Tình hình Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp khi lập trường của Mỹ và Iran vẫn còn những khác biệt trong bối cảnh lệnh ngừng bắn 2 tuần sắp kết thúc.
Tehran: “Còn nhiều khác biệt lớn” giữa lập trường đàm phán của Mỹ và Iran
Ngày 18-4, Chủ tịch Quốc hội Iran - ông Mohammad Bagher Ghalibaf nói rằng dù Iran đã đạt được một số điểm đồng thuận với Mỹ, nhưng vẫn tồn tại “những khác biệt lớn” ở các vấn đề khác, theo kênh Al Jazeera.
“Đối phương đã không đạt được mục tiêu thông qua việc đưa ra cảnh báo và đặt thời hạn, vì vậy họ bắt đầu gửi thông điệp thông qua các bên trung gian” - ông Ghalibaf nói.
Ông Ghalibaf nói rằng Iran đồng ý ngừng bắn tạm thời để gây sức ép, buộc Mỹ phải chấp nhận các yêu cầu của Tehran. Đồng thời, theo ông, Tổng thống Mỹ Donald Trump chấp nhận ngừng bắn vì phía Iran đang chiếm ưu thế trên chiến trường.
“Ông Trump đã không đạt được mục tiêu thay đổi quyền lực và phá hủy năng lực tấn công cũng như tên lửa của chúng tôi, và Iran không phải là Venezuela” - ông Ghalibaf nói.
Phát ngôn của ông Ghalibaf được đưa ra trong bối cảnh có thông tin rằng Mỹ và Iran sẽ nối lại đàm phán vào đầu tuần sau.
Ngày 18-4, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho biết Tehran hiện đang xem xét các đề xuất mới của Mỹ sau cuộc thảo luận với Tướng Asim Munir, chỉ huy quân đội Pakistan, người đóng vai trò trung gian hòa giải giữa hai nước.
Mặc dù Tehran chưa đưa ra bất kỳ phản hồi chính thức nào, nhưng hội đồng đã tái khẳng định một số yêu cầu đã nêu trước đó, bao gồm việc mở rộng quyền kiểm soát eo biển Hormuz, theo hãng thông tấn Mehr News.
Theo hãng tin Reuters, tính đến sáng 18-4, chưa có dấu hiệu chuẩn bị cho các cuộc đàm phán tại thủ đô Islamabad (Pakistan).
Một nguồn tin Pakistan am hiểu nỗ lực trung gian cho biết cuộc gặp giữa Iran và Mỹ có thể tạo ra một bản ghi nhớ ban đầu, sau đó tiến tới một thỏa thuận hòa bình toàn diện trong vòng 60 ngày.
Về phía Mỹ, Tổng thống Trump ngày 18-4 đã có cuộc họp với các cố vấn hàng đầu để thảo luận về tình hình Trung Đông cũng như việc Iran tái phong tỏa eo biển Hormuz.
IRGC: Eo biển Hormuz tiếp tục đóng cửa do Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa từ tối 18-4 (giờ Iran).
Theo tuyên bố của IRGC, lực lượng này cho biết đã có một số tàu thuyền đi qua eo biển vào ngày 17-4, nhưng “do phía Mỹ vi phạm các điều kiện của lệnh ngừng bắn, không dỡ bỏ việc phong tỏa hải quân đối với các tàu thuyền và cảng của Iran. Vì vậy, kể từ tối nay, eo biển Hormuz sẽ bị đóng cửa cho đến khi lệnh phong tỏa này được dỡ bỏ”.
“Chúng tôi cảnh báo rằng không tàu nào được rời vị trí neo đậu tại Vịnh Ba Tư và Biển Oman; việc tiếp cận eo biển Hormuz sẽ bị coi là hành vi hợp tác với kẻ thù, và tàu vi phạm sẽ bị nhắm mục tiêu” - tuyên bố nêu rõ.
