đề xuất có chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học
Chiều 14-4, Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số TP.HCM (gọi tắt Ban Chỉ đạo) sơ kết quý 1-2026 về thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, Đề án 204 của Ban Bí thư và Đề án 06 của Chính phủ.
Sẽ bay UAV để giao hàng thiết bị y tế giữa các bệnh viện
Tại đây, Giám đốc Sở KHCN TP.HCM Lâm Đình Thắng, cho biết TP là địa phương đầu tiên trong cả nước ban hành đầy đủ chiến lược phát triển dữ liệu số giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035.
Trong quý 1, TP.HCM đã bước đầu triển khai các cơ chế, chính sách nổi bật, có sự lan tỏa rõ nét.
Trước tiên là cơ chế thí điểm thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ.
Ông Thắng đánh giá, đây là cơ chế đột phá quan trọng nhất, trực tiếp giải quyết điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường, dựa trên hướng tiếp cận theo mô hình của Israel và Tổ chức Nghiên cứu Khoa học và Công nghiệp Khối Thịnh vượng chung CSIRO.
Đề án thí điểm với các đổi mới căn bản như cho phép doanh nghiệp tham gia tiếp nhận và khai thác kết quả nghiên cứu ngay sau nghiệm thu. Hỗ trợ toàn diện quá trình thương mại hóa: hoàn thiện công nghệ, sở hữu trí tuệ, kết nối thị trường. Đổi mới cơ chế tài chính theo hướng chia sẻ rủi ro, tăng hấp dẫn với doanh nghiệp. Đồng thời, áp dụng cơ chế định giá linh hoạt và bảo vệ người thực thi, phù hợp thị trường và thông lệ quốc tế.
Kết quả, TP đã thu hút 54 sản phẩm công nghệ với tổng vốn hơn 500 tỉ đồng, trong đó hơn 50% là vốn ngoài ngân sách (trong đó 30/54 là sản phẩm công nghệ chiến lược, 22/54 là doanh nghiệp đăng ký tham gia).
“Điều này cho thấy, khi cơ chế được tháo gỡ, xã hội – đặc biệt là doanh nghiệp lập tức tham gia và dẫn dắt quá trình ĐMST”, ông Thắng nêu.
Với cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với công nghệ mới – điển hình là UAV, TP đã mạnh dạn triển khai cơ chế sandbox đối với các công nghệ mới, đặc biệt là thiết bị bay không người lái (UAV) trong lĩnh vực logistics; giúp tiết kiệm chi phí và thời gian đi lại.
Trong đó, TP đã thử nghiệm thành công mô hình giao hàng bằng UAV (bay thử nghiệm tại Khu Công nghệ cao), là cơ sở để khai trương tuyến vận chuyển hàng hóa bằng UAV vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu, bước đầu đánh giá tính khả thi để hình thành kinh tế tầm thấp và logistics thông minh.
Cơ chế này thể hiện tư duy mới của TP.HCM là chấp nhận thử nghiệm – chấp nhận rủi ro có kiểm soát; tạo không gian cho doanh nghiệp công nghệ phát triển sản phẩm thực tế. Đây cũng là tiền đề quan trọng để phát triển các ngành công nghệ chiến lược khác như AI, IoT, robot, kinh tế tầm thấp TP.HCM.
Ông Lâm Đình Thắng báo cáo thêm, hiện sở đang đánh giá lại hiệu quả sau 20 lần thử nghiệm bay UAV ở hai tuyến trên để làm cơ sở xuất đồng bộ chính sách bay toàn TP, triển khai trên thực tế. “Dự kiến sẽ triển khai giao hàng thiết bị y tế giữa các BV trên địa bàn”, ông Thắng nói.
Ngoài ra, TP.HCM cũng đã đưa vào vận hành Sàn giao dịch công nghệ phiên bản mới, hình thành hệ sinh thái kết nối hơn 50 tập đoàn, hàng nghìn doanh nghiệp và hàng nghìn sản phẩm công nghệ.
Song song đó, TP cũng có chế độ hỗ trợ cho lực lượng tham gia xây dựng, chuẩn hóa cơ sở dữ liệu. Chính sách này tạo cơ chế khuyến khích và huy động nguồn lực tham gia tạo lập, làm sạch, chuẩn hóa và kết nối dữ liệu trên địa bàn, qua đó thúc đẩy hình thành hệ thống dữ liệu đồng bộ, chất lượng cao phục vụ chuyển đổi số.
Đề xuất có chính sách thu hút chuyên gia với mức đãi ngộ cạnh tranh
Trong quý II, Sở Khoa học Công nghệ đề xuất Ban chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57 TP chỉ đạo triển khai một số cơ chế, chính sách trọng tâm.
Trong đó, triển khai bảng điều hành theo dõi thúc đẩy tăng trưởng TP.HCM với mô hình dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hệ thống tập trung đánh giá đóng góp của tri thức và công nghệ vào GRDP, năng suất tổng hợp (TFP), đồng thời so sánh và cảnh báo sớm để tư vấn các giải pháp điều chỉnh chính sách phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững của TP.
