Nghiên cứu, đề xuất cơ chế xử hình sự hành vi làm giàu bất hợp pháp

0:00 / 0:00
0:00
(PLO)- Tổng thanh tra Chính phủ đánh giá vấn đề lớn trong khắc phục hậu quả các vụ án tham nhũng là thu hồi tài sản tham nhũng.

Tổng thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong vừa có báo cáo gửi các đoàn đại biểu Quốc hội về kết quả giải quyết và trả lời kiến nghị của cử tri gửi sau kỳ họp thứ ba Quốc hội khóa XV.

Nghiên cứu, đề xuất cơ chế xử hình sự hành vi làm giàu bất hợp pháp ảnh 1

Tổng thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong. Ảnh: ĐM

Nghiên cứu hình sự hóa hành vi làm giàu bất hợp pháp

Đáng chú ý, cử tri TP.HCM và Đà Nẵng kiến nghị Chính phủ giám sát chặt chẽ việc kê khai tài sản của cán bộ, công chức; ngăn chặn ngay khi phát hiện có tài sản không minh bạch, không để những cán bộ vi phạm phân tán tài sản cho người nhà.

Trả lời cử tri, Tổng thanh tra Chính phủ Đoàn Hồng Phong cho biết để nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản tham nhũng và xử lý hành vi làm giàu bất hợp pháp, Thủ tướng đã chỉ đạo Bộ Tư pháp nghiên cứu, xây dựng đề án về cơ chế thu hồi tài sản không qua thủ tục kết tội phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

Thủ tướng cũng chỉ đạo Bộ Tư pháp, Thanh tra Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam căn cứ chức năng, nhiệm vụ và quy định của pháp luật, thực tiễn nghiên cứu, đề xuất cơ chế xử lý hình sự với hành vi làm giàu bất hợp pháp, nhằm tăng cường hiệu quả đấu tranh phòng chống tham nhũng.

Đồng thời, Thủ tướng đề nghị VKSND Tối cao phối hợp với Bộ Tư pháp, các bộ, ngành có liên quan nghiên cứu, đề xuất hoàn thiện các quy định của BLTTHS nhằm tăng cường hiệu quả xử lý tội phạm tham nhũng, thu hồi tài sản trong quá trình giải quyết các vụ án.

Tổng thanh tra Chính phủ cho rằng thu hồi tài sản tham nhũng “vẫn là một trong những hạn chế trong công tác phòng chống tham nhũng”.

Thu hồi tài sản tham nhũng “vẫn là hạn chế”

Cử tri TP.HCM và Vĩnh Long đánh giá công tác phòng chống tham nhũng thời gian qua có nhiều chuyển biến tích cực, đã phát hiện và xử lý nhiều vụ nhưng vẫn chưa triệt để. Cử tri kiến nghị cần kiên quyết xử lý nghiêm các cá nhân, tổ chức có hành vi tham nhũng; quy định khung hình phạt cho các hành vi tham nhũng ở mức độ nặng hơn; hoàn thiện hành lang pháp lý nhằm ngăn chặn triệt để việc tẩu tán tài sản, thu hồi tối đa tài sản tham nhũng.

Cạnh đó, các cơ quan cần có biện pháp kiểm tra, giám sát chặt chẽ việc kê khai tài sản của cán bộ. Đặc biệt, hiện nay cần quan tâm đến thu nhập của cán bộ không tương xứng với tài sản hiện có của họ.

Hồi đáp, Tổng thanh tra Chính phủ đánh giá vấn đề lớn trong khắc phục hậu quả các vụ án tham nhũng là thu hồi tài sản tham nhũng. Bởi vậy, nhiều biện pháp tăng cường thu hồi tài sản tham nhũng đã được áp dụng trong những năm qua.

Cũng theo ông Phong, cùng với phát hiện, xử lý nghiêm các vụ việc, vụ án tham nhũng, kinh tế, các cơ quan chức năng đã chú trọng xác minh, áp dụng các biện pháp kê biên tài sản, phong tỏa tài khoản của các đối tượng phạm tội tham nhũng ngay từ giai đoạn điều tra, không để tẩu tán, hợp pháp hóa tài sản tham nhũng. Đồng thời, khuyến khích người phạm tội tự nguyện giao nộp tài sản tham nhũng, khắc phục hậu quả, thiệt hại do hành vi phạm tội gây ra cho Nhà nước.

Đánh giá kết quả thu hồi tài sản “năm sau cao hơn năm trước”, tuy nhiên Tổng thanh tra Chính phủ cho rằng thu hồi tài sản tham nhũng “vẫn là một trong những hạn chế trong công tác phòng chống tham nhũng”.

Nguyên nhân chủ yếu là do số tiền phải thu hồi rất lớn nhưng người phải thi hành án không có tài sản hoặc tài sản bảo đảm giá trị thấp; thời gian giải quyết các vụ án, vụ việc kéo dài nên tài sản bị tẩu tán, che giấu...

Cạnh đó, ông Phong thừa nhận có vướng mắc về cơ chế, thể chế trong việc xử lý tài sản, ảnh hưởng đến quá trình thi hành án; một số vụ án vẫn xảy ra trường hợp đối tượng bỏ trốn, việc tương trợ tư pháp còn gặp nhiều khó khăn…•

Sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về kiểm soát tài sản, thu nhập

Để việc thu hồi tài sản theo bản án, quy định của tòa án đạt hiệu quả, tránh tình trạng tẩu tán tài sản, Tổng thanh tra Chính phủ cho rằng các cấp, ngành cần phối hợp và thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp.

Cụ thể, ông Phong nhắc tới việc nâng cao tính trung thực, trách nhiệm trong kê khai tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức; có hình thức xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong việc kê khai tài sản, thu nhập.

Mặt khác, theo Tổng thanh tra Chính phủ, cần có cơ chế đẩy mạnh giao dịch không dùng tiền mặt, hạn chế sử dụng tiền mặt trong giao dịch mua, bán các tài sản có giá trị lớn để thuận tiện trong việc kiểm soát thu nhập cũng như truy tìm tài sản đã bị tẩu tán.

Hiện Chính phủ đã ban hành Nghị định 130 về kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn. Thủ tướng đã ban hành Quyết định 390 phê duyệt Đề án xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về kiểm soát tài sản, thu nhập.

“Đây là cơ sở dữ liệu quan trọng trong phòng chống tham nhũng nói chung và việc thu hồi tài sản tham nhũng nói riêng” - ông Đoàn Hồng Phong cho biết cơ quan chức năng đang xây dựng kế hoạch triển khai cơ sở dữ liệu quốc gia này trong phạm vi cả nước.