Khi bắt tay xây dựng nhà ở, không ít gia chủ lựa chọn mua bản vẽ thiết kế có sẵn như một giải pháp “đi đường tắt”. Trên thị trường hiện nay, hàng trăm mẫu thiết kế được chào bán với mức giá khá mềm, quảng cáo là có thể áp dụng ngay cho nhiều loại hình nhà ở. Tuy nhiên, đằng sau sự tiện lợi ấy là những băn khoăn lớn về tính phù hợp và rủi ro trong quá trình thi công.
Tiện lợi trước mắt, tiết kiệm chi phí ban đầu
Ưu điểm dễ thấy nhất của bản vẽ thiết kế sẵn là giá thành thấp hơn đáng kể so với thiết kế riêng. Với những gia chủ cần triển khai xây dựng nhanh, không muốn mất thời gian làm việc nhiều vòng với kiến trúc sư, phương án này mang lại cảm giác chủ động và gọn nhẹ. Chỉ cần chọn mẫu phù hợp, quá trình thi công có thể bắt đầu gần như ngay lập tức.
Bên cạnh đó, kho mẫu thiết kế hiện nay khá phong phú, từ nhà phố hiện đại, tối giản đến phong cách cổ điển Bắc Âu. Nhiều bản vẽ được xây dựng dựa trên các kích thước lô đất phổ biến, giúp gia chủ dễ hình dung và áp dụng cho những khu đất có hình dạng tiêu chuẩn.
Rủi ro tiềm ẩn khi áp dụng vào thực tế
Dù có nhiều điểm thuận lợi, bản vẽ thiết kế sẵn lại bộc lộ không ít hạn chế khi đi vào thi công.
Trước hết là sự thiếu cá nhân hóa. Các thiết kế này thường mang tính đại trà, khó đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, thói quen sống hay mong muốn riêng của từng gia đình.
Một vấn đề khác là việc thiếu sự đồng hành của kiến trúc sư trong suốt quá trình triển khai. Khi phát sinh các tình huống kỹ thuật, cần điều chỉnh công năng hoặc xử lý điều kiện thực tế của khu đất, gia chủ thường lúng túng hoặc phải thuê bổ sung dịch vụ, dẫn đến chi phí phát sinh ngoài dự kiến.
Ngoài ra, nhiều bản vẽ không được thiết kế đồng bộ với điều kiện thi công cụ thể tại địa phương, từ kết cấu, vật liệu cho đến thiết bị hoàn thiện. Điều này có thể khiến quá trình xây dựng gặp khó khăn, phải thay đổi phương án giữa chừng, làm tăng chi phí và kéo dài tiến độ.
Yếu tố phong thủy cũng thường chỉ được áp dụng ở mức cơ bản, chưa có phân tích chuyên sâu về hướng nhà, không gian bếp hay khu vệ sinh theo đặc thù từng mảnh đất.
Cân nhắc kỹ trước khi lựa chọn
Theo các chuyên gia, bản vẽ thiết kế có sẵn chỉ phù hợp với những công trình đơn giản, yêu cầu không quá cao về cá nhân hóa và nằm trên lô đất tiêu chuẩn.
Ngược lại, với những gia chủ mong muốn một không gian sống tối ưu, mang dấu ấn riêng và thích ứng linh hoạt với điều kiện thực tế, việc đầu tư thiết kế riêng cùng sự đồng hành của kiến trúc sư ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế rủi ro và tiết kiệm chi phí về lâu dài.
Thực tế cho thấy không ít công trình phát sinh vấn đề do phải điều chỉnh thiết kế trong quá trình thi công, tình huống khiến gia chủ vừa mất thời gian, vừa đội ngân sách. Vì vậy, lựa chọn bản vẽ sẵn hay thiết kế riêng không chỉ là câu chuyện chi phí ban đầu, mà còn là quyết định ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và giá trị lâu dài của ngôi nhà.