Ngày 12-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng ông đã ra lệnh cho Hải quân Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz, nhằm đáp trả việc Iran “cứng rắn” từ chối từ bỏ mục tiêu hạt nhân trong các cuộc đàm phán hòa bình với Washington tại Pakistan, theo hãng tin AFP.
Thừa nhận các cuộc đàm phán kéo dài tại Pakistan đã diễn ra “tốt đẹp” và “đa số các điểm đã đạt được đồng thuận”, song ông Trump cho biết Tehran đã từ chối nhượng bộ về vấn đề chương trình hạt nhân.
“Có hiệu lực ngay lập tức, Hải quân Mỹ – lực lượng hùng mạnh nhất thế giới – sẽ bắt đầu tiến trình phong tỏa mọi tàu thuyền tìm cách đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz” - ông Trump viết trên nền tảng Truth Social.
“Bất kỳ người Iran nào nổ súng vào chúng ta, hoặc vào các tàu thuyền dân sự, sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn!” - nhà lãnh đạo Mỹ nói thêm.
Trong hai bài đăng dài trên Truth Social, Tổng thống Trump chỉ trích Iran vì đã hứa sẽ mở lại eo biển Hormuz nhưng “cố tình” không thực hiện.
“Họ nói đã rải thủy lôi xuống biển, dù toàn bộ hải quân của họ và phần lớn lực lượng ‘thả mìn’ đã bị phá hủy hoàn toàn” - theo ông Trump.
“Đến một thời điểm nào đó, chúng ta sẽ đạt được trạng thái ‘tất cả được phép đi vào, tất cả được phép đi ra’, nhưng Iran đã không để điều đó xảy ra chỉ bằng cách nói rằng ‘có thể có một quả thủy lôi nào đó ngoài kia’, mà không ai biết ngoài họ. Đây là sự tống tiền toàn cầu” - ông Trump viết.
Tổng thống Trump cũng cho biết Mỹ sẽ ngăn chặn việc qua lại của bất kỳ tàu nào đã trả phí cho Iran và sẽ bắt đầu rà phá thủy lôi tại eo biển.
“Tôi cũng đã chỉ thị cho Hải quân tìm kiếm và chặn mọi tàu trên vùng biển quốc tế đã trả phí cho Iran. Không ai trả một khoản phí bất hợp pháp mà có thể đi lại an toàn trên biển khơi. Chúng tôi cũng sẽ bắt đầu phá hủy các thủy lôi mà phía Iran đã rải tại eo biển. Bất kỳ người Iran nào nổ súng vào chúng tôi, hoặc vào các tàu thuyền dân sự, sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn!” - ông Trump nói thêm.
Trong một bài đăng sau đó, nhà lãnh đạo Mỹ tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu Iran phải mở lại eo biển Hormuz: “Như họ đã hứa, họ cần nhanh chóng bắt đầu quá trình mở lại tuyến đường thủy quốc tế này ngay lập tức!”
Theo AFP, Iran trên thực tế đã phong tỏa eo biển Hormuz trong nhiều tuần, kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch không kích nhằm vào Iran hôm 28-2.
Trước đó, ngày 11-4, quân đội Mỹ thông báo hai tàu chiến nước này đã đi qua eo biển, mở đầu cho chiến dịch rà phá thủy lôi. Iran đã bác thông tin này.
Cụ thể, ngày 11-4, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố rằng hai tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của Hải quân Mỹ đã bắt đầu rà phá thủy lôi tại eo biển Hormuz, theo đài CNN.
Tàu USS Frank E. Peterson và USS Michael Murphy “đã đi qua eo biển Hormuz và hoạt động tại Vịnh Ba Tư như một phần của nhiệm vụ rộng hơn nhằm bảo đảm eo biển được dọn sạch hoàn toàn các thủy lôi trước đó do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) rải”, theo tuyên bố của CENTCOM.
Bình luận về các thông tin trên, Bộ Tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran “kiên quyết” bác bỏ tuyên bố của Mỹ về việc hai tàu đã đi qua eo biển Hormuz, theo kênh Al Jazeera.
IRGC cũng cảnh báo sẽ “đáp trả mạnh mẽ” đối với bất kỳ tàu quân sự nào tìm cách đi qua eo biển Hormuz.
Ngày 12-4, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance rời Pakistan mà không đạt được thỏa thuận sau các cuộc đàm phán cuối tuần với phái đoàn do Chủ tịch Quốc hội Iran - ông Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu.
“Chúng tôi rời nơi đây với một đề xuất rất đơn giản, một cách tiếp cận để đạt được sự thấu hiểu – đó là đề nghị cuối cùng và tốt nhất của chúng tôi. Chúng tôi sẽ xem phía Iran có chấp nhận hay không” - ông Vance nói với báo chí sau cuộc đàm phán.
