Chỉ đến thực tập ở TP.HCM vỏn vẹn có ba tuần nhưng hai nữ sinh viên năm cuối đến từ Trường ĐH Dinh dưỡng và Vận động, ĐH Công nghệ Queensland (QUT), Úc đã có một cái nhìn khái quát về dinh dưỡng, đặc biệt là căn tin trong trường học. “Nói không với thức ăn, đồ uống có đường. Đây là thời điểm tốt nhất khi gánh nặng kép về dinh dưỡng và bệnh tật ở Việt Nam cũng diễn biến gần như thế giới” - hai sinh viên chia sẻ.
Muốn xem Việt Nam đối phó với béo phì như thế nào?
. Phóng viên:Chào hai bạn, trước giờ người Việt Nam thường phải đi đến các nước phát triển để học chuyên khoa dinh dưỡng, còn các bạn thì lại đến Việt Nam học mà không là nước khác. Vì sao vậy?
+ Sinh viên Carly Flemming: Việt Nam hiện có sự thay đổi nhanh chóng về kinh tế nên sẽ có những vấn đề sức khỏe thú vị cũng như xuất hiện gánh nặng kép về dinh dưỡng và bệnh tật nên tôi muốn đến Việt Nam để tìm hiểu cách thức các bạn kiểm soát tình trạng này. Đã có một số sinh viên và cán bộ giảng dạy của Trường QUT đến Việt Nam và TP.HCM để học tập, trao đổi kinh nghiệm, do đó tôi cố gắng thi giành học bổng để đến TP.HCM thực tập. Tôi muốn có thêm kinh nghiệm để tiếp tục học lên tiến sĩ sau khi tốt nghiệp đại học vào cuối năm nay.

Hai nữ sinh viên Carly Flemming (bên phải) và Hannah Rose cho biết tại Úc có chương trình “Sự lựa chọn thông minh”, giúp học sinh nhận biết thực phẩm nào là tốt và thực phẩm nào có hại. Ảnh: TÙNG SƠN
+ Sinh viên Hannah Rose: Tôi cũng biết ở Việt Nam đang có sự chuyển biến nhanh về dinh dưỡng, do đó nó sẽ có hai xu thế: Một là xu hướng phương Tây hóa về ăn uống, đặc trưng là dư thừa năng lượng, thức ăn nhanh lan tràn và nhiều người sẽ chọn những thức ăn không lành mạnh đó; thứ hai xu hướng đô thị hóa làm người dân không có không gian để hoạt động và công việc văn phòng làm giảm hoạt động thể lực. Tôi cũng muốn đến Việt Nam để xem khi đối diện với sự gia tăng béo phì như ở những nước phương Tây như vậy thì Việt Nam có cách nào ngăn chặn.
Không có sự kiểm soát tại căn tin trường học
. Theo bác sĩ Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM xuống các trường học để thực tập, các bạn đánh giá dinh dưỡng ở trường học như thế nào?
+ Carly Flemming: Chúng tôi quan sát thấy bữa ăn học đường ở TP.HCM rất đầy đủ chất dinh dưỡng và cân bằng năng lượng. Ở nước tôi, bữa ăn trưa ở trường học do cha mẹ chuẩn bị nên chất lượng bữa trưa không đồng nhất. Tuy nhiên, bên cạnh bữa ăn học đường thì các em dễ dàng tiếp cận với thức ăn không lành mạnh ngay tại chính căn tin trường học. Thí dụ như nước ngọt, bánh snack và những thực phẩm khác không có giá trị dinh dưỡng cao. Đặc biệt là trẻ em Việt Nam có thói quen thích ăn đồ ngọt nên ngay cả sữa, sữa chua, nước trà, nước trái cây đều có cho thêm đường. Điều này khiến các em dễ bị béo phì hơn.
. Theo hai bạn, có nên cấm bán những loại thức ăn này trong căn tin trường học?
+ Carly Flemming: Đó là lý tưởng nếu căn tin trường học cấm bán những thực phẩm không có lợi cho sức khỏe trẻ em. Tuy nhiên, nếu căn tin ở các trường học nào do tư nhân kinh doanh và họ kiếm được nguồn lợi từ đây nhiều sẽ rất khó thực hiện. Nhưng có thể ngăn chặn từ từ như bước đầu cấm bán bánh kẹo quá ngọt. Đây là thời điểm rất tốt, bởi bữa ăn học đường đã có thì có nên có quy định về thực phẩm kinh doanh trong căn tin không?
+ Hannah Rose: Ở Úc, chính quyền có quy định để có thể kiểm soát thực phẩm trong căn tin trường học, có chương trình giảng dạy cho học sinh về dinh dưỡng thống nhất. Tại Việt Nam, tôi thấy Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM đã có các chương trình hướng dẫn thực hành tốt căn tin trong trường học. Nếu Chính phủ và các cơ quan liên quan quan tâm thì sẽ hiệu quả tốt hơn.
. Hai bạn có kiến nghị gì cho Việt Nam không?
+ Carly Flemming: Thứ nhất là ngăn chặn việc cho thêm đường vào sữa, ngăn chặn thức ăn nhanh tràn vào trường học cũng như trong xã hội. Hãy học cách ngăn chặn nào hiệu quả từ các nước phát triển.
+ Hannah Rose: Chăm sóc sức khỏe phụ nữ mang thai, bởi cân nặng lúc sinh sẽ quyết định tình trạng còi cọc cũng như tình trạng bệnh mạn tính về sau. Thứ hai là vận động thể lực, cần có sự phối hợp giữa phụ huynh và giáo viên để học sinh ra ngoài trời nhiều hơn, có nhiều trò chơi sáng tạo để kích thích trẻ vận động.
. Xin cảm ơn hai bạn.
| Nước ngọt chiếm 60% các loại nước giải khát tại căn tin Những quan sát của hai sinh viên trên về thực trạng căn tin trong trường tiểu học bán nhiều đồ ăn, thức uống có nhiều đường là chính xác. Một khảo sát do Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM tiến hành cho thấy nước ngọt chiếm 60% các loại nước giải khát bán tại căn tin trường tiểu học. Ngay cả sữa chiếm 30% các loại đồ uống bán tại căn tin trường tiểu học đều là sữa có đường. Nước tăng lực cũng bán rất nhiều. Trẻ nhỏ thường thích ăn vặt, nếu căn tin được kiểm soát tốt thì có thể cung cấp thêm nguồn dinh dưỡng cho các em học sinh. BS ĐỖ THỊ NGỌC DIỆP, |
DUY TÍNH thực hiện