Đồng thời sẽ tiến hành đo lường kinh tế số hàng quý. Hiện nay, Sở KHCN đang phối hợp với Học viện Bưu chính Viễn thông triển khai đo lường và công bố chỉ số kinh tế số hàng quý gắn với GRDP và năng suất lao động (dự kiến công bố trong tháng 5.
“Đây là mô hình quản trị dựa trên dữ liệu lần đầu tiên được áp dụng ở cấp tỉnh/thành phố, với các kết quả được tích hợp trực tiếp vào hệ thống dashboard điều hành để phục vụ công tác đánh giá xu hướng, theo dõi sự dịch chuyển cơ cấu kinh tế và kịp thời tham mưu điều chỉnh chính sách phát triển bền vững”, ông Thắng cho hay.
Cùng với đó, Quỹ Đầu tư mạo hiểm TP.HCM đã chính thức được cấp Giấy chứng nhận hoạt động vào ngày 10-4, được thành lập dưới mô hình công ty cổ phần với tổng vốn điều lệ 500 tỉ đồng (gồm 200 tỉ đồng vốn Nhà nước và 300 tỉ đồng vốn tư nhân).
Thông tin cụ thể, ông Thắng nói Quỹ đã áp dụng thành công mô hình hợp tác công tư (PPP) mới, trong đó Nhà nước giữ vai trò dẫn dắt thị trường, cùng đầu tư và chia sẻ rủi ro/lợi ích với khu vực tư nhân.
"Quan trọng nhất, Quỹ đã thiết lập được cơ chế chấp nhận rủi ro và miễn trừ trách nhiệm, thành công tháo gỡ rào cản tâm lý e ngại khi sử dụng vốn nhà nước và khắc phục hạn chế của các mô hình hợp tác kinh doanh hiện tại ở các địa phương khác", ông thông tin và cho biết thêm, Quỹ hoạt động với cơ cấu quản trị chuyên nghiệp, bao gồm Hội đồng Quản trị 7 người (có 2 đại diện UBND TP) và được quyền thuê đơn vị chuyên nghiệp để quản lý và đầu tư.
Giám đốc Sở KHCN TP cũng đề xuất có chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học với đãi ngộ cạnh tranh. Mức hỗ trợ ban đầu đến 100 triệu đồng, thu nhập 30–100 triệu đồng/tháng, thưởng theo kết quả nghiên cứu (tối đa 1 tỉ đồng) và hỗ trợ nhà ở. Trong đó, điểm mới là ủy quyền cho thủ trưởng các sở, ban, ngành chủ động xác định lĩnh vực, tuyển chọn và sử dụng chuyên gia theo nhu cầu, bảo đảm gắn với các chương trình, dự án trọng điểm của TP.
Đáng chú ý, ông Lâm Đình Thắng cho biết sẽ đề xuất các chính sách trong Luật Đô thị đặc biệt để giải quyết các điểm nghẽn về KHCN, ĐMST - CĐS như: tổ chức quản lý hạ tầng và hệ thống đổi mới sáng tạo (tài sản công dùng chung); cơ chế chỉ định mua sắm công, đặt hàng khoa học công nghệ; phát triển dữ liệu số và bản sao số trong quản trị siêu đô thị; mở rộng đào tạo đặc thù; thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) với các đãi ngộ riêng biệt cho nhà khoa học…
Giám đốc Sở KHCN TP.HCM cho rằng, kết quả trong quý I- 2026 cho thấy khi cơ chế, chính sách được thiết kế đúng và triển khai quyết liệt, sẽ tạo ra sự thay đổi thực chất, khơi thông dòng chảy từ nghiên cứu đến thị trường và từ dữ liệu đến quản trị.
"Với cách tiếp cận đồng bộ giữa thể chế, công nghệ và tổ chức thực hiện, TP.HCM đang tạo ra những chuyển biến tích cực đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành động lực tăng trưởng chủ yếu, triển khai hiệu quả Nghị quyết 57", ông nhấn mạnh.
Tuyển dụng cán bộ đoàn không chuyên trách làm cộng tác viên thực hiện Nghị quyết 57
Bên cạnh đó, ông Lâm Đình Thắng cũng đề xuất tái tuyển dụng cán bộ đoàn không chuyên trách làm cộng tác viên thực hiện Nghị quyết 57 tại xã, phường, đặc khu; tập trung vào việc ưu tiên cán bộ Đoàn bán chuyên trách cấp xã nghỉ theo quy định vào ngày 31-5 tới.
Việc tiếp nhận dựa trên xét hồ sơ, ưu tiên những người có trình độ đại học, thạc sĩ và tích cực hoạt động Đoàn, với các chuyên ngành phù hợp như Luật, CNTT, Kỹ thuật và Quản lý Nhà nước.
Đội ngũ này sẽ hỗ trợ dịch vụ công trực tuyến, số hóa, làm sạch dữ liệu địa phương, hỗ trợ Hệ sinh thái Khởi nghiệp tại địa bàn, thúc đẩy ứng dụng công nghệ cao vào sản phẩm địa phương, và kết nối nguồn lực trí thức trẻ.
