Bảo mật thông tin!?
Tổ chức Greenpeace điều tra với ba hình thức: Kiểm tra thông tin trên trang web của các doanh nghiệp và cơ quan bảo vệ môi trường địa phương; kiểm tra thông tin trên các hình thức công khai thông tin khác; gửi thư yêu cầu công khai thông tin tới các doanh nghiệp và cơ quan bảo vệ môi trường địa phương.
Cá chết do nguồn nước bị ô nhiễm ở Hà Bắc (Trung Quốc).
Theo quy định, cơ quan bảo vệ môi trường địa phương phải chủ động công khai trước dư luận danh sách các doanh nghiệp gây ô nhiễm nghiêm trọng (ô nhiễm vượt tiêu chuẩn cho phép của quốc gia hoặc địa phương).
Cũng theo quy định, trong vòng 30 ngày sau khi công bố danh sách, các doanh nghiệp có tên phải công khai thông tin về môi trường trong cuộc họp báo tại địa phương.
Tuy nhiên, kết quả cho thấy 25 nhà máy thuộc 18 doanh nghiệp ở Trung Quốc không hề công khai đầy đủ thông tin về ô nhiễm.
Phản ứng của các đối tượng điều tra không giống nhau. Về phần các công ty, hầu hết từ chối trả lời hoặc trả lời đã xử lý chất thải đúng quy định hay cho biết chỉ cung cấp thông tin về chất thải sản xuất cho cơ quan bảo vệ môi trường địa phương.
Về phía Cục Bảo vệ môi trường địa phương, trong 18 đơn vị chỉ có sáu đơn vị phúc đáp bằng văn bản. Thậm chí có đơn vị lập luận phải cẩn trọng khi công khai thông tin về ô nhiễm của các doanh nghiệp lớn và phải có ý kiến của ban ngành bảo mật địa phương.
Ba điểm không rõ ràng
Tại các nước phát triển như Mỹ, Nhật, công khai thông tin ô nhiễm là công việc đã được các doanh nghiệp thực hiện thành chế độ thường xuyên. Người dân dễ dàng thu thập thông tin đối với các công ty đóng tại địa phương. Đây chính là một biện pháp thúc đẩy các doanh nghiệp giảm chất thải ô nhiễm. Đơn cử tại Mỹ, qua hệ thống TRI (Danh sách chất độc hại trong chất thải) về công khai thông tin môi trường, các doanh nghiệp đã giảm 61% chất thải ô nhiễm trong vòng 20 năm.
Đối với Trung Quốc, tổ chức Greenpeace chỉ ra ba điểm không rõ ràng:
- Không định nghĩa và giải thích rõ ràng tiêu chuẩn doanh nghiệp gây ô nhiễm nghiêm trọng là gì. Hiện nay, khái niệm này tùy thuộc phán đoán chủ quan của ban ngành địa phương. Do đó, việc lập danh sách đen không đồng nhất. Ví dụ: Cục Bảo vệ môi trường tỉnh Cam Túc ban hành Danh sách doanh nghiệp, đơn vị hành chính bị thẩm tra sản xuất sạch (mang tính cưỡng chế). Trong khi đó, Cục Bảo vệ môi trường TP Thượng Hải lại sử dụng Danh sách công ty vi phạm hệ thống bảo vệ môi trường.
- Không xác định rõ loại chất ô nhiễm cần phải công khai. Biện pháp về công khai thông tin môi trường quy định phải công khai rõ tên chất ô nhiễm chủ yếu trong chất thải, phương thức thải chất thải, nồng độ chất thải, tình trạng vượt mức tiêu chuẩn cho phép. Tuy nhiên, luật không cung cấp định nghĩa chất ô nhiễm chủ yếu là gì.
- Không xác định rõ phương thức và thời gian công khai trên phương tiện truyền thông chủ yếu. Hiện nay chưa xác định cụ thể phương tiện truyền thông chủ yếu là gì. Nếu doanh nghiệp phát thông tin liên quan đến ô nhiễm trên đài truyền hình địa phương lúc nửa đêm thì vẫn đúng yêu cầu nhưng rốt cuộc chẳng có ý nghĩa lớn với công chúng.
| 18 công ty không công khai ô nhiễm đầy đủ đều nằm trong danh sách 500 công ty mạnh của thế giới hoặc 100 công ty hàng đầu Trung Quốc. Trong đó có chín nhà máy của tám công ty xuyên quốc gia và 16 nhà máy của 10 công ty Trung Quốc. Tám công ty xuyên quốc gia gồm Shell, Samsung, Nestlé, LG, Kraft foods, Motorola, Denso, Bridgestone. Trong 10 công ty Trung Quốc có Công ty TNHH Cổ phần Công nghiệp dầu mỏ Trung Quốc, Công ty TNHH Cổ phần Năng lượng Thần Hoa, Công ty TNHH Cổ phần ngành nhôm Trung Quốc, Tập đoàn Ôtô Đông Phong, Công ty TNHH Sáng nghiệp Hoa Nhuận. |
HOÀNG HẠNH (Theo Chinadaily)
