Ngày 2-2, Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi đảng Cộng hòa “tiếp quản” và “liên bang hóa” việc bầu cử, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đang đến gần, theo đài ABC News.
Ông Trump cho rằng việc những người không phải công dân Mỹ tham gia bỏ phiếu đang tác động sai lệch đến kết quả bầu cử, dù giới chuyên gia pháp lý và bầu cử khẳng định các trường hợp này là cực kỳ hiếm gặp và hành vi này vốn dĩ đã bị pháp luật nghiêm cấm.
Ông Trump cũng bày tỏ rằng "thật đáng kinh ngạc khi đảng Cộng hòa không cứng rắn hