Theo Bộ GD&ĐT, tháng 7 tới, đề án thi trên máy tính sẽ trình Chính phủ xem xét. Để giáo viên và học sinh không bị động, một số trường đã tổ chức cho học sinh làm quen với hình thức trên qua những bài kiểm tra thường xuyên và cuối học kỳ.
Kiểm tra trực tuyến trên máy tính
Do công trình đang cải tạo, sửa chữa, xây mới và có số lượng máy tính hạn chế nên năm học này, Trường THPT Võ Trường Toản, phường Tân Thới Hiệp, chỉ tổ chức kiểm tra cuối kỳ môn Tin học trên máy.
Trước giờ thi, giáo viên phải đến sớm 15 phút kiểm tra đường truyền và thiết bị. Mỗi lớp phải chia thành hai ca mới đảm bảo đủ số lượng máy tính. "Thuận tiện của việc thi trên máy là giáo viên nắm được quy trình, học sinh biết điểm ngay sau khi nộp bài" - một giáo viên chia sẻ.
Trước đó, giữa tháng 10, Trường THPT Bùi Thị Xuân, phường Bến Thành, tổ chức kiểm tra trực tuyến môn Toán và Tiếng Anh cho học sinh toàn trường. Các em dùng điện thoại, máy tính cá nhân làm bài tại lớp dưới sự giám sát của giáo viên. Những học sinh không có thiết bị sẽ làm bài tại phòng máy của trường.
Từ đầu năm học, trường đã xây dựng kế hoạch cụ thể, rà soát hạ tầng và tập huấn giáo viên cách soạn đề trên phần mềm. Học sinh được hướng dẫn đăng nhập, làm quen giao diện và cách kiểm tra kết quả.
Em Ngô Đan Thanh, học sinh lớp 10A7, Trường THPT Bùi Thị Xuân, cho biết hình thức này rất thuận lợi. Học sinh được làm quen sớm với cách làm bài trên điện thoại và máy tính. Quá trình chấm điểm tự động giúp đảm bảo độ chính xác cao.
Thầy Trần Ngọc Hữu Phước, Tổ trưởng Tổ tiếng Anh Trường THPT Bùi Thị Xuân, chia sẻ quá trình kiểm tra, học sinh, giáo viên cũng gặp một số khó khăn bước đầu. Khi làm bài trên giấy, phần đọc hiểu môn tiếng Anh thường được trình bày liền mạch với các câu hỏi trắc nghiệm phía dưới, giúp học sinh dễ theo dõi.
Tuy nhiên, khi chuyển sang nền tảng trực tuyến, mỗi câu hỏi thường hiển thị riêng lẻ, khiến học sinh phải thao tác kéo lên kéo xuống nhiều lần để đọc lại đoạn văn. Tuy nhiên, các em nhanh chóng thích nghi sau thời gian ngắn.
Theo thầy Phước, ngoài một số ít trường hợp gặp sự cố mạng, đa số học sinh hoàn thành bài thi thuận lợi. Việc làm bài trên máy giúp học sinh biết điểm ngay, giảm tâm lý lo lắng. Hình thức này giúp giáo viên tiết kiệm thời gian chấm bài và nâng cao hiệu quả đánh giá.
2 yếu tố quan trọng để triển khai thi trên máy tính
Ông Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường THPT Bùi Thị Xuân, khẳng định việc kiểm tra trực tuyến nhằm giúp học sinh chuẩn bị cho kỳ thi tốt nghiệp năm 2027. Theo ông Phú, hình thức này đòi hỏi internet ổn định và máy móc có cấu hình mạnh. Ngoài ra, phải có đội ngũ kỹ thuật sẵn sàng xử lý sự cố.
Hiện trường chỉ có năm phòng máy với 225 máy tính, chưa đáp ứng đủ nếu triển khai thi đại trà. Từ đó, ông Phú đề xuất cần xây dựng các trung tâm khảo thí đạt chuẩn hoặc có cơ chế cấp ngân sách để các trường nâng cấp hạ tầng.
