Hôm nay (30-3), tại Lễ kỷ niệm 50 năm truyền thống và 30 năm ngày mang tên Trường ĐH Luật TP.HCM, Ban tổ chức Giải thưởng “Tinh hoa Pháp lý - Legal Elite Award” 2026 đã vinh danh 4 cá nhân có những đóng góp xuất sắc trong hoạt động đào tạo, nghiên cứu khoa học và xây dựng pháp luật.
“Tinh hoa Pháp lý - Legal Elite Award” 2026 là giải thưởng do Trường Đại học Luật TP.HCM phối hợp cùng báo Pháp Luật TP.HCM tổ chức.
Hãy cùng điểm qua dấu ấn nổi bật của 4 cá nhân vừa được vinh danh.
1. PGS.TS Hà Hùng Cường, nguyên Bộ trưởng Bộ Tư pháp, được vinh danh ở hạng mục Cống hiến:
PGS.TS Hà Hùng Cường là giảng viên cơ hữu đầu tiên của Khoa Pháp lý Trường ĐH Tổng hợp Hà Nội (năm 1976) - Tiền thân của Trường ĐH Luật Hà Nội và Trường ĐH Luật TP.HCM.
Ông đã có hành trình hơn bốn thập kỷ gắn bó với ngành tư pháp. Trên cương vị lãnh đạo ngành, PGS.TS Hà Hùng Cường đã góp phần thúc đẩy tinh thần thượng tôn pháp luật, tham gia hoạch định và triển khai nhiều chính sách quan trọng trong cải cách pháp luật và tư pháp, đóng góp thiết thực vào việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước bằng pháp luật. Cụ thể:
- Chủ trì xây dựng Đề án “Đánh giá nhu cầu phát triển của hệ thống pháp luật Việt Nam” trong khuôn khổ Dự án VIE/94/003, tạo cơ sở lý luận và thực tiễn cho sự ra đời nghị quyết đầu tiên của Bộ Chính trị về Chiến lược hoàn thiện và xây dựng hệ thống pháp luật (Nghị quyết số 48-NQ/TW ngày 24-5-2005).
- Khởi xướng các dự án hợp tác với nước ngoài, tổ chức quốc tế về Tăng cường năng lực pháp luật cho Việt Nam như Pháp, Thuỵ Điển, UNDP, Úc, Nhật, Đức, ... Trong đó nhiều cán bộ pháp luật chất lượng cao đều được cử đi đào tạo, nâng cao trình độ ở các nước.
- Chủ trì xây dựng Đề án tổng thể “Xây dựng Trường ĐH Luật Hà Nội và Trường ĐH Luật TP.HCM thành các trường trọng điểm đào tạo cán bộ về pháp luật”.
- Chủ trì thực hiện Luật Công chứng 2006 theo hướng xã hội hoá mạnh mẽ nghề công chứng viên.
- Chủ trì xây dựng Đề án thành lập Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Tổng Ban Chỉ đạo Đại hội lần thứ nhất Công đoàn (2009) và đề xuất Chính phủ công nhận ngày 10-10 là Ngày truyền thống Luật sư Việt Nam (2013).
- Chủ trì xây dựng và thực hiện thành công đề án thí điểm chế định thừa phát lại tại TP.HCM (2009 - 2012)...
- Chủ trì xây dựng pháp luật trọng tài thương mại (2003), Luật Trọng tài thương mại (2010), là cơ sở pháp lý vững chắc cho việc giải quyết tranh chấp thương mại ngoài Tòa án; đề xuất tham gia Công ước New York 1959 về Công nhận và Thi hành quyết định của Trọng tài nước ngoài. Từ đó, quyết định của trọng tài nước ngoài được công nhận và thi hành tại các nước thành viên.
- Khởi xướng luật hóa ngày 9-11 là Ngày Pháp luật Việt Nam (2012).
- Trưởng ban soạn thảo dự án của Chính phủ sửa đổi, bổ sung Hiến pháp (2013).
- Tác giả của việc ra đời Số định danh cá nhân và lần đầu tiên lấy số định danh cho người đăng ký khai sinh (2014).
