Trao đổi với báo chí ngày 10-3, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết, hiện nay Việt Nam đang nhập xăng dầu từ nhiều nguồn khác nhau như Đông Nam Á, châu Á, Hoa Kỳ, khu vực Trung Đông...
Tích cực tìm kiếm nguồn cung
Tuy nhiên, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cũng lưu ý phần lớn nguồn cung xăng dầu trên thế giới liên quan chặt chẽ đến khu vực Trung Đông, bởi đây là khu vực có sản lượng sản xuất dầu lớn. Vì vậy, khi tình hình tại Trung Đông có biến động thì thị trường năng lượng toàn cầu nói chung cũng sẽ chịu tác động đáng kể.
Ông Nhật Tân cũng cho biết, hiện nay, vấn đề không hẳn là thiếu nguồn cung, mà chủ yếu là câu chuyện về giá.
Thứ trưởng Công Thương cho hay các doanh nghiệp đầu mối trong nước cũng đang tích cực tìm kiếm thêm các nguồn cung, và có kế hoạch khá chi tiết các phương án nhập khẩu.
“Sau khi nghiên cứu, xây dựng kế hoạch và triển khai các phương án thực hiện, chúng tôi có cơ sở để khẳng định rằng việc cung ứng trong giai đoạn này vẫn có thể đảm bảo cho thị trường trong tháng 3 và tháng 4”, ông Tân nói.
Thông tin thêm về vấn đề sử dụng nguồn dự trữ xăng dầu, lãnh đạo Bộ Công Thương cho biết, hiện nay có hai loại dự trữ, gồm dự trữ lưu thông của doanh nghiệp và dự trữ quốc gia.
Với dự trữ lưu thông của doanh nghiệp, theo quy định là 20 ngày tiêu thụ, đây là mức dự trữ bắt buộc mà các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu phải duy trì. Với dự trữ quốc gia thì được xây dựng và quản lý theo quy định của Nhà nước.
Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho hay, theo Nghị quyết 36, Chính phủ đã cho phép có cơ chế điều hành liên quan đến việc sử dụng nguồn dự trữ xăng dầu khi cần thiết.
Theo đó, trong những trường hợp thiếu hụt xăng dầu khiến hoạt động sản xuất trong nước bị gián đoạn hoặc nguồn cung gặp khó khăn, Chính phủ sẽ xem xét sử dụng nguồn dự trữ này để hỗ trợ ổn định thị trường và đảm bảo sản xuất. Khi đó, Bộ Công Thương được giao tính toán và xây dựng phương án cụ thể để sử dụng nguồn dự trữ một cách phù hợp.
“Tuy nhiên, rất may là cho đến thời điểm hiện nay chúng ta vẫn chưa phải sử dụng đến nguồn dự trữ này”, Thứ trưởng Bộ Công Thương thông tin.
Báo cáo Chính phủ về phương án giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu
Về vấn đề chiết khấu trong kinh doanh xăng dầu, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết đây không chỉ là vấn đề phát sinh trong tình huống bất thường hiện nay, mà ngay cả trong điều kiện bình thường các doanh nghiệp bán lẻ xăng dầu cũng rất quan tâm.
Bởi đối với các doanh nghiệp bán lẻ, mức chiết khấu chính là nguồn lợi nhuận và là cơ sở để họ duy trì hoạt động kinh doanh.
Theo Thứ trưởng, thị trường xăng dầu của Việt Nam là thị trường có sự điều tiết một phần của Nhà nước, nhưng vẫn vận hành theo cơ chế thị trường. Theo quy định hiện nay, các doanh nghiệp bán lẻ có quyền mua hàng từ nhiều doanh nghiệp đầu mối khác nhau, qua đó có thể lựa chọn nguồn cung phù hợp và mức chiết khấu tốt nhất để đảm bảo hiệu quả kinh doanh.
“Trên thực tế, đối với tình trạng chiết khấu bằng 0, hiện nay chúng tôi đang trao đổi và kiểm tra lại với các doanh nghiệp đầu mối để xem xét nguyên nhân và có giải pháp phù hợp nhằm đảm bảo sự vận hành ổn định của hệ thống phân phối.
Tuy nhiên, trong bối cảnh thị trường hiện nay rất phức tạp và có nhiều biến động, cách xử lý cũng sẽ khác với điều kiện thông thường, nên chúng tôi đang xem xét rất thận trọng”, ông nói.
Ông cũng cho biết về nghĩa vụ của doanh nghiệp, theo quy định khi đã tham gia kinh doanh xăng dầu thì dù trong điều kiện bình thường hay khó khăn, các doanh nghiệp vẫn phải đảm bảo cung ứng hàng hóa ra thị trường, trừ những trường hợp bất khả kháng đã được quy định rõ.
Về chính sách thuế, Bộ Công Thương đã báo cáo Chính phủ và ngày hôm qua, Chính phủ đã điều chỉnh giảm thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu. Việc điều chỉnh này đảm bảo phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Thứ trưởng Tân cho biết, thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục báo cáo Chính phủ về phương án giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu. Tuy nhiên, loại thuế này thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội, nên Chính phủ sẽ phải trình để Quốc hội xem xét. Dự kiến nếu quy trình được triển khai nhanh thì có thể xem xét ngay trong tháng này.
Bên cạnh đó, việc điều hành giá xăng dầu cũng đang được nghiên cứu, và có thể ngay trong hôm nay Chính phủ sẽ có quyết định phê chuẩn cơ chế điều hành, trong đó có nội dung liên quan đến việc sử dụng Quỹ bình ổn giá.
“Tôi dự kiến ngay trong hôm nay sẽ có thêm các thông tin cụ thể”, ông nói.
