Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 105/2026 Ban hành chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận 210-KL/TW của Trung ương khóa XIII về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị trong thời gian tới.
Duy trì các cơ quan báo chí đạt mức độ tự chủ chi thường xuyên
Nghị quyết nêu về việc thực hiện sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập, giáo dục, y tế và doanh nghiệp nhà nước theo đúng định hướng của Trung ương.
Trong đó, về sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thuộc bộ, ngành, Chính phủ nêu rõ cơ bản giữ nguyên các đơn vị sự nghiệp công lập được quy định tại nghị định quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức của bộ, cơ quan ngang bộ.
Chính phủ cũng định hướng tiếp tục rà soát, sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thuộc bộ, ngành (ban quản lý dự án, viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục nghề nghiệp...); sắp xếp cơ sở giáo dục đại học theo Đề án sắp xếp, tổ chức lại hệ thống cơ sở giáo dục đại học do Bộ GD&ĐT xây dựng, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.
“Sắp xếp các cơ quan báo chí theo quy định của cấp có thẩm quyền; duy trì các đơn vị đã đạt mức độ tự chủ chi thường xuyên trở lên và phù hợp với quy hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt” – Chính phủ gợi mở.
Nghị quyết của Chính phủ nêu việc sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc văn phòng, cục thuộc bộ, cơ quan ngang bộ thực hiện chức năng phục vụ quản lý nhà nước và cung ứng các dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu, bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; các đơn vị sự nghiệp công lập khác phải tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên.
Mỗi tỉnh thành có không quá ba trường dạy nghề, cao đẳng
Ở địa phương, liên quan đến cơ sở giáo dục đại học, Chính phủ yêu cầu thực hiện theo Đề án sắp xếp, tổ chức lại hệ thống cơ sở giáo dục đại học do Bộ GD&ĐT xây dựng, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, trong đó rà soát, sáp nhập, giải thể đối với các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn, hoạt động không hiệu quả.
Mỗi tỉnh, thành phố có tối đa không quá ba trường dạy nghề để đào tạo lao động lành nghề phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư ở địa phương (không tính các trường tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên).
Trong đó, với trường trung cấp nghề thì duy trì các trường tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên, các trường còn lại thực hiện sắp xếp, hợp nhất, sáp nhập với trường cao đẳng.
Mỗi tỉnh, thành phố có tối đa không quá ba trường cao đẳng có khả năng đào tạo liên thông, đào tạo thực hành (không tính các trường tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên). Các trường còn lại thực hiện sắp xếp, hợp nhất, sáp nhập với cơ sở giáo dục đại học.
Đối với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, Chính phủ yêu cầu chỉ sáp nhập trường, điểm trường trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã. Ưu tiên giữ lại các điểm trường có điều kiện thuận lợi (cơ sở vật chất, giao thông, dân cư tập trung) và giải thể các điểm trường lẻ không đạt tiêu chuẩn cơ sở vật chất tối thiểu. Các cơ sở giáo dục thuộc diện dồn ghép phải được chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất tại điểm trường chính.
Đáng chú ý, Chính phủ nêu rõ phải bảo đảm mỗi đơn vị hành chính cấp xã có ít nhất một trường mầm non, một trường tiểu học và một trường trung học cơ sở. Ưu tiên các mô hình trường phổ thông có nhiều cấp học (tiểu học và trung học cơ sở) tại các khu vực dân cư thưa thớt hoặc nơi có điều kiện đi lại khó khăn.
Đối với các trung tâm giáo dục nghề nghiệp, trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, Chính phủ yêu cầu sắp xếp, sáp nhập thành trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên liên phường, xã. Đồng thời hợp nhất để thành lập trường trung học nghề tương đương cấp trung học phổ thông theo quy định của Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi) và các văn bản hướng dẫn thi hành.
Giữ nguyên các bệnh viện công lập cấp tỉnh
Đối với đơn vị sự nghiệp y tế dự phòng, Nghị quyết nêu phương hướng kiện toàn, nâng cao năng lực của Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật cấp tỉnh, bảo đảm đủ năng lực giám sát, cảnh báo sớm, khống chế kịp thời dịch bệnh và chủ động tổ chức triển khai các hoạt động phòng bệnh trên địa bàn.
Các bệnh viện công lập (đa khoa, chuyên khoa hiện có) được giữ nguyên các bệnh viện công lập cấp tỉnh hiện có; đẩy mạnh xã hội hóa ở những nơi có đủ điều kiện. Mỗi tỉnh, thành phố có ít nhất một bệnh viện đạt cấp chuyên sâu; có bệnh viện lão khoa hoặc bệnh viện đa khoa có khoa lão khoa.
Cạnh đó, cơ bản duy trì các Trung tâm Y tế cấp huyện, quận, thị xã, thành phố hiện có và chuyển các Trung tâm Y tế này thành Trung tâm Y tế khu vực, là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Y tế tỉnh, thành phố sau sắp xếp.
Trên cơ sở rà soát, đánh giá về phạm vi và hiệu quả hoạt động của các Trung tâm Y tế khu vực hiện có, căn cứ theo nhu cầu chăm sóc sức khỏe của nhân dân tại địa phương,
Trên cơ sở nhu cầu của địa phương, giám đốc Sở Y tế tỉnh, thành phố tham mưu, xây dựng Đề án, trình UBND tỉnh, thành phố quyết định việc duy trì tất cả Trung tâm Y tế khu vực hiện có trên địa bàn tỉnh, thành phố hoặc tổ chức lại, sáp nhập, giải thể một số Trung tâm Y tế khu vực hoạt động không hiệu quả.
Đồng thời, chuyển các chức năng, nhiệm vụ về lĩnh vực phòng bệnh, dân số, truyền thông giáo dục sức khỏe về Trạm Y tế xã, phường, đặc khu. Hai phương án được đưa ra là (1) để thực hiện, chuyển chức năng khám chữa bệnh cho các bệnh viện đa khoa khu vực hiện có, (2) hoặc tổ chức lại thành bệnh viện đa khoa khu vực để thực hiện dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh cấp cơ bản cho nhân dân theo khu vực liên xã, phường.
Với các bệnh viện đa khoa huyện, quận, thị xã, thành phố trước đây, Chính phủ cho biết cơ bản duy trì các bệnh viện hiện có và chuyển thành bệnh viện đa khoa khu vực. Đây sẽ là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Y tế tỉnh, thành phố sau sắp xếp, để tổ chức cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh cho nhân dân trong khu vực liên xã, phường không phụ thuộc vào địa giới hành chính…
Trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch, Chính phủ yêu cầu sắp xếp các cơ quan báo chí và phát thanh truyền hình cấp tỉnh theo quy định của cấp có thẩm quyền…
Liên quan đến các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Sở Tư pháp, Nghị quyết Chính phủ lưu ý được sắp xếp theo hướng tối đa không quá ba đơn vị tương ứng với ba lĩnh vực. Cụ thể là trợ giúp pháp lý, công chứng và đấu giá tài sản, trong đó giao một đơn vị phục vụ quản lý nhà nước (nếu có).