“Chúng tôi cũng thông báo tới tất cả các tàu và chủ tàu chỉ theo dõi thông tin từ cơ quan chính thức của Hải quân IRGC và qua kênh 16; các tuyên bố của Tổng thống Mỹ liên quan eo biển Hormuz và Vịnh Ba Tư không có giá trị” - tuyên bố kết luận.
Israel tuyên bố thiết lập “đường vàng” ở Lebanon
Ngày 18-4, quân đội Israel cho biết đã thiết lập một “Đường Vàng” ở miền nam Lebanon, tương tự đường ranh giới phân tách lực lượng Israel với các khu vực do Hamas kiểm soát tại Gaza, theo tờ The Times of Israel.
Kể từ khi lệnh ngừng bắn tại Gaza có hiệu lực vào tháng 10-2025, đường ranh giới này đã chia lãnh thổ Palestine thành các khu vực do quân đội Israel và Hamas kiểm soát, với việc binh sĩ Israel thường xuyên nổ súng vào bất kỳ ai tiếp cận.
Trong lần đầu tiên đề cập một ranh giới tương tự tại Lebanon, quân đội Israel cho biết “đã phát hiện các phần tử khủng bố vi phạm các thỏa thuận ngừng bắn và tiếp cận lực lượng từ phía bắc của Đường Vàng theo cách gây ra mối đe dọa tức thì”.
“Để loại bỏ mối đe dọa… lực lượng đã tấn công các phần tử khủng bố tại nhiều khu vực” - tuyên bố cho biết, nhấn mạnh rằng Israel được phép hành động trước các mối đe dọa cận kề bất chấp lệnh ngừng bắn vừa mới đạt được tại Lebanon.
Trong một tuyên bố riêng sau đó cùng ngày, quân đội Israel cho biết không quân đã tiêu diệt một “nhóm khủng bố hoạt động gần các binh sĩ Israel tại miền nam Lebanon, trong khu vực tuyến phòng thủ tiền phương”, ám chỉ Đường Vàng.
Quân đội Israel không nêu rõ có bao nhiêu tay súng bị tiêu diệt.
Cũng trong ngày 18-4, lãnh đạo Hezbollah - ông Naim Qassem đã đưa ra các điều kiện cho lộ trình tiếp theo sau lệnh ngừng bắn.
Ông Qassem cho rằng thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày với Israel sẽ không thể duy trì nếu không được cả hai bên tuân thủ, điều này đòi hỏi phải chấm dứt vĩnh viễn mọi hành động “tấn công” bằng đường không, đường bộ và đường biển nhằm vào Lebanon.
Ông Qassem cũng yêu cầu Israel rút quân hoàn toàn khỏi Lebanon.
Ông cho biết các bước tiếp theo sẽ tập trung vào việc trao trả tù nhân và đưa người dân trở về nhà tại các khu vực biên giới.
Bước cuối cùng sẽ là triển khai một chiến dịch tái thiết quy mô lớn, đi kèm với sự hỗ trợ từ các nước Ả Rập và cộng đồng quốc tế.
Trong diễn biến liên quan, ngày 18-4, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres đã lên án vụ tấn công nhằm vào Lực lượng Lâm thời của Liên Hợp Quốc tại Lebanon (UNIFIL), khiến một binh sĩ Pháp thiệt mạng và 3 người bị thương.
“Tôi xin gửi lời chia buồn sâu sắc nhất tới gia đình, bạn bè và đồng nghiệp của người lính gìn giữ hòa bình đã hy sinh, đồng thời chúc các binh sĩ bị thương sớm hồi phục hoàn toàn và nhanh chóng” - ông Guterres viết trên X.
Ông Guterres lưu ý rằng vụ tấn công là sự cố thứ ba trong những tuần gần đây khiến lực lượng gìn giữ hòa bình đang làm nhiệm vụ tại Lebanon thiệt mạng.
“Những cuộc tấn công như vậy phải chấm dứt. Tất cả các bên phải tôn trọng việc chấm dứt giao tranh và lệnh ngừng bắn” - theo Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc.
