Ngày 20-3, ông Nguyễn Hồng Hải, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng đã có văn bản gửi Sở Xây dựng và UBND các xã, phường, đặc khu về xử lý kiến nghị của Bộ Công an đối với công tác bảo đảm trật tự an toàn giao thông (ATGT) liên quan xe kinh doanh vận tải hành khách (xe khách).
Tai nạn đặc biệt nghiêm trọng: Xe khách chiếm tỷ lệ cao
Trước đó, Thượng tướng Nguyễn Ngọc Lâm, Thứ trưởng Bộ Công an đã có văn bản báo cáo Chính phủ về nguyên nhân các vụ tai nạn giao thông (TNGT) đặc biệt nghiêm trọng liên quan đến xe khách và đề xuất các giải pháp phòng ngừa.
Theo đó, năm 2025, toàn quốc xảy ra 26 vụ TNGT đường bộ đặc biệt nghiêm trọng làm chết 96 người, bị thương 74 người, trong đó, có 7 vụ liên quan xe khách (chiếm 36,84%).
Phân tích 7 vụ TNGT nói trên thì có 4 vụ liên quan đến xe khách giường nằm (chiếm 57,14%). Về tuyến đường xảy ra tai nạn: Đường quốc lộ xảy ra 3 vụ; đường cao tốc xảy ra 3 vụ; tỉnh lộ xảy ra 1 vụ…
Nguyên nhân xảy ra các vụ tai nạn là do phương tiện không đảm bảo an toàn kỹ thuật (phanh bị mất hiệu lực, hệ thống treo không đảm bảo an toàn): 2 vụ ; không chấp hành quy định về tốc độ: 2 vụ; không giữ khoảng cách an toàn: 1 vụ ; đi không đúng chiều đường, phần đường: 1 vụ ; không quan sát, làm chủ tốc độ: 1 vụ. Kết quả đã khởi tố điều tra 5 vụ (chiếm 71,43%); đang điều tra xử lý 2 vụ.
TNGT gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng năm 2025 liên quan đến xe khách chiếm tỷ lệ cao (26,92%); gây thiệt hại lớn về người và tài sản, tác động tới dư luận xã hội, ảnh hưởng đến niềm tin đối với hoạt động vận tải hành khách.
Bất cập từ hạ tầng
Cùng với nguyên nhân do ý thức lái xe còn có các nguyên nhân, hạn chế, bất cập từ công tác quản lý nhà nước về hạ tầng, tổ chức giao thông, quản lý kinh doanh vận tải, nguồn lực phục vụ công tác bảo đảm trật tự, ATGT chưa đồng bộ, khoa học.
Đặc biệt là các tuyến cao tốc phân kỳ đầu tư đưa vào hoạt động nhiều năm nhưng chưa được đầu tư mở rộng đạt chuẩn, không có vị trí, khu vực để lực lượng chức năng tiến hành kiểm soát, xử lý vi phạm theo quy định.
Từ đó dẫn đến nhiều lái xe cố tình vi phạm quy định pháp luật về trật tự, ATGT , như điều khiển xe chạy vào làn dừng khẩn cấp; không có trạm dừng nghỉ để lái xe kiểm tra an toàn kỹ thuật của phương tiện hoặc nghỉ ngơi khi bị căng thẳng, buồn ngủ dẫn đến lái xe vi phạm về dừng, đỗ, điều khiển phương tiện quá thời gian quy định.
Một số tuyến quốc lộ trọng điểm, huyết mạch chưa được đầu tư mở rộng và tổ chức giao thông theo từng loại phương tiện, có nhiều đoạn mặt đường bị hư hỏng, lún sụt; hệ thống báo hiệu không đồng bộ, hư hỏng... Trong khi đó, việc khắc phục các bất hợp lý về tổ chức giao thông còn chậm, chưa đáp ứng được yêu cầu (chỉ mới đạt được 64,3%).
Đề xuất cảnh báo trên mặt đường
Chất lượng đào tạo lái xe còn hạn chế, chưa chú trọng đào tạo sâu về kỹ năng xử lý tình huống trên cao tốc, đường đèo dốc, ban đêm. Việc kiểm định phương tiện chưa chặt chẽ; chưa có đánh giá, kiểm nghiệm độ an toàn của loại xe khách giường nằm 2 tầng hoạt động tại Việt Nam.
Để kiềm chế, kéo giảm TNGT gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng liên quan đến xe khách, Bộ Công an đề xuất Chính phủ phê duyệt Đề án "Trung tâm dữ liệu, quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050".
Chỉ đạo Bộ Xây dựng tham mưu, bổ sung các quy định về kinh doanh vận tải đường bộ, nâng cao hiệu quả, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị trong công tác quản lý nhà nước về lĩnh vực kinh doanh vận tải.
Rà soát quy hoạch hạ tầng giao thông, bổ sung các điểm đón, trả khách trên các tuyến quốc lộ cho phù hợp với hành trình, lịch trình xe tuyến cố định, nhất là xe liên tỉnh, tạo thuận lợi cho hành khách. Nghiên cứu, bổ sung quy định về lắp đặt các thiết bị ngoại vi (camera nhận dạng biển số, camera giám sát,...) tại các trạm thu phí và kết nối, chia sẻ về Bộ Công an.
Lắp đặt bổ sung hệ thống biển báo hiệu đường bộ, kẻ vạch sơn báo hiệu tốc độ tối đa, làn đường, khoảng cách an toàn,... trên mặt đường, đảm bảo cho lái xe dễ quan sát, nhận biết, trước mắt thực hiện trên các tuyến cao tốc, quốc lộ trọng điểm.
Siết chặt quy định về kiểm định chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của xe cơ giới, nhất là xe chở người trên 29 chỗ, xe giường nằm, xe có tải trọng lớn, đầu kéo. Nghiên cứu, đánh giá tiêu chuẩn an toàn của loại xe khách giường nằm 2 tầng để đề xuất giải pháp, lộ trình hạn chế loại xe này hoạt động trong thời gian tới…
