Nhà thuốc GPP: Chưa bán theo đơn, thiếu người tư vấn

Theo quy định từ ngày 1-1, nhà thuốc thực hành tốt GPP muốn bán các loại thuốc kháng sinh, thuốc tiểu đường, tim mạch, huyết áp… phải có đơn của bác sĩ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các nhà thuốc chưa thực hiện quy định này.

Vô tư bán thuốc kháng sinh...

Ngày 8-1, trong vai người bệnh, chúng tôi đã đến một số nhà thuốc đạt chuẩn GPP quan sát. Hầu hết những nơi này đều bán theo yêu cầu người mua mà không cần hỏi đơn thuốc bác sĩ và cũng chẳng tư vấn cho bệnh nhân sử dụng ra sao. Nếu không có loại thuốc bệnh nhân yêu cầu thì nhân viên nhà thuốc sẽ yêu cầu bệnh nhân đổi thuốc khác cùng loại.

Tại nhà thuốc đạt chuẩn GPP HG ở phường 4, quận 11, đối diện BV Chợ Rẫy, chúng tôi hỏi mua kháng sinh OpeAzitro. Nhân viên nhà thuốc lấy ra một hộp ba viên và bán với giá 42.000 đồng. Nơi này không có bàn dược sĩ tư vấn cho người bệnh. Bán xong thuốc, các nhân viên không hỏi uống thuốc trị bệnh gì mà quay lại “cãi lộn” với nhau.

Tiếp tục đến nhà thuốc đạt chuẩn GPP QT, phường 8, quận 5 (đối diện BV Nguyễn Tri Phương), chúng tôi hỏi mua thuốc trị tiểu đường Glucophace. Nhân viên bán thuốc chỉ hỏi mua loại hàm lượng bao nhiêu và bán cho chúng tôi, chẳng hỏi toa bác sĩ.

Nhà thuốc GPP: Chưa bán theo đơn, thiếu người tư vấn ảnh 1

Nhà thuốc đạt chuẩn GPP MT, quận Tân Bình không những bán thuốc không theo đơn mà người bán thuốc cũng không mặc đồng phục, đeo bảng tên. Ảnh: DT

Tại nhà thuốc E, phường 11, quận 3, chúng tôi hỏi mua thuốc huyết áp Amiodarone, nhân viên ở đây bán thuốc Cordarone 200 mg thay thế và cũng chẳng hỏi chúng tôi đơn bác sĩ hay hỏi đã uống lần nào chưa… Trong khi đó, hệ thống nhà thuốc này là đi đầu trong việc thực hiện GPP. Ngày 6-1, lãnh đạo hệ thống nhà thuốc E được vinh dự lên tham luận tại Hội nghị tổng kết ba năm thực hiện nhà thuốc GPP.

Dược sĩ tư vấn, nơi có nơi không

Tại nhà thuốc P ở phường 4, quận Tân Bình, chúng tôi tiếp tục hỏi mua kháng sinh OpeAzitro. Nơi này không có nên bán kháng sinh Azicine, không hề hỏi đơn thuốc.

Chúng tôi cầm hai loại kháng sinh OpeAzitro và Azicine yêu cầu được gặp dược sĩ để tư vấn dùng thuốc nào trị phỏng tốt hơn. Dược sĩ N. tại đây chỉ nói trị phỏng thì thuốc Azicine tốt hơn do nó được liên doanh với nước ngoài. Dược sĩ N. cũng chẳng buồn hướng dẫn liều uống hoặc khuyến cáo tác dụng phụ của thuốc.

Tại nhà thuốc MT, phường 2, quận Tân Bình do dược sĩ P. đứng tên. Người bán thuốc không mặc trang phục theo quy định mà cũng chẳng có bảng tên. Bà có lưu ý muốn mua thuốc huyết áp thì phải có toa nhưng vẫn bán thuốc huyết áp Coversyl. Chúng tôi muốn gặp dược sĩ để được tư vấn. Bà nói chẳng có dược sĩ đại học nào cả, bà ta thuê bằng mở nhà thuốc và thừa nhận mình là dược sĩ trung cấp.

Chỉ duy nhất tại nhà thuốc Pano 11, 287 Ba tháng Hai, phường 10, quận 10, chúng tôi nói nhậu nhiều bí tiểu nên hỏi mua thuốc lợi tiểu, nhân viên nhất định không bán mà khuyên chúng tôi đi khám bác sĩ để có chỉ định đúng. Còn bí tiểu thì ráng uống nước nhiều vào.

Bán thuốc theo toa, có mà chết đói

Chủ một nhà thuốc GPP tâm sự, nếu chỉ bán thuốc theo toa thì có nước đóng cửa vì chết đói, bởi rất ít người mua có toa.

Đại diện Phòng Y tế quận Bình Thạnh cho biết trong năm 2009 và 2010 đã xử lý 21 nhà thuốc GPP vi phạm. Vi phạm chủ yếu là nhà thuốc vắng mặt dược sĩ, nhân viên không đeo bảng tên… Một lãnh đạo khác của ngành y tế thừa nhận, 90% nhà thuốc vắng mặt dược sĩ, chỉ có những hệ thống nhà thuốc lớn thì may ra có mặt dược sĩ. Việc bán thuốc có đơn chỉ có ở các nhà thuốc quanh bệnh viện lớn, còn ở các quận, huyện hầu hết bác sĩ tư khám, bán thuốc luôn. hơn nữa, từ lâu đã hình thành thói quen người dân tự mua và dược sĩ tự bán mà không cần chỉ định của bác sĩ.

PGS Phạm Khánh Phong Lan, Phó Giám đốc Sở Y tế, thừa nhận rằng triển khai GPP đã khó, duy trì chuẩn GPP còn khó hơn. Ngành y tế không kỳ vọng chuẩn GPP hoàn thiện 100% chỉ trong một thời gian ngắn nhưng ít nhất trong thời điểm này, các nhà thuốc GPP phải tốt hơn, với các trọng tâm: Thuốc có nguồn gốc rõ ràng, bảo đảm chất lượng, giá thuốc hợp lý và đẩy mạnh công tác chăm sóc dược, trong đó có vai trò của dược sĩ.

Nguyên tắc thực hành tốt nhà thuốc GPP

1. Đặt lợi ích của người bệnh và sức khỏe của cộng đồng lên trên hết. 2. Cung cấp thuốc đảm bảo chất lượng kèm theo thông tin về thuốc, tư vấn thích hợp cho người sử dụng và theo dõi việc sử dụng thuốc của họ. 3. Tham gia vào hoạt động tự điều trị, bao gồm cung cấp thuốc và tư vấn dùng thuốc, tự điều trị triệu chứng của các bệnh đơn giản. 4. Góp phần đẩy mạnh việc kê đơn phù hợp, kinh tế và việc sử dụng thuốc an toàn, hợp lý, có hiệu quả.

Người bán lẻ tư vấn cho người mua về lựa chọn thuốc, cách dùng thuốc, hướng dẫn cách sử dụng thuốc bằng lời nói. Trường hợp không có đơn thuốc kèm theo, người bán lẻ phải hướng dẫn sử dụng thuốc thêm bằng cách viết tay hoặc đánh máy, in gắn kèm theo bao gói thuốc.

DUY TÍNH