Mỡ máu cao hay tăng mỡ máu là cách gọi dân gian, nhằm chỉ tình trạng trong máu có quá nhiều chất béo nói chung, bao gồm Cholesterol và Triglycerid.
Đây là cách gọi chung cho các rối loạn mỡ máu. Với cùng một vấn đề, nhưng về mặt thuật ngữ y khoa, tăng lipid máu là tên gọi để chỉ tình trạng tăng một hoặc nhiều loại chất béo trong máu, gồm: Cholesterol; Triglycerid; LDL (mỡ xấu) tăng; HDL (mỡ tốt) giảm.
Mỡ máu cao nguy hiểm ra sao?
Giống như tăng huyết áp, đa số người bị mỡ máu cao thường không có dấu hiệu gì rõ ràng. Người bị mỡ máu cao vẫn cảm thấy bình thường, không đau, không khó chịu. Người bệnh chỉ phát hiện khi đã có biến chứng nặng.
Phần lớn chỉ phát hiện mỡ máu cao khi xét nghiệm máu, hoặc khi đã xảy ra biến chứng nguy hiểm. Do bệnh sẽ âm thầm gây tổn hại mạch máu và nhiều cơ quan quan trọng.
Cụ thể, người mắc bệnh mỡ máu cao có thể gây xơ vữa động mạch, do khi cholesterol “xấu” (LDL cholesterol) tăng cao, nó bám vào thành mạch từ đó hình thành mảng xơ vữa và làm hẹp và cứng mạch máu. Điều này làm máu lưu thông kém, dễ tắc nghẽn.
Ngoài ra, người bị mỡ máu cao sẽ tăng nguy cơ bệnh tim mạch. Mỡ máu cao là nguyên nhân hàng đầu gây: bệnh động mạch vành, đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, dễ gây đột quỵ.
Bên cạnh đó, người bị mỡ máu cao sẽ hưởng gan và tụy, do mỡ tích tụ trong gan sẽ gây gan nhiễm mỡ. Đồng thời, Triglyceride quá cao có thể gây viêm tụy cấp.
Nếu phát hiện và điều trị sớm mỡ máu cao giúp ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm, tiết kiệm chi phí điều trị và nâng cao chất lượng sống.
Dấu hiệu nhận biết mỡ máu cao
Thực tế, mỡ máu cao thường không có triệu chứng rõ ràng, nhưng đôi khi có thể xuất hiện một số dấu hiệu có thể hay gặp, khi bệnh đã kéo dài như sau:
● Nổi các u mỡ màu vàng dưới da
● Vàng ở mí mắt
● Vòng trắng/xám quanh mắt
● Lắng đọng mỡ ở gân, khuỷu tay, đầu gối
Tuy nhiên, không phải ai cũng có những dấu hiệu này. Mỡ máu cao kéo dài và không phát hiện sớm, triệu chứng có thể xuất hiện dưới dạng những biến chứng nguy hiểm của những bệnh:
Tim mạch
● Đau thắt ngực
● Khó thở
● Nhồi máu cơ tim
Não
● Đột quỵ
● Méo miệng, nói khó, yếu tay chân
Mạch máu ngoại biên
● Đau chân khi đi bộ
● Tê lạnh chân tay
● Vết thương lâu lành
Đây là những hậu quả nghiêm trọng, có thể đe dọa tính mạng.
Người nào có nguy cơ bị mỡ máu cao?
● Ăn nhiều đồ chiên, mỡ, đồ ngọt
● Ít vận động
● Thừa cân, béo bụng
● Hút thuốc, uống rượu
● Có người thân bị bệnh tim mạch sớm
● Mắc bệnh: tiểu đường, tăng huyết áp, suy giáp, bệnh thận
Khi nghi ngờ có bệnh mỡ máu cao cần làm gì?
Với những người nghi ngờ bị mỡ máu cao cần xét nghiệm máu. Đây là cách duy nhất để biết chắc có bị bệnh hay không.
Cách phòng ngừa mỡ máu cao cần ăn: rau xanh, trái cây; cá (đặc biệt cá béo như cá hồi); dầu thực vật (ô liu, đậu nành); ngũ cốc nguyên hạt.
Bên cạnh đó cần hạn chế: mỡ động vật, nội tạng; đồ chiên rán, thức ăn nhanh; đồ ngọt, nước có đường.
Đồng thời cần tập thể dục đều đặn ít nhất 150 phút/tuần.
Song song đó là cần ngừng hút thuốc, hạn chế rượu bia, ngủ đủ, giảm căng thẳng.
