 |
| Một tiết mục của Nhà hát múa rối Thăng Long. |
Sau hơn một năm dàn dựng với nhiều thử nghiệm kết hợp giữa các loại hình nghệ thuật rối, đầu năm nay, tập thể các nghệ sĩ, diễn viên Nhà hát múa rối Thăng Long đã hoàn thành vở rối Huyền thoại Tiên Rồng. Ðây là vở rối kết hợp cả hai loại hình sân khấu rối cạn và rối nước, có sử dụng các loại thủ pháp nghệ thuật như sân khấu đen, rối que, rối dây, trong đó có sự tham gia biểu diễn của cả diễn viên: người và con rối trên sân khấu.
Nội dung vở kịch dựa trên truyền thuyết Âu Cơ và Lạc Long Quân, một câu chuyện cổ về lịch sử cội nguồn các dân tộc Việt Nam, ca ngợi tình đoàn kết cộng đồng trong công cuộc dựng xây và bảo vệ Tổ quốc. Sân khấu tái hiện thuở hồng hoang, sau những ngày mặt trời chói chang hừng hực thiêu cháy không gian, lại tiếp đến những cơn mưa tối đất, tối trời.
Bão táp cuồng phong, nước mênh mông gào thét, vũ trụ xoay vần. Những dãy núi sừng sững đội đất vươn lên, có chỗ cây cối xanh tươi bỗng nứt toác thành bao la biển cả. Bên bờ Thái Bình Dương xanh trong, dải đất hình chữ S được tạo thành từ biến thiên của tạo hóa và sự bồi đắp của phù sa màu mỡ từ những dòng sông. Trên mảnh đất ấy, cha Rồng Lạc Long Quân và mẹ Tiên Âu Cơ gặp nhau. Với tình yêu đơm hoa kết trái, 100 người con từ bọc trứng chui ra, tạo thành 54 dân tộc anh em : Kinh, Dao, Tày, Mường, Vân Kiều, Pa Cô... Dù người sống ở đồng bằng, kẻ ở núi cao, nhưng tất cả đều chung một dòng máu và từ đây đã hình thành nên hai tiếng Ðồng Bào thắm đượm nghĩa tình.
Có thể nói, vở rối là bài ca trữ tình và lãng mạn, vừa kỳ vĩ và cảm động. Bằng những hình ảnh, động tác rối với các trò diễn độc đáo, vở rối đưa người xem trở về thời dựng nước qua hình ảnh những chàng trai Việt quả cảm theo bố Rồng, mẹ Tiên lên rừng, xuống biển, khai phá rừng rậm, khơi sông, lấn biển, làm ruộng, dựng nhà, mở mang bờ cõi với các làng, xóm xanh tươi, trù phú.
Vở diễn cũng tái hiện hình bóng chim Lạc linh thiêng với cảnh mẹ Âu Cơ dạy dân trồng lúa, trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải, cảnh Lạc Long Quân đấu tranh với các loài yêu quái, chinh phục thiên nhiên cùng nhiều hình ảnh sinh hoạt lao động, vui chơi mang sắc mầu dân gian hấp dẫn.
Ðược dàn dựng công phu trong một thời gian khá dài, vở Huyền thoại Tiên Rồng hy vọng sẽ thu hút được công chúng quan tâm đến nghệ thuật múa rối bởi sự mới lạ, cách tân trong phương thức trình diễn với các trò diễn truyền thống của rối nước kết hợp rối cạn và động tác múa biểu cảm của diễn viên cùng hiệu ứng của ánh sáng và âm thanh.
Ðể dàn dựng vở diễn, các nghệ sĩ nhà hát phải trải qua một quá trình lao động sáng tạo cật lực tạo hình con rối, cả rối cạn và rối nước để tạo nên vóc dáng và thần thái của mỗi nhân vật. Thủ pháp người biểu diễn cùng rối đã góp phần khắc phục được phần nào sự cứng nhắc, đơn điệu trong động tác của rối, giúp nhân vật rối linh động và có hồn hơn, đồng thời truyền tải được nội tâm, suy nghĩ, tình cảm của nhân vật. Nhiều trường đoạn trong vở diễn đã khai thác được yếu tố lãng mạn và bay bổng chứ không chỉ dừng lại ở các trò diễn thông thường.
Ðó là cảnh đàn chim Lạc bay trên cao rồi hóa thành các nàng tiên xuống nước tắm; những chiếc lông rất đẹp của chim Lạc buông xuống đất mọc thành cây; rồi hình ảnh bọc trứng 100 quả dàn trên mặt nước, sau đó thu về, bay lên, tung ra, rơi xuống nước biến thành 100 chàng trai hoặc những vũ điệu của Rồng và Tiên mang tính biểu cảm, vừa hào hùng và ngập tràn cảm xúc trên một không gian sân khấu đầy sắc mầu linh thiêng.
Theo đạo diễn Nguyễn Hoàng Tuấn, Phó Giám đốc Nhà hát múa rối Thăng Long, vở diễn có sự tham gia góp sức của 14 sinh viên được nhà hát gửi đào tạo tại Ðại học Sân khấu và Ðiện ảnh Hà Nội và đây cũng là vở rối đầu tiên các em tham gia dàn dựng, biểu diễn. Cùng với vở rối mới Trấn cổ Loa Thành, vở Huyền thoại Tiên Rồng sẽ được biểu diễn liên tục tại rạp hát phố Ðinh Tiên Hoàng trong dịp mừng đón Xuân mới.
TIẾN CƯỜNG - (Theo Nhân Dân)