- Trưởng ban soạn thảo BLDS 2015, tiếp cận những nguyên tắc và chế định phổ quát của pháp luật dân sự trên thế giới, tạo cơ sở vững chắc cho công cuộc hội nhập quốc tế sâu rộng của Việt Nam.
- Đề xuất Quốc hội lần đầu tiên công nhận và ghi nhận quyền chuyển đổi giới tính của công dân (2015).
- Đề xuất Nhà nước ký kết nhiều Hiệp định tương trợ tư pháp về hình sự và dân sự với láng giềng và các nước ngoài hệ thống XHCN, qua đó tạo thuận lợi cho việc xét xử và giải quyết tranh chấp dân sự liên quan đến nước ngoài, nâng tầm vị thế của các cơ quan tư pháp Việt Nam ở các nước liên quan.
- Đề xuất chấp nhận lần đầu tiên gia nhập các thiết chế pháp lý, tư pháp quốc tế như Hội nghị La Hay về Tư pháp quốc tế (2012), Tòa án Trọng tài thường trực La Hay (2012), Viện Quốc tế về nhất thể hóa pháp luật tư (UNIDROIT) (2012).
- Chủ trì công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng ngày càng đông cán bộ cấp chiến lược cho Đảng và Nhà nước xuất thân từ Bộ Tư pháp, đặc biệt cho các nhiệm kỳ 13-14 của Đảng và nhiệm kỳ 15-16 của Quốc hội và Chính phủ.
2. GS.TS Võ Khánh Vinh, nguyên Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, được vinh danh ở hạng mục Thành tựu:
GS.TS Võ Khánh Vinh là một trong những nhà khoa học có nhiều thành tựu nổi bật trong nghiên cứu pháp luật, với hệ thống công trình học thuật có giá trị lý luận và thực tiễn cao, đồng thời có đóng góp nổi bật trong việc phát triển các hướng nghiên cứu đa ngành, liên ngành, góp phần làm phong phú và hiện đại hóa khoa học pháp lý Việt Nam.
GS.TS Võ Khánh Vinh, nguyên Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam được vinh danh ở hạng mục Thành tựu.
Ông hiện là Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư ngành Luật học; Chủ nhiệm Chương trình khoa học xã hội và nhân văn cấp quốc gia giai đoạn 2021 - 2030: “Nghiên cứu, phát huy giá trị và nguồn lực nhân văn phục vụ phát triển đất nước”, mã số KX.03/21-30; Chủ nhiệm Ban biên soạn chuyên ngành quyển 30 - Bách khoa thư Luật học Việt Nam thuộc Đề án Biên soạn Bách khoa toàn thư Việt Nam.
- Tổng số sách đã viết một mình, chủ biên và tham gia: 22 sách chuyên khảo; 15 giáo trình.
- Tổng số các bài báo khoa học được công bố trên các tạp chí khoa học trong nước và quốc tế: hơn 220 bài báo tạp chí trong nước và tạp chí quốc tế.
- Tổng số các bài báo cáo khoa học tham gia các Hội thảo quốc tế: hơn 20 bài
- Tổng số chương trình, đề tài đã chủ trì/chủ nhiệm: 4 đề tài cấp Nhà nước; 12 đề tài cấp Bộ và tương đương; hiện nay là Chủ nhiệm Chương trình khoa học xã hội và nhân văn cấp quốc gia giai đoạn 2021 - 2020: “Nghiên cứu, phát huy giá trị và nguồn lực nhân văn phục vụ phát triển đất nước”, mã số KX.03/21-30.
- Tổng số hướng dẫn nghiên cứu sinh, thạc sĩ: đã hướng dẫn gần 80 nghiên cứu sinh và hơn 450 thạc sĩ
- Đã và đang tham gia xây dựng các dự án, đề án: Tham gia xây dựng Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013; BLHS, BLTTHS, Luật Trưng cầu ý dân, Luật Khoa học và công nghệ. Đề án “Xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới”. Đề án Biên soạn Bách khoa toàn thư Việt Nam; Đề án hợp tác quốc tế về giáo dục quyền con người và các dự án, đề án khác.
