TQ nói chuyện riêng với Mỹ về Nga và Ukraine, đề nghị không đẩy cao khủng hoảng

Hãng tin Reuters đưa tin Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc (TQ) Vương Nghị vừa có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken hôm 27-1 về tình hình căng thẳng giữa Nga và NATO liên quan Ukraine.

TQ nói chuyện riêng với Mỹ về Nga và Ukraine, đề nghị không đẩy cao khủng hoảng ảnh 1
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken (trái) và người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị. Ảnh: REUTERS

Từ nóng vấn đề Ukraine…

Trong cuộc điện đàm, ông Vương đã nói với phía Mỹ rằng nước này mong muốn các bên liên quan trong vấn đề Ukraine giữ bình tĩnh và tránh leo thang xung đột. 

“Chúng tôi kêu gọi tất cả các bên bình tĩnh và hạn chế làm gia tăng căng thẳng và thổi phồng cuộc khủng hoảng” - ông Vương nói.

Ông Vương cũng chia sẻ về những lo ngại phía Nga về việc NATO mở rộng ở Đông Âu. Ông Vương nhấn mạnh rằng an ninh của một quốc gia không thể làm tổn thương an ninh của nước khác và an ninh khu vực không thể được đảm bảo bằng cách tăng cường hoặc mở rộng các khối quân sự.

Đồng thời, ông Vương kêu gọi các bên cần quay trở lại Thỏa thuận Minsk mới để giải quyết vấn đề Ukraine và nhấn mạnh đây là “một văn kiện chính trị cơ bản được tất cả các bên công nhận và cần được thực hiện một cách hiệu quả”.

Trong khi đó theo thông báo từ Bộ Ngoại giao Mỹ, ông Blinken đã kêu gọi việc giảm căng thẳng và cảnh báo về các rủi ro kinh tế và an ninh từ các hành động gây hấn của Nga đối với Ukraine.

Ngoại trưởng Blinken cảnh báo Nga không tấn công Ukraine và cũng kêu gọi hai quốc gia quay lại các thỏa thuận Minsk I (2014) và Minsk II (2015).

Theo hãng tin Reuters, trong cuộc điện đàm, ông Blinken đã kêu gọi TQ dùng ảnh hưởng của nước này đối với Nga để thúc giục một giải pháp ngoại giao về vấn đề Ukraine.

Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland cho biết thông điệp của phía Mỹ gửi tới Bắc Kinh là rất rõ ràng.

“Chúng tôi kêu gọi Bắc Kinh dùng ảnh hưởng của mình đối với Moscow để thúc giục con đường ngoại giao, vì nếu có một cuộc xung đột xảy ra ở Ukraine thì điều này sẽ không tốt cho TQ” - bà Nuland cho hay.

… tới Olympic Bắc kinh 2022.

Cũng tại cuộc điện đàm, ông Vương đã cáo buộc Washington “tiếp tục thực hiện những sai lầm trong diễn ngôn và hành động đối với TQ, tạo ra những xung đột mới trong quan hệ hai bên”.

“Ưu tiên cấp bách hiện tại là Mỹ nên ngừng can thiệp vào Olympic Mùa đông Bắc Kinh, ngừng đùa với lửa trong vấn đề Đài Loan và chấm dứt việc tạo ra các bè phái chống TQ” - tuyên bố của Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho hay.

Tuy nhiên, trong tuyên bố của Bộ Ngoại giao Mỹ không đề cập tới Thế vận hội Mùa đông Bắc Kinh 2022. 

Trước đó, Mỹ và các đồng minh như Canada, Anh, Nhật,... đã  tuyên bố họ sẽ không cử các quan chức hàng đầu tới Olympic Bắc Kinh. 

Chuyên gia nói gì?

Từ kết quả của cuộc điện đàm giữa hai nhà ngoại giao cấp cao Mỹ và TQ, ông Daniel Russel, cựu quan chức Mỹ từ thời Tổng thống Barack Obama, nhận xét rằng trong khi TQ không vui về viễn cảnh xảy ra một cuộc tấn công Ukraine trước Thế vận hội Mùa đông, thế nhưng ông Vương “đã chọn bảo vệ “mối quan tâm an ninh chính đáng” của Nga thay vì đưa ra bất kỳ hỗ trợ nào cho ông Blinken”.

Nhận định về khả năng hợp tác giữa Mỹ và TQ về vấn đề Ukraine, nhà phân tích của tổ chức RAND Derek Grossman cho biết không có nhiều chỗ cho hợp tác giữa hai nước.

“Để đưa TQ về cùng một phe, Mỹ sẽ phải đóng cánh cửa mở mở rộng của NATO trong tương lai, tuy nhiên Ngoại trưởng Blinken đã làm rõ đây là điều không thể” - ông Grossman bình luận.

Trong khi đó, bà Bonnie Glaser, chuyên gia thuộc Quỹ Marshall của Mỹ, cho rằng Trung Quốc đóng vai trò như “người phá hoại” bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ và đồng minh áp đặt chi phí lên Nga.

“Mỹ không thể đưa TQ về cùng một phe trong vấn đề Ukraine. Bắc Kinh không ủng hộ việc sử dụng vũ lực nhưng họ thông cảm quan điểm về NATO của Nga. Và đây không chỉ là về Thế vận hội” - bà Glaser nhận định.

Đồng thời bà nói rằng nếu Mỹ và các nước châu Âu áp đặt các biện pháp trừng phạt lên Nga, TQ có thể thực hiện các bước đi để làm giảm thiểu ảnh hưởng của chúng.