Theo quy định, thuế khoán chính thức được xoá bỏ từ 1-1-2026 và áp dụng thuế kê khai với hộ kinh doanh.
Trong khi chờ nghị định hướng dẫn chi tiết chính sách mới, mới đây, Cục Thuế đã yêu cầu toàn ngành hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai, tính thuế, sử dụng hóa đơn điện tử và sổ sách kế toán trong năm 2026.
Doanh thu từ 500 triệu trở xuống vẫn phải thông báo doanh thu
Cụ thể, hộ kinh doanh có doanh thu 500 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN).
Tuy nhiên, Cục Thuế lưu ý việc không phải nộp thuế không đồng nghĩa với việc không thực hiện thủ tục thuế. Theo đó, hộ kinh doanh vẫn có trách nhiệm thông báo doanh thu thực tế với cơ quan thuế theo quy định.
Đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm, người nộp thuế phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN theo các mức.
Theo đó, doanh thu trên 500 triệu đồng đến 3 tỉ đồng, thuế GTGT nộp thuế theo tỉ lệ % x doanh thu. Còn thuế TNCN, hộ kinh doanh được lựa chọn nộp thuế suất x doanh thu tính thuế là phần vượt trên 500 triệu đồng hoặc thuế suất 15% x thu nhập tính thuế (doanh thu - chi phí).
Còn với hộ, cá nhân cho thuê bất động sản trừ hoạt động lưu trú, thuế TNCN được tính bằng 5% trên phần doanh thu vượt 500 triệu đồng/năm.
Doanh thu trên 3 tỉ đồng đến 50 tỉ đồng, hộ kinh doanh nộp thuế GTGT là tỉ lệ % x doanh thu. Với thuế TNCN, hộ kinh doanh bắt buộc nộp thuế suất 17% x thu nhập tính thuế (doanh thu - chi phí).
Doanh thu trên 50 tỉ đồng/năm, thuế GTGT nộp tỉ lệ x doanh thu và thuế TNCN là thuế suất 20% x thu nhập tính thuế.
Một nội dung được các hộ kinh doanh quan tâm là các khoản chi được trừ trước khi tính thuế, Cục Thuế hướng dẫn là các khoản chi phí thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, có đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định.
Đối với các khoản thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên, bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không tiền mặt.
Về sử dụng hóa đơn điện tử, theo hướng dẫn của Cục Thuế, doanh thu từ 1 tỉ đồng/năm trở lên, bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Doanh thu trên 500 triệu đến dưới 1 tỉ đồng không bắt buộc, được đăng ký nếu có nhu cầu.
Về chế độ sổ sách kế toán, các hộ thuộc diện được miễn thuế hoặc nộp thuế trên doanh thu phải mở sổ theo dõi doanh thu chi tiết để làm căn cứ xác định nghĩa vụ thuế.
Đối với hộ lựa chọn nộp thuế theo lợi nhuận, yêu cầu quản lý kế toán chặt chẽ hơn, với 4 loại sổ bắt buộc gồm: sổ ghi nhận doanh thu bán hàng, cung ứng dịch vụ; sổ chi tiết phản ánh doanh thu và chi phí; sổ theo dõi vật tư, hàng hóa (quản lý nhập - xuất - tồn) và sổ theo dõi dòng tiền qua ngân hàng, bao gồm tiền mặt và tiền gửi.
Kê khai thuế theo tháng, quý hay năm?
Về thời điểm kê khai, nộp thuế, Cục Thuế hướng dẫn doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống có trách nhiệm gửi thông tin về doanh thu thực tế trước ngày 31-1 hàng năm.
Riêng trong năm nay, việc thông báo sẽ thực hiện làm 2 đợt, vào ngày 31-7 và ngày 31-1-2027.
Trường hợp phát sinh thực tế trên 500 triệu đồng thì khai, nộp thuế từ quý phát sinh trên 500 triệu đồng.
Doanh thu trên 500 triệu đến 3 tỉ đồng kê khai theo quý. Trường hợp nộp thuế TNCN theo thu nhập tính thuế thì khai tạm nộp thuế TNCN theo quý trên cùng hồ sơ khai thuế GTGT và khai quyết toán thuế TNCN theo năm, chậm nhất là ngày 31-3 năm dương lịch năm sau.
Doanh thu trên 3 tỉ đến dưới 50 tỉ đồng/năm, hộ kinh doanh kê khai thuế GTGT theo quý, khai tạm nộp thuế TNCN theo quý và khai quyết toán theo năm.
Còn doanh thu trên 50 tỉ đồng/năm, nộp thuế GTGT theo tháng, khai tạm nộp thuế TNCN theo tháng và quyết toán thuế theo năm.
Cục Thuế nhấn mạnh các quy định trên được áp dụng từ năm 2026. Việc xác định hộ kinh doanh thuộc diện chỉ thông báo doanh thu hay phải kê khai, nộp thuế được căn cứ vào doanh thu thực tế phát sinh.
Hộ kinh doanh không phải tự xác định hay lo lắng về việc áp dụng chính sách. Cơ quan thuế sẽ chủ động rà soát dữ liệu, hướng dẫn cụ thể từng trường hợp.
Nhiều hộ, cá nhân băn khoăn nếu kinh doanh nhiều ngành nghề, nhiều địa điểm, vậy tính thuế ra sao?
Về vấn đề này, Cục Thuế cho biết người nộp thuế được lựa chọn một ngành, nghề hoặc một địa điểm kinh doanh để áp dụng mức trừ 500 triệu đồng trước khi tính thuế TNCN theo phương án có lợi nhất.
Trường hợp chưa trừ đủ 500 triệu đồng được tiếp tục lựa chọn thêm ngành, nghề, địa điểm kinh doanh khác để tiếp tục được trừ cho đến khi đủ 500 triệu đồng.
Với cá nhân, hộ kinh doanh bán hàng qua sàn thương mại điện tử, theo quy định tại Nghị định 117/2025, sàn có trách nhiệm kê khai và nộp thuế thay cho người bán.
Về thuế VAT, tỷ lệ áp dụng hiện nay là 1% đối với hoạt động kinh doanh hàng hóa; 3% với vận tải và dịch vụ gắn với hàng hóa; 5% đối với dịch vụ.
Với thuế TNCN, cá nhân cư trú trong nước chịu mức 0,5% với bán hàng hóa; 1,5% với vận tải, dịch vụ gắn với hàng; và 2% với dịch vụ. Cá nhân ở nước ngoài bán hàng qua sàn, thuế suất tương ứng lần lượt là 1%, 2% và 5%.
Tuy nhiên, việc sàn thương mại điện tử khấu trừ và nộp thay chỉ mang tính tạm thu. Nếu tổng doanh thu cả năm của người bán dưới 500 triệu đồng- mức doanh thu không phải nộp thuế áp dụng từ năm 2026- họ sẽ được hoàn lại số thuế đã nộp.
Trường hợp doanh thu năm vượt 3 tỉ đồng, hộ kinh doanh phải chuyển sang phương pháp tính thuế trên lợi nhuận, với thuế suất 17%. Khi đó, phần thuế đã được sàn nộp thay trong năm sẽ được bù trừ vào nghĩa vụ cuối cùng.
Đối với hoạt động bán hàng trực tuyến không thông qua, cá nhân, hộ kinh doanh phải tự kê khai và nộp thuế.