3. GS.TS Đỗ Văn Đại, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Luật TP.HCM, được vinh danh ở hạng mục Giải Kiến tạo:
GS.TS Đỗ Văn Đại là một trong những học giả tiêu biểu của thế hệ luật học đương đại. Là Viện sĩ của Viện Hàn lâm quốc tế về Luật So sánh và thành viên Hội đồng tư vấn án lệ của TAND Tối cao. GS.TS Đỗ Văn Đại có nhiều đóng góp trong nghiên cứu, giảng dạy và phát triển án lệ tại Việt Nam, đồng thời thúc đẩy kết nối học thuật quốc tế và đổi mới phương pháp tiếp cận pháp luật trong bối cảnh hội nhập.
Đầu năm 2026, ông Đại được Chính phủ Cộng hòa Pháp phong tặng tước hiệu Hiệp sĩ (Chevalier) – Huân chương Cành cọ Hàn lâm (Ordre des Palmes académiques), ghi nhận những đóng góp nổi bật trong việc thúc đẩy hợp tác pháp lý và giao lưu học thuật giữa Việt Nam và Pháp.
GS.TS Đỗ Văn Đại, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Luật TP.HCM, được vinh danh ở hạng mục Giải Kiến tạo.
Vai trò của GS.TS Đỗ Văn Đại đối với sự phát triển của ngành luật còn được thể hiện qua các dấu ấn sau:
- Tích lũy phương pháp Bình luận bản án tại Pháp: Lần đầu tiên tiếp cận về phương pháp Bình luận bản án vào cuối năm 1994 trong buổi thảo luận đầu tiên về pháp luật dân sự tại Pháp. Thẩm thấu nội dung và giá trị của phương pháp Bình luận bản án: qua 13 năm học tập, nghiên cứu và giảng dạy tại các đại học lớn của Pháp (như Aix Marseilles, Paris II, Paris XIII).
- Phát triển phương pháp Bình luận bản án tại Việt Nam: Vận dụng trực tiếp phương pháp Bình luận bản án trên lớp ở các hệ cử nhân (chủ yếu chính quy văn bằng 1 và văn bằng 2) và sau đại học (từ năm 2007 đến nay). Phổ biến phương pháp Bình luận bản án thông qua mạng xã hội (bài về phương pháp trên Youtube có gần 40.000 lượt xem) và thông qua Serie Sách Bình luận bản án (khoảng 15.000 trang sách, có sách xuất bản lần thứ 10).
- Tác động của phát triển phương pháp Bình luận bản án tại Việt Nam: Sinh viên/học viên trong lĩnh vực pháp luật tại Ulaw và ngoài Ulaw sử dụng ngày càng nhiều phương pháp Bình luận bản án trong học tập, nghiên cứu. Người làm thực tiễn sử dụng ngày càng nhiều sách về Bình luận bản án trong quá trình tố tụng (tại tòa án và Trọng tài) và ngoài tố tụng (như tư vấn, đào tạo). Đề xuất sửa đổi, bổ sung thành công nhiều quy định trong văn bản, đặc biệt trong BLDS năm 2015 (khi là Thành viên Tổ biên tập, chuyên gia chỉnh lý Dự thảo BLDS sửa đổi) thông qua việc Bình luận bản án;
Đề xuất thành công nhiều án lệ tại Việt Nam thông qua Bình luận bản án (với vai trò là Thành viên Hội đồng tư vấn án lệ Tòa án nhân dân tối cao) như Án lệ số 09, 13, 22, 23, 26, 36, 41, 42, 55, 61, 62, 68, 78 và 81 (từ Án lệ số 36, nêu rõ án lệ do GS. TS Đỗ Văn Đại đề xuất).
4. GS.TSKH Đào Trí Úc, nguyên Viện trưởng Viện Nhà nước và Pháp luật, được vinh danh ở hạng mục Sáng tạo:
GS.TSKH Đào Trí Úc, nguyên Viện trưởng Viện Nhà nước và Pháp luật được vinh danh ở hạng mục Giải Sáng tạo.
GS.TSKH Đào Trí Úc là một trong những học giả hàng đầu của Việt Nam trong lĩnh vực lý luận nhà nước và pháp luật, với nhiều công trình nghiên cứu có giá trị thực tiễn cao, góp phần định hình nền tảng lý luận và định hướng phát triển của hệ thống pháp luật trong giai đoạn đổi mới. Cụ thể:
- Sách chuyên khảo, giáo trình: tổng số sách đã chủ biên 20 sách chuyên khảo và 5 giáo trình.
Có thể kể đến như sách chuyên khảo như Cải cách tư pháp vì một nền tư pháp liêm chính; Bình luận khoa học Hiến pháp năm 2013; Các thiết chế hiến định độc lập; Hoàn thiện hệ thống pháp luật đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền; Những nội dung mới trong bộ luật tố tụng hình sự năm 2015; Ảnh hưởng của truyền thống pháp luật Pháp tới pháp luật Việt Nam; Thực tiễn và thách thức trong chuyển hoá pháp luật tại Việt Nam, NXB. Hồng Đức, Nhà nước kiến tạo phát triển – lý luận, thực tiễn thế giới và ở Việt Nam; Quản trị tốt – lý luận và thực tiễn; Hiến pháp năm 1946 – những giá trị lịch sử;…
Về giáo trình có Giáo trình Nhà nước pháp quyền; Giáo trình Đại cương về Nhà nước và pháp luật; Giáo trình Lịch sử Nhà nước và pháp luật Việt Nam.
- Các bài báo khoa học được công bố trên các tạp chí khoa học: có trên 100 bài báo đăng trên tạp chí trong nước; 9 bài báo đăng trên tạp chí quốc tế.
Có thể kể đến như: Quyền tư pháp trong cơ chế quyền lực nhà nước theo Hiến pháp năm 2013 đăng trên Tạp chí Khoa học pháp lý; Tư duy về Nhà nước và pháp luật trong thời đại ngày nay đăng trên Tạp chí Nhà nước và pháp luật; Chính sách hình sự thể hiện trong BLHS năm 2015 đăng trên Tạp chí Khoa học pháp lý; Sửa đổi BLTTHS theo yêu cầu của cải cách tư pháp và thi hành Hiến pháp 2013 đăng trên Tạp chí Khoa học pháp lý…
- Các nhiệm vụ khoa học và công nghệ (chương trình và đề tài tương đương cấp Bộ trở lên): Tổng số chương trình, đề tài đã chủ trì là 5 cấp Nhà nước; 12 cấp Bộ và tương đương. Danh mục đề tài tiêu biểu có: “Cơ chế quyền lực Nhà nước”, đề tài độc lập cấp Nhà nước, Bộ Khoa học và Công nghệ; “Quyền tư pháp trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa”, đề tài độc lập cấp Nhà nước.
Ngoài ra ông còn thực hiện các công trình khoa học và hướng dẫn nghiên cứu sinh (NCS) đã có quyết định cấp bằng tiến sĩ.
4 hạng mục và tiêu chí xét chọn
- Giải “Sáng tạo”: nhằm vinh danh cá nhân có công trình nghiên cứu khoa học pháp lý có giá trị thực tiễn cao, đã được áp dụng thành công và mang lại hiệu quả trên thực tế ở Việt Nam.
- Giải “Cống hiến": nhằm tôn vinh cá nhân ở các cơ sở đào tạo luật có đóng góp lâu dài và bền bỉ, tạo nên những giá trị nền tảng và tầm ảnh hưởng sâu rộng đối với ngành luật ở Việt Nam.
- Giải “Thành tựu: nhằm tôn vinh cá nhân đạt được thành tựu nổi bật trong các hoạt động liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu khoa học và xây dựng pháp luật ở Việt Nam.
- Giải “Kiến tạo”: nhằm tôn vinh cá nhân có vai trò là người đặt nền móng, mở ra hướng nghiên cứu mới, tạo tiền đề cho sự phát triển của các nghiên cứu pháp lý hiện đại ở Việt Nam.