Lãnh đạo một trường THPT tại phường Bình Phú cho hay đã triển khai kiểm tra trên máy đối với một số môn. Tuy nhiên, việc này chủ yếu ở mức thử nghiệm, chưa thể áp dụng đại trà.
"Khó khăn lớn nhất vẫn là thiết bị và giải pháp kỹ thuật. Trường chỉ có hơn 100 máy tính nên không thể tổ chức thi tập trung cho hàng trăm học sinh cùng lúc" - vị này nói và cho biết trong giai đoạn hiện nay, các trường chủ yếu tập trung vào công tác chuẩn bị, như cho học sinh làm quen với hình thức thi trên máy tính, tập huấn đội ngũ giáo viên kỹ thuật và từng bước nâng cấp cơ sở vật chất.
Bà Phạm Thị Bình, Hiệu trưởng Trường THPT Võ Trường Toản, nhấn mạnh việc thiết kế đề thi trên máy không gây khó khăn cho giáo viên. Bởi thầy cô đã quen với xây dựng bài kiểm tra trực tuyến, cài đặt thời gian, kiểm soát lượt làm bài và sử dụng thiết bị cá nhân như điện thoại thông minh trong kiểm tra thường xuyên. Vấn đề cốt lõi vẫn là cơ sở vật chất và phương án tổ chức thi quy mô lớn.
Ông Lê Thanh Tòng, Hiệu trưởng Trường THPT Hồ Thị Bi, xã Hóc Môn, đánh giá việc tổ chức thi trên máy tính là xu hướng tất yếu và có nhiều ưu điểm như tăng tính khách quan, giảm áp lực cho thí sinh, đồng thời bảo đảm an toàn, bảo mật cho kỳ thi.
“Thi trên máy tính tạo áp lực lớn hơn so với thi trên giấy, bởi chỉ cần xảy ra trục trặc kỹ thuật là ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý và kết quả làm bài của học sinh. Vì vậy, việc tập dượt từ sớm là rất cần thiết” - ông Tòng nói.
Theo ông Tòng, việc kiểm tra trên máy đối với môn Tin học tại trường hiện phải chia thành nhiều ca do số lượng máy móc và nhân sự kỹ thuật không đáp ứng đủ.
“Ngay tại TP.HCM, nơi có điều kiện kinh tế tốt hơn nhiều địa phương khác, việc tổ chức thi trên máy tính cũng không hề dễ dàng. Phòng máy tại các trường vừa thiếu, vừa xuống cấp, khó đáp ứng yêu cầu tổ chức thi tập trung. Do đó, trước khi triển khai, cần tổ chức thí điểm và đầu tư đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật” - ông Tòng nhấn mạnh.
Lộ trình dự kiến tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên máy tính của Bộ GD&ĐT
- Từ tháng 4 và 5: Bộ GD&ĐT sẽ thử nghiệm thi trên máy tính với khoảng 100.000 thí sinh, đồng thời xây dựng ngân hàng câu hỏi.
- Đến tháng 7: Đề án thi trên máy tính sẽ được trình Chính phủ xem xét.
- Tháng 10 đến tháng 12: Ban hành quy trình, quy định thi trên máy tính, các địa phương bố trí một số điểm tổ chức thí điểm thi trên máy tính năm 2027 và chuẩn bị đầu tư cơ sở vật chất cho các điểm thi này.
- Tháng 4 đến tháng 5-2027: Tổ chức thử nghiệm câu hỏi thi tại các điểm dự kiến tổ chức thi trên máy tính; tổ chức thử nghiệm câu hỏi thi trên diện rộng theo quy trình xây dựng ngân hàng câu hỏi thi.
- Tháng 6-2027: Tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên máy tính tại các điểm có đủ điều kiện và tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên giấy tại các điểm thi khác.