Cổ phiếu OTC... chết cứng

Chứng khoán niêm yết trên sàn liên tục giảm mạnh đã kéo theo thị trường cổ phiếu OTC (cổ phiếu chưa niêm yết trên sàn giao dịch) chết lặng. Nhiều loại chứng khoán OTC dù được đánh giá rất tiềm năng và giá đã giảm hơn phân nửa nhưng người mua vẫn chê.

OTC bất động

Chưa bao giờ thị trường giao dịch cổ phiếu OTC lại đìu hiu như lúc này, người rao bán khá đông, trong khi người mua vắng bóng. Trên các trang web chuyên rao bán chứng khoán loại này, gần như 100% cổ phiếu OTC rao bán đã giảm 50% so với thời điểm tháng 3-2007. Thậm chí nhiều chứng khoán của những công ty mới ra đời giá chênh lệch so với mệnh giá gốc chỉ còn tính bằng từng ngàn đồng một.

Anh Huy Hùng, một nhà môi giới tự do chuyên về cổ phiếu OTC ở sàn chứng khoán Đông Dương cho biết nhiều tháng nay chỉ có người ký gửi bán, còn người mua hầu như vắng bóng. Giao dịch ít đến nỗi nếu có khách mua là người bán tích cực lo cho từ A đến Z các khâu chuyển nhượng ra sổ cổ đông. Nếu trước đây khi chứng khoán bùng nổ, mỗi ngày anh Hùng khớp giá khoảng tám mã chứng khoán chưa lên sàn, còn hiện nay cả tháng môi giới mà giao dịch thành công được một cổ phiếu OTC đã là may.

Ghi nhận của Pháp Luật TP.HCM tại các công ty chứng khoán cũng vậy, việc mua bán chứng khoán chưa niêm yết rất hạn chế. Dù cổ phiếu OTC khi giao dịch qua các công ty chứng khoán đã tương đối “sạch” do tiềm lực doanh nghiệp, giá thị trường... của chứng khoán đó đã được công ty chứng khoán trung gian thẩm định.

Giám đốc một công ty chứng khoán tại TP.HCM cho biết khác với trước đây, lúc chứng khoán bùng, người người đổ xô săn lùng cổ phiếu, thậm chí không cần biết công ty đó kinh doanh, mua bán cái gì, còn hiện nay tình cảnh ngược lại, thị trường OTC gần như đông cứng lại, cổ phiếu của công ty có giá trị tốt cũng bị đánh đồng như hàng chợ.

Điều này có thể thấy ngay cả những doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực đang nóng như bất động sản, ngân hàng..., cổ phiếu OTC của họ vẫn rớt giá thê thảm dù trong năm các doanh nghiệp này đã thu về lợi nhuận rất lớn. Đơn cử như cổ phiếu OTC của Hoàng Anh Gia lai, Quốc Cường Gia Lai, Sacomreal... hay các nhà băng Đông Á, An Bình, Phương Đông... giá đã mất đi gần phân nửa.

Khóc với OTC

Nếu trước đây, lúc thị trường chứng khoán còn nóng sốt thì việc kinh doanh đầu tư vào cổ phiếu OTC cũng được xem tiềm ẩn rất nhiều rủi ro do tính thanh khoản của chứng khoán loại này kém. Còn hiện nay, thị trường vừa đông cứng và giá lại giảm hơn phân nửa nên có thể ví kênh ngoài luồng này đang là một mồ chôn vốn của các nhà đầu tư. Chị Mai Hương, một nhà đầu tư chứng khoán tại sàn ACBR than thở hơn một năm nay, chị ôm cổ phiếu OTC nào cũng chết, ít nhất là lỗ gần 60% vốn bỏ ra, cứ một tỷ là bay đi 600 triệu đồng. Khốn khổ hơn nữa cho các nhà đầu tư chứng khoán OTC lúc này là bán tháo ra cũng không được. Nhất là đối với những nhà đầu tư sử dụng nguồn vốn nóng từ vay mượn.

Đồng cảnh ngộ như chị Hương, anh Văn Dũng, nhà ở quận 7, TP.HCM, đang ôm một đống cổ phiếu các ngân hàng. Do cần tiền, anh rao bán cổ phiếu ngân hàng từ trước Tết đến nay với giá cực kỳ hấp dẫn, đồng thời nhờ người quen làm trong công ty chứng khoán Sacombank dẫn mối. Tuy nhiên, đã qua ba tháng mà vẫn chưa tìm được mối đẩy ra. Anh Dũng kể cũng có mấy mối liên lạc đòi mua lại nhưng anh biết đó là “cò”, vì qua cách họ ép giá, lúc chịu bán thì họ than khó khăn về tiền mặt hay vừa hết tiền mà ngân hàng không cho vay nữa... để đòi anh bớt thêm. Dù biết mình chịu thiệt nhưng vì ngân hàng đòi nợ gắt quá nên anh đành nhượng bộ. Anh Dũng cho biết không giống như cổ phiếu niêm yết trên sàn, hễ thấy thị trường giảm là nhà đầu tư đặt lệnh dưới giá sàn vài phiên là có thể đẩy được, còn cổ phiếu OTC muốn bán tìm người mua cực khó, nhất là trong thời điểm thị trường đóng băng.

Ông Tô Thanh Tùng, phụ trách phát triển nguồn vốn của Công ty Quản lý quỹ đầu tư chứng khoán Phương Đông, phân tích thị trường cổ phiếu chưa niêm yết chết cứng là do chứng khoán trên sàn liên tục giảm. Tuy nhiên nhìn sâu hơn, thị trường OTC đông cứng còn do các doanh nghiệp quá tận thu. Rõ nhất trong chuyện này là việc các công ty lớn khi lên sàn hiện nay chủ yếu huy động vốn xong liền lấy khoản tiền này thành lập ra các công ty con, rồi các công ty con này lại nhanh chóng phát hành cổ phiếu thu tiếp tiền của nhà đầu tư. Một vòng quay tiền lẩn quẩn, tiền huy động qua kênh chứng khoán không đi vào sản xuất, kinh doanh mà chạy lòng vòng để rồi lại đổ vào đầu tư những lĩnh vực nhiều rủi ro như chứng khoán, nhà đất...

Cũng theo ông Tùng, đáng lưu ý là các công ty con này lại đi lách luật chứng khoán khi không chịu đăng ký thành công ty đại chúng (vốn điều lệ 10 tỷ đồng, có 100 cổ đông...) cho nên mọi hoạt động đầu tư ra sao vẫn không chịu báo cáo với các cơ quan quản lý.