Ngày 30-1, tại TP Cebu, Philippines, đã diễn ra Hội nghị Quan chức cao cấp ASEAN – Trung Quốc về thực hiện Tuyên bố ứng xử của các bên ở Biển Đông lần thứ 25.
Hội nghị do Malaysia, với vai trò nước điều phối quan hệ ASEAN - Trung Quốc, và Trung Quốc đồng chủ trì, với sự tham dự của Thứ trưởng Ngoại giao và Quan chức cao cấp các nước ASEAN cùng Trung Quốc.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang, Trưởng SOM ASEAN – Việt Nam, dẫn đầu đoàn Việt Nam tham dự hội nghị.
Tại cuộc họp, các nước ASEAN và Trung Quốc đã trao đổi về tình hình Biển Đông, kiểm điểm việc triển khai Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông và tiến trình đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông.
Các nước nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông trên cơ sở luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982.
Hội nghị tái khẳng định cam kết xây dựng Biển Đông trở thành vùng biển hòa bình, hợp tác và thịnh vượng, đồng thời hoan nghênh việc Campuchia chính thức phê chuẩn UNCLOS.
Đồng thời, tái khẳng định vai trò và ý nghĩa của DOC, ghi nhận một số kết quả đạt được trong quá trình thực hiện thời gian qua, trong đó có các hoạt động hợp tác thực chất góp phần củng cố lòng tin và thúc đẩy hợp tác giải quyết các thách thức chung.
Các nước nhất trí tiếp tục nỗ lực bảo đảm thực hiện đầy đủ và hiệu quả các điều khoản của DOC, qua đó góp phần duy trì hòa bình, ổn định và thúc đẩy hợp tác ở Biển Đông, đồng thời tạo môi trường thuận lợi cho đàm phán COC.
Về tiến trình đàm phán COC, hội nghị ghi nhận những bước tiến đạt được và thống nhất cần tiếp tục đẩy nhanh đàm phán, trong đó có việc gia tăng tần suất họp, nhằm sớm đạt được một Bộ Quy tắc hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982.
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang ghi nhận các kết quả và tiến triển trong việc thực hiện DOC và đàm phán COC, nhấn mạnh việc duy trì hòa bình, ổn định và hợp tác ở Biển Đông là lợi ích chung của tất cả các nước, phù hợp với nhận thức chung đã đạt được giữa lãnh đạo cấp cao ASEAN và Trung Quốc tại các hội nghị cấp cao thời gian qua.
Về tình hình Biển Đông, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao bày tỏ quan ngại trước những diễn biến phức tạp gần đây, nhấn mạnh yêu cầu các bên tuân thủ luật pháp quốc tế, thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ quốc tế, không sử dụng hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982.
Khẳng định DOC là một trong những văn kiện nền tảng trong quan hệ ASEAN - Trung Quốc, Thứ trưởng đề nghị các nước tiếp tục nỗ lực bảo đảm thực hiện đầy đủ, hiệu quả các cam kết trong DOC, góp phần duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông và khu vực, tạo điều kiện thuận lợi cho tiến trình đàm phán COC.
Về COC, Thứ trưởng khẳng định Việt Nam tiếp tục tham gia tích cực, đóng góp trách nhiệm và thiện chí cùng các nước thúc đẩy đàm phán nhằm sớm đạt được một Bộ Quy tắc hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982, qua đó đóng góp vào việc duy trì hòa bình và thúc đẩy hợp tác ở Biển Đông.
Nhân dịp này, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã có các cuộc tiếp xúc với Trưởng đoàn Trung Quốc và đại diện một số nước ASEAN bên lề hội nghị.