UBND TP Hà Nội vừa trình HĐND TP dự thảo Nghị quyết thông qua đề án “Vùng phát thải thấp trong Vành đai 1, TP Hà Nội”, trong đó đề xuất nhiều biện pháp hạn chế phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch tại khu vực trung tâm.
Theo tờ trình, giai đoạn 1 của đề án sẽ được triển khai thí điểm từ ngày 1-7 đến 31-12 tại vùng lõi và vùng đệm thuộc phường Hoàn Kiếm.
Thí điểm vùng phát thải thấp ở 11 tuyến phố
Vùng lõi thí điểm gồm 11 tuyến phố: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân và Lý Thái Tổ. Khu vực này có diện tích khoảng 0,5 km², chu vi 3,5 km với khoảng 20.000 dân sinh sống.
Theo đề xuất, xe mô tô, xe gắn máy chạy xăng hoạt động kinh doanh thông qua nền tảng ứng dụng kết nối vận tải sẽ bị cấm hoạt động trong vùng lõi.
Đáng chú ý, xe máy chạy xăng cũng sẽ bị hạn chế lưu thông theo khung giờ, cụ thể từ 18 giờ đến 24 giờ ngày thứ sáu và từ 6 giờ đến 24 giờ các ngày thứ bảy, chủ nhật.
Trong 3 tháng đầu triển khai, từ 1-7 đến 1-10, người dân trong khu vực thí điểm sẽ phải đăng ký trực tuyến với chính quyền địa phương về lộ trình chuyển đổi phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Đối với ô tô sử dụng xăng, dầu dưới và trên 16 chỗ muốn hoạt động trong vùng lõi phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải mức 4 theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.
Các loại xe tải có khối lượng toàn bộ từ 2 tấn đến dưới 3,5 tấn phải đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 và chỉ được hoạt động trong vùng lõi từ 21 giờ hôm trước đến 6 giờ sáng hôm sau.
Riêng xe tải có khối lượng trên 3,5 tấn sẽ bị cấm hoàn toàn. Xe ưu tiên và các phương tiện được cơ quan có thẩm quyền cấp phép vẫn được lưu thông trong vùng phát thải thấp.
Tại vùng đệm, gồm các tuyến phố bao quanh khu phố cổ như Hàng Đậu, Phùng Hưng, Tràng Thi, Hàng Khay, Tràng Tiền, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật, TP đề xuất cấm ô tô trên 16 chỗ hoạt động vào các khung giờ cao điểm từ 6 giờ đến 9 giờ và từ 16 giờ đến 19 giờ 30 hàng ngày.
Bố trí bãi gửi xe, trạm sạc quanh khu vực thí điểm
Để phục vụ việc chuyển đổi phương tiện, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết đã rà soát hơn 210 vị trí trong khu vực Vành đai 1, với tổng diện tích gần 24.000 m² để bố trí bãi đỗ xe, điểm trung chuyển cho người dân gửi xe cá nhân và chuyển sang sử dụng phương tiện công cộng.
Trong đó, vùng lõi Hoàn Kiếm có 10 vị trí; khu vực phường Hoàn Kiếm và phường Cửa Nam có 157 vị trí; ngoài ra còn 46 vị trí được cấp phép trông giữ phương tiện trong phạm vi Vành đai 1.
Về hạ tầng xe đạp công cộng, hiện Hà Nội có 130 trạm với khoảng 1.800 xe đạp công cộng, gồm 300 xe đạp điện. TP dự kiến bổ sung thêm 79 vị trí mới trong Vành đai 1 với khoảng 1.000 xe đạp điện.
Riêng khu vực lõi thuộc phường Hoàn Kiếm và phường Cửa Nam hiện có 13 điểm với khoảng 210 xe, dự kiến sẽ bổ sung thêm 25-30 trạm, nâng tổng số phương tiện lên khoảng 410-500 xe.
Theo khảo sát của TP, trong Vành đai 1 hiện có 180 vị trí phù hợp để lắp đặt tủ đổi pin và 44 vị trí phù hợp để lắp đặt trạm sạc ô tô, trong đó riêng vùng lõi có 13 vị trí.
TP Hà Nội cũng cho biết từ ngày 1-7, 100% xe buýt hoạt động trong khu vực thí điểm vùng phát thải thấp sẽ sử dụng năng lượng xanh. Đồng thời, TP sẽ mở mới từ 2-3 tuyến mini buýt trong giai đoạn đầu và khoảng 12-15 tuyến với 150-200 xe khi mở rộng vùng phát thải thấp ra toàn bộ Vành đai 1.
Theo lộ trình đề xuất, giai đoạn 2 từ ngày 1-1-2027 đến 31-12-2027 sẽ mở rộng vùng phát thải thấp tại khu vực lõi thuộc phường Hoàn Kiếm và phường Cửa Nam, với diện tích khoảng 3,6 km² và dân số hơn 136.000 người.
Đến giai đoạn 3, từ năm 2028 đến hết năm 2029, Hà Nội dự kiến mở rộng vùng phát thải thấp ra toàn bộ khu vực Vành đai 1, gồm 9 phường với diện tích hơn 26 km² và dân số gần 625.000 người.
Dự kiến ngày 11-5, tại kỳ họp thứ 2 (kỳ họp chuyên đề), HĐND TP Hà Nội sẽ xem xét và cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết thông qua đề án “Vùng phát thải thấp trong Vành đai 1, TP Hà Nội”.