ, ông yêu cầu bật truyền hình để theo dõi bài phát biểu chúc mừng năm mới của Tổng thống Zelensky. Một số người rời vị trí để xem, nhưng anh Sam và những người khác vẫn tiếp tục dõi theo các màn hình.
Khoảnh khắc nửa đêm đến cùng những lời chúc mừng, mọi người nâng cốc Coca-Cola và sâm panh không cồn.
“Chúc mừng năm mới”
“Chúc mừng năm mới”
“Giữ vững tuyến phòng thủ nhé, anh em. Cố giữ vững”.
