Tờ Bloomberg ngày 22-9 đưa tin Đài Loan mới đây đã nộp đơn gia nhập Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Động thái trên được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Trung Quốc cũng nộp đơn gia nhập hiệp định này, một hiệp định thương mại ở khu vực Thái Bình Dương mà Mỹ đã từ bỏ cách đây bốn năm.

Đài Loan nộp đơn gia nhập Hiệp định CPTPP vài ngày sau Trung Quốc - ảnh 1
Đại diện các nước thành viên CPTPP tại lễ ký kết hiệp định ngày 8-3-2018 tại Santiago, Chile. Ảnh: REUTERS

Theo một nguồn tin, đơn gia nhập CPTPP của Đài Loan đã được gửi tới New Zealand và một thông báo công khai dự kiến sẽ được đưa ra vào sáng 23-9. 

New Zealand là quốc gia lưu chiểu của CPTPP và sẽ chuyển thư gia nhập cho 10 quốc gia thành viên khác. 

Bộ Ngoại giao New Zealand và người phát ngôn của chính quyền Đài Loan Lo Ping-cheng chưa đưa ra bình luận về thông tin trên. 

Theo Bloomberg, Đài Loan đã có các thỏa thuận thương mại tự do với hai trong số các thành viên của CPTPP - New Zealand và Singapore, đồng thời cũng nỗ lực hướng tới việc tham gia hiệp định thương mại CPTPP trong nhiều năm qua.

Nhà lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn coi đây là mục tiêu chính trong nhiệm kỳ cuối cùng của mình. 

Tuy nhiên, Trung Quốc được cho là phản đối bất kỳ động thái nào về việc đàm phán công khai với Đài Loan, điều sẽ khiến các cuộc đàm phán giữa Bắc Kinh, Đài Bắc và 11 quốc gia thành viên trở nên khó khăn. 

Chính quyền Đài Loan coi việc xây dựng sự ủng hộ từ các đồng minh dân chủ trong khu vực là một phần quan trọng trong nỗ lực đối phó sức ép gia tăng từ Bắc Kinh. 

Điều này bao gồm việc thúc đẩy mối quan hệ chặt chẽ hơn với các thành viên CPTPP như Úc - quốc gia đang tranh chấp thương mại với Trung Quốc - và Nhật - đối tác thương mại quan trọng và là nền kinh tế lớn nhất trong CPTPP

Các nhà lập pháp thuộc đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền của Nhật hồi tháng 8 đã ủng hộ việc Đài Loan tham gia CPTPP.

Trước đó, Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Vương Văn Đào hôm 16-9 đã gửi đơn gia nhập CPTPP đến Bộ trưởng Thương mại New Zealand Damien O'Connor và cả hai đã điện đàm thảo luận về các bước tiếp theo sau đó.

Động thái đăng ký gia nhập của Trung Quốc theo sau động thái tương tự của Anh hồi tháng 1.

CPTPP được 11 quốc gia ký kết vào năm 2018, gồm Canada, Mexico, Peru, Chile, New Zealand, Úc, Nhật, Singapore, Brunei, Malaysia và Việt Nam, chiếm khoảng 13% thương mại toàn cầu.

CPTPP là sự kế thừa của Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và được xem là đối trọng kinh tế quan trọng đối với ảnh hưởng trong khu vực của Trung Quốc.

TPP từng được xem là trọng tâm của Mỹ khi chính quyền Tổng thống Barack Obama xoay trục chiến lược sang châu Á. Tuy nhiên, người kế nhiệm ông, ông Donald Trump, đã rút Mỹ khỏi hiệp định này vào năm 2017.

Nhật hiện nắm quyền chủ tịch đối với cơ quan ra quyết định CPTPP trong khi New Zealand phụ trách tiếp nhận yêu cầu gia nhập hiệp định.