Sau kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, cử tri tỉnh Lâm Đồng có ý kiến gửi Bộ Y tế, đề nghị nhiều nội dung liên quan đến chính sách BHYT.
Trong đó, cử tri phản ánh mức đóng BHYT hộ gia đình hiện nay khá cao, đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét giảm tiền mua BHYT hộ gia đình để người dân tham gia với mức giá hợp lý.
Mức đóng BHYT hộ gia đình hiện nay khá cao
Về vấn đề này, Bộ Y tế cho biết hiện nay, theo quy định tại Luật BHYT và Nghị định 188/2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT, mức đóng BHYT hằng tháng đối với nhóm tham gia theo hộ gia đình, tức nhóm không hưởng lương, được xác định trên cơ sở mức lương cơ sở và áp dụng theo nguyên tắc giảm dần theo quy định.
Cụ thể như sau: Người thứ nhất đóng bằng 4,5% mức lương cơ sở; Người thứ hai, thứ ba, thứ tư đóng lần lượt bằng 70%, 60%, 50% mức đóng của người thứ nhất; Từ người thứ năm trở đi đóng bằng 40% mức đóng của người thứ nhất.
Quy định này vừa bảo đảm tính công bằng, thuận lợi trong việc tham gia BHYT, vừa phù hợp với cơ chế Nhà nước hỗ trợ cho một số nhóm đối tượng, bởi chính sách hỗ trợ cũng được tính toán trên cơ sở mức đóng theo lương cơ sở và thu nhập từ tiền lương tháng, Bộ Y tế cho hay.
Cử tri cũng đề nghị xem xét, miễn phí BHYT cho người từ 60 tuổi trở lên.
Về nội dung này, đại diện Bộ Y tế cho biết hiện nay, các đối tượng chính sách xã hội đã được ngân sách nhà nước đóng và hỗ trợ đóng BHYT, như: Người từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng; người từ đủ 70 đến dưới 75 tuổi thuộc hộ cận nghèo đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng; người nghèo, dân tộc thiểu số, có công với cách mạng được ngân sách nhà nước đóng 100% mức đóng BHYT; người thuộc hộ cận nghèo được ngân sách nhà nước hỗ trợ 70% mức đóng; người thuộc hộ gia đình nông, lâm, ngư và diêm nghiệp có mức sống trung bình được hỗ trợ tối thiểu 30% mức đóng.
Đối với trường hợp tham gia BHYT theo hộ gia đình, khi tất cả thành viên trong hộ cùng tham gia BHYT thì từ thành viên thứ hai trở đi được giảm trừ dần mức đóng. Cụ thể, người thứ hai, thứ ba, thứ tư, thứ năm lần lượt đóng bằng 70%, 60%, 50% và 40% mức đóng của người thứ nhất.
Đối với công dân là người từ 60 tuổi trở lên, nếu không thuộc các nhóm đối tượng nêu trên, Bộ Y tế cho biết ghi nhận kiến nghị của cử tri và sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, xem xét trên cơ sở khả năng cân đối quỹ BHYT và bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống chính sách.
Ngoài ra, tại Nghị định 188/2025 đã quy định, căn cứ khả năng ngân sách của địa phương và các nguồn kinh phí hợp pháp khác, UBND tỉnh, thành trình HĐND tỉnh, thành quyết định mức hỗ trợ đóng BHYT cho các đối tượng cao hơn mức hỗ trợ tối thiểu và mức hỗ trợ đóng BHYT cho các đối tượng không được hưởng mức hỗ trợ theo quy định hiện hành.
Đề nghị mở rộng danh mục chi trả của BHYT
Bên cạnh đó, cử tri đề nghị xem xét mở rộng danh mục chi trả của BHYT khi đi khám chữa bệnh để đảm bảo tốt hơn quyền lợi của người dân, nhất là những bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo.
Trả lời cử tri, đại diện Bộ Y tế cho biết Việt Nam được đánh giá là một trong số ít quốc gia có phạm vi thuốc do quỹ BHYT chi trả khá đầy đủ và toàn diện so với mức phí đóng.
Đối với thuốc tân dược, Thông tư 20/2022 của Bộ Y tế về ban hành danh mục và tỉ lệ, điều kiện thanh toán đối với thuốc hóa dược, sinh phẩm, thuốc phóng xạ và chất đánh dấu thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT đã quy định 1.037 hoạt chất/thuốc hóa dược và sinh phẩm thuộc 27 nhóm lớn, cùng 59 thuốc phóng xạ và chất đánh dấu. Trong đó, danh mục này có 76 hoạt chất thuộc nhóm thuốc điều trị ung thư và điều hòa miễn dịch.
Ngoài ra, danh mục thuốc cổ truyền, dược liệu, vị thuốc y học cổ truyền cũng rất rộng, bao gồm 229 thuốc đông y, dược liệu và 349 vị thuốc cổ truyền, được áp dụng thống nhất cho mọi tuyến khám chữa bệnh.
Danh mục thuốc BHYT tại Việt Nam được quy định theo tên hoạt chất hoặc thành phần, không quy định theo hàm lượng, dạng bào chế hay tên thương mại. Do đó, việc lựa chọn thuốc thành phẩm được quỹ BHYT thanh toán tại các cơ sở khám chữa bệnh không bị giới hạn bởi chỉ định điều trị, chuyên khoa điều trị hoặc việc điều trị bệnh cấp tính hay mạn tính. Trên thực tế, số lượng thuốc thương mại được quỹ BHYT chi trả lớn hơn nhiều so với danh mục thuốc được quy định theo tên hoạt chất, thành phần, Bộ Y tế nêu rõ.
Ngày 16-11-2024, Bộ Y tế ban hành Thông tư 37/2024 quy định nguyên tắc, tiêu chí xây dựng, cập nhật danh mục và hướng dẫn thanh toán đối với thuốc thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT. Trên cơ sở đó, Bộ đang rà soát, sửa đổi, bổ sung Thông tư 20/2022 về danh mục thuốc được quỹ BHYT thanh toán.
Hiện Bộ Y tế đang xin ý kiến các đơn vị liên quan để hoàn thiện dự thảo Thông tư, dự kiến ban hành trong năm 2026. Theo dự thảo, danh mục thuốc BHYT được bổ sung một số thuốc điều trị ung thư, bệnh mạn tính và bệnh hiếm. Đồng thời, bộ cũng sửa đổi, bổ sung điều kiện và tỉ lệ thanh toán đối với một số thuốc đã có trong danh mục, qua đó góp phần nâng cao khả năng tiếp cận thuốc, giảm gánh nặng chi phí cho người bệnh và nâng cao hiệu quả điều trị.
