Chiều 21-4, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, thừa ủy quyền của Thủ tướng, đã trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của bốn luật thuế gồm: Thuế thu nhập cá nhân (TNCN), Thuế giá trị gia tăng (GTGT), Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) và Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB).
Không “đóng khung” ngưỡng doanh thu trong luật
Theo tờ trình, việc sửa đổi nhằm hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp, nhất là khu vực nhỏ và siêu nhỏ, phát triển sản xuất kinh doanh; đồng thời đảm bảo công bằng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, khuyến khích chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp.
Trên cơ sở đánh giá tác động giữa giảm thu ngân sách và việc tạo dư địa cho khu vực kinh tế nhỏ phát triển, dự thảo luật không quy định cụ thể ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế TNCN, cũng như mức doanh thu không chịu thuế GTGT đối với hộ, cá nhân kinh doanh. Thay vào đó, Chính phủ sẽ được giao thẩm quyền quy định các mức này.
Tương tự, với thuế TNDN, dự thảo bổ sung quy định về mức doanh thu được miễn thuế và giao Chính phủ quy định chi tiết theo thẩm quyền.
Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, việc phân quyền này giúp Chính phủ chủ động, linh hoạt điều hành chính sách tài khóa, đặc biệt là chính sách thuế, phù hợp với biến động kinh tế - xã hội; đồng thời thể chế hóa các định hướng tại Kết luận 18-KL/TW, Nghị quyết 66-NQ/TW và phù hợp với xu hướng đã được áp dụng trong một số luật thuế hiện hành.
Một nội dung đáng chú ý khác là chính sách thuế TTĐB đối với xe điện chạy bằng pin. Theo đó, Chính phủ đề xuất kéo dài thời gian áp dụng mức thuế ưu đãi hiện hành đối với xe dưới 24 chỗ chạy bằng pin đến hết năm 2030.
Theo lý giải, việc này nhằm đảm bảo tính nhất quán với mục tiêu bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, giảm ô nhiễm đô thị và hạn chế phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch – trong bối cảnh giá năng lượng biến động mạnh và nguồn cung có nhiều rủi ro.
Dự kiến luật có hiệu lực từ 2026
Chính phủ đề xuất luật có hiệu lực ngay sau khi được thông qua, riêng các nội dung sửa đổi về thuế TNCN, GTGT và TNDN sẽ áp dụng từ ngày 1-1-2026. Mục tiêu là đảm bảo hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ được áp dụng đồng bộ chính sách, đồng thời tránh phát sinh thêm thủ tục hành chính trong kê khai thuế.
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra thống nhất về sự cần thiết sửa đổi các luật thuế nêu trên và cơ bản đồng tình với phạm vi sửa đổi.
Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị Chính phủ rà soát toàn diện hệ thống pháp luật thuế, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất; đồng thời làm rõ hơn các phương án điều chỉnh ngưỡng doanh thu chịu thuế (tăng hay giảm) so với quy định hiện hành.
Đáng chú ý, báo cáo thẩm tra cho rằng tờ trình chưa lượng hóa đầy đủ tác động đến nguồn thu ngân sách, cũng như chưa nêu rõ định hướng chính sách cụ thể, do đó cần bổ sung cơ sở thuyết phục trước khi Quốc hội xem xét, quyết định.
Ngoài ra, một số ý kiến đề nghị cần cân nhắc kỹ việc chuyển thẩm quyền quy định ngưỡng doanh thu từ luật sang Chính phủ, bởi hiện nay luật đã giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh là vẫn đảm bảo tính linh hoạt và minh bạch.
Theo chương trình, ngay sau khi nghe tờ trình và báo cáo thẩm tra, Quốc hội đã thảo luận tại tổ. Dự kiến, dự án luật sẽ được Quốc hội biểu quyết thông qua vào ngày 24-4, ngày cuối của kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI.
