Chính sách “thắt lưng, buộc bụng” của Anh

Kế hoạch thắt lưng buộc bụng được Bộ trưởng Tài chính Anh George Osborne công bố trước Hạ viện hôm 20-10 gồm các điểm chủ yếu như sau:

- Trong năm năm tới cắt giảm chung 113 tỉ bảng Anh, 1/4 trong số đó có được từ tăng thuế.

- Trong bốn năm tới cắt giảm 490.000 việc làm trong lĩnh vực công (1/12 số công chức), trừ y tế, giáo dục và viện trợ phát triển. Mục đích nhằm tiết kiệm 1/5 chi tiêu ngân sách.

- Trong 10 năm tới tăng tuổi hưu trí từ 65 lên 66 tuổi để tiết kiệm 5 tỉ bảng.

- Cắt giảm thêm 7 tỉ bảng ngân sách trợ cấp xã hội (thất nghiệp, nhà ở, trợ cấp tàn tật, trợ cấp gia cảnh) ngoài 11 tỉ bảng đã được Thủ tướng Anh David Cameron thông báo cắt giảm hồi tháng 6.

- Giảm 14% ngân sách cấp cho hoàng gia Anh.

- Trong bốn năm tới, bình quân mỗi bộ sẽ bị cắt giảm ngân sách 19%. Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ, Bộ Môi trường và Bộ Văn hóa bị cắt giảm mạnh nhất. Kế hoạch cắt giảm cụ thể của từng bộ sẽ được trình bày trong những tháng tới.

Biếm họa của AREND VAN DAM (Hà Lan). Chữ trong ảnh: British Government proposes big spending cuts = Chính phủ Anh đề xuất cắt giảm mạnh chi tiêu.

Theo tính toán của chính phủ Anh, các hộ giàu nhất sẽ giảm thu nhập gần 2%, các hộ nghèo nhất giảm 1,5% và các hộ trung bình giảm 1,2%.

Báo chí Anh ngày 21-10 đồng thanh nhận định đây là kế hoạch khắc nghiệt nhất từ Chiến tranh Thế giới thứ hai và còn khắc nghiệt hơn thời Thủ tướng Margaret Thatcher trong những năm 1980, kế hoạch sắp làm đảo lộn kinh tế Anh và gióng hồi chuông báo tử cho vai trò nhà nước bảo hộ.

Báo Financial Times cho rằng mục tiêu cắt giảm ngân sách 113 tỉ bảng là thách thức lớn nhất của Anh trong vòng một thế hệ. Báo The Guardian dự báo tương lai kinh tế Anh sẽ đen tối và cắt giảm trợ cấp xã hội chính là đòn trí mạng đối với người nghèo, bệnh nhân và các bậc cha mẹ.

Ngược lại, báo Daily Telegraph bình luận kế hoạch thắt lưng buộc bụng gồm tổng hợp các giải pháp thông minh, đúng phương pháp và can đảm. Theo báo này, chính phủ đang tìm cách điều khiển một ngân sách xã hội lâu nay hoạt động ngoài vòng kiểm soát và cải thiện hiệu quả của dịch vụ công vốn bệ rạc sau 13 năm cầm quyền của Công đảng.

Một số nhà kinh tế đánh giá đây là giải pháp khắc nghiệt cần thiết nhưng một số khác lo ngại kinh tế Anh sẽ trở lại vòng xoáy suy thoái. Tất cả đều dự báo tăng trưởng kinh tế sẽ chậm lại. Dự báo tăng trưởng năm nay sẽ đạt 1,6% và năm tới là 1,8%.

Các nghiệp đoàn lao động chỉ trích biện pháp cắt giảm lao động nhưng không tổ chức các hình thức phản đối cực đoan như ở Pháp, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha.

Tương lai của chính phủ do Thủ tướng David Cameron đứng đầu sẽ phụ thuộc vào kết quả thực hiện kế hoạch thắt lưng buộc bụng, đặc biệt là khả năng huy động khu vực tư nhân lấp vào chỗ trống lao động bị cắt giảm.

HOÀNG DUY