Thông qua các nền tảng thương mại điện tử (TMĐT), doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME) có thể đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế theo cách linh hoạt hơn, giảm đáng kể gánh nặng về thủ tục, hồ sơ và logistics so với mô hình xuất khẩu truyền thống. DN có thể bắt đầu từ những đơn hàng nhỏ, triển khai xuất khẩu theo đúng năng lực vận hành và từng bước mở rộng thị trường khi đã sẵn sàng.
Chiến lược quốc gia “Go Global” và dư địa cho xuất khẩu trực tuyến
Theo ước tính của Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) phối hợp với Dự án Thương mại số của USAID, năm 2024, tổng quy mô xuất nhập khẩu thực hiện qua kênh trực tuyến của Việt Nam đạt khoảng 4,1 tỉ USD. Trong đó xuất khẩu trực tuyến chiếm 1,7 tỉ USD.
Số liệu từ Bộ Công Thương ghi nhận trong Báo cáo Xuất nhập khẩu 2024 cũng chỉ ra, TMĐT xuyên biên giới đang dần trở thành một kênh bổ trợ trong hoạt động thương mại quốc gia. Ở góc độ chính sách, xuất khẩu trực tuyến được xác định là một trong những hướng đi trọng tâm hỗ trợ DN mở rộng thị trường.
Chương trình “Go Global - Vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026–2035” của Bộ Công Thương nhấn mạnh vai trò của chuyển đổi số trong hoạt động xuất khẩu, và đặt kỳ vọng TMĐT sẽ giúp giảm rào cản về thủ tục và quy trình cho DN.
Chiến lược phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026–2030 của Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (iDEA - Bộ Công Thương) cũng định vị đây là kênh xuất khẩu mũi nhọn của nền kinh tế số.
Xuất khẩu trực tuyến cùng Shopee, giảm tải quy trình cho nhà bán
Với nhiều DN MSME, thách thức khi xuất khẩu không chỉ là tìm thị trường mà còn nằm ở khâu vận chuyển, thanh toán, xử lý đơn hàng từ xa và pháp lý tại nước sở tại. Thống kê mới đây của VECOM cho thấy, hơn 90% DN MSME cần giải pháp hỗ trợ các khâu này để vượt qua rào cản xuyên biên giới.
Trong bối cảnh đó, Shopee được xem là một trong những kênh phù hợp để DN triển khai xuất khẩu trực tuyến, khi các quy trình liên quan đã được tích hợp và chuẩn hóa, giúp việc kinh doanh xuyên biên giới thuận lợi hơn. Từ năm 2021, chương trình Bán hàng toàn cầu (SIP) của Shopee đã được triển khai nhằm tích hợp các khâu then chốt như chứng từ xuất khẩu, vận chuyển xuyên biên giới, thanh toán quốc tế, dịch thuật.
Nhờ đó, nhà bán hàng có thể vận hành gian hàng quốc tế song song với thị trường nội địa mà không cần đầu tư thêm hệ thống hay đội ngũ riêng. Sau bốn năm triển khai, SIP đã hỗ trợ hơn 350.000 nhà bán Việt tiếp cận các thị trường Singapore, Malaysia, Thái Lan, Philippines và Đài Loan.
Năm 2025, Shopee tiếp tục mở rộng mô hình với chương trình Bán hàng toàn cầu chủ động (Direct Selling), cho phép nhà bán chủ động hơn trong việc thiết lập gian hàng và xây dựng chiến lược tiếp cận khách hàng theo từng thị trường, đồng thời vẫn tận dụng được hệ thống vận hành sẵn có. Đến nay, tổng giá trị xuất khẩu của doanh nghiệp Việt thông qua Shopee đã vượt mốc 180 triệu USD.
Cuối năm 2025, iDEA và Shopee ký biên bản ghi nhớ nhằm thúc đẩy xuất khẩu TMĐT của doanh nghiệp Việt sang các thị trường Đông Nam Á. Đồng thời triển khai chương trình “Shopee EZXports: Vietnam Everywhere - Xuất khẩu trực tuyến Việt Nam qua Shopee Quốc tế”, với mục tiêu hỗ trợ khoảng 2.000 DN Việt trong hai năm.
Hành trình vươn ra biển lớn
Ở góc độ doanh nghiệp, xuất khẩu trực tuyến giúp các DN nhỏ tiết kiệm nguồn lực, tích lũy kinh nghiệm từ những đơn hàng đầu tiên trước khi mở rộng đầu tư.
Trong lĩnh vực thời trang, Erosska là một trong những thương hiệu sớm thử sức xuất khẩu qua Shopee, ghi nhận doanh thu tại thị trường Malaysia tăng khoảng 10% chỉ sau hai tháng triển khai.
Tương tự, DalatFarm – thương hiệu Việt gắn với trà và cà phê vùng Cầu Đất – đặt mục tiêu đầu tư bài bản cho xuất khẩu trực tuyến từ năm 2026, nhằm quảng bá sản phẩm địa phương tới người tiêu dùng quốc tế.
Ông Trần Tuấn Anh, Giám đốc Điều hành Shopee Việt Nam, cho biết Shopee tự hào đồng hành cùng doanh nghiệp ở mọi giai đoạn phát triển, từ thị trường nội địa đến khu vực, và sẽ tiếp tục hỗ trợ nhà bán hàng Việt phát huy thế mạnh, lan tỏa giá trị văn hóa và đóng góp cho kinh tế số quốc gia.
Thực tế cho thấy, việc đơn giản hóa và chuyên biệt hóa quy trình xuất khẩu trên các sàn thương mại điện tử đang giúp DN MSME Việt giảm gánh nặng thủ tục, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh tại thị trường khu vực trong kỷ nguyên số.
