Trước biến động giá vật liệu xây dựng tăng cao, nhiều nhà thầu thi công ở Gia Lai lo ngại nguy cơ thua lỗ và dự án đình trệ. Nổi bật là các mặt hàng vật liệu (cát, đá) và bê tông có mức tăng cao từ 33% đến gần 142%.
Giá công bố chưa sát thị trường
Theo Sở Công thương tỉnh Gia Lai, giá xăng dầu, đặc biệt là dầu diesel (nhiên liệu chủ yếu cho phương tiện vận tải và máy móc thi công) tăng đã làm chi phí vận chuyển nguyên vật liệu, hàng hóa tăng tương ứng.
Thực tế, nhiều doanh nghiệp lo ngại khi giá thị trường liên tục tăng cao nhưng giá công bố của cơ quan chức năng không theo kịp, khiến nhà thi công rơi vào thế khó, tiến độ thi công bị đình trệ, ảnh hưởng đến tiến độ và hiệu quả đầu tư.
Cụ thể, giá cát xây dựng công bố 245.000 đồng/m3 nhưng thực tế khoảng 600.000 đồng/m3 (tăng hơn 142%); đá 1x2 (tiêu chuẩn) giá công bố 400.000 đồng/m3, thực tế 533.000 đồng/m3 (tăng hơn 33%); bê tông đá 1x2 giá công bố hơn 1,1 triệu đồng/m3, giá thực tế 1,6 triệu đồng/m3 (tăng gần 41%).
Thực tế này khiến nhiều doanh nghiệp lâm cảnh “tiến thoái lưỡng nan”. Mua đúng giá thị trường, có đầy đủ hóa đơn nhưng không được thanh toán theo chi phí thực tế do bị ràng buộc bởi đơn giá công bố.
Ông Võ Văn Hai, Giám đốc Công ty TNHH Nhật Minh (phường Quy Nhơn, Gia Lai), cho biết: “Chúng tôi mua đúng giá, có hóa đơn đầy đủ, nhưng giá công bố quá thấp, càng làm càng lỗ”.
Xem xét trường hợp bất khả kháng
Theo Ban Quản lý các dự án đầu tư xây dựng tỉnh Gia Lai, giá vật liệu xây dựng tăng khiến nhiều dự án có nguy cơ vượt tổng mức đầu tư.
Điển hình như: Dự án đường Lê Thánh Tôn tăng 16 tỉ đồng, vượt tổng mức khoảng 13 tỉ đồng; dự án kè chống sạt lở suối Hội Phú tăng 31 tỉ đồng, vượt tổng mức khoảng 24 tỉ đồng.
Mặt khác, các dự án đang lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư gặp khó khăn trong việc cân đối bố trí nguồn vốn. Dự án đang lập báo cáo nghiên cứu khả thi có khả năng vượt tổng mức đầu tư đã phê duyệt.
Trước tình hình này, nhiều đơn vị thi công có tâm lý e dè, triển khai cầm chừng để chờ giá xuống hoặc chờ điều chỉnh chính sách nhằm giảm thiểu thua lỗ.
Đối với hợp đồng cố định đơn giá, phải tự gánh phần phát sinh, đối mặt nguy cơ giảm lợi nhuận, chậm tiến độ.
Nhằm giảm bớt áp lực cho nhà thầu, Ban Quản lý các dự án đầu tư xây dựng tỉnh Gia Lai đã đề nghị Sở Xây dựng tỉnh này báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, cho chủ trương cho phép áp dụng trường hợp sửa đổi hợp đồng theo trường hợp bất khả kháng quy định tại Điều 51 Nghị định 37/2015/NĐ-CP.
Theo Sở Công thương tỉnh Gia Lai, nhìn chung thị trường xăng dầu và vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh có biến động tăng, nhưng vẫn trong phạm vi kiểm soát. Chưa phát hiện hiện tượng đầu cơ, găm hàng hoặc tăng giá bất hợp lý.
Trong thời gian tới, ngành công thương sẽ tập trung kiểm tra điều kiện kinh doanh, thời gian bán hàng, nguồn cung. Xử lý nghiêm hành vi găm hàng, bán sai giá, ngừng bán không lý do đối với xăng dầu.
Về Vật liệu xây dựng, sẽ theo dõi nguồn cung, biến động giá. Kiểm tra các cơ sở khai thác, kinh doanh cát, đá. Xử lý hành vi đầu cơ, nâng giá bất hợp lý.
Trước tình hình trên, UBND tỉnh Gia Lai đã phải tổ chức hội nghị tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan.
Theo ông Nguyễn Tự Công Hoàng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, mặc dù tỉnh đã nhiều lần chỉ đạo xây dựng giá theo cơ chế thị trường nhưng việc triển khai còn chậm, thiếu quyết liệt.
Ông yêu cầu các sở, ngành phải chủ động rà soát toàn bộ nguồn vật liệu, xác định rõ cung - cầu; công bố giá sát thực tế, điều chỉnh kịp thời theo thị trường.
Đồng thời, chỉ đạo giải quyết thủ tục cấp phép mỏ, nâng công suất khai thác, phát triển nguồn cung và nghiên cứu vật liệu thay thế nhằm giảm áp lực thị trường.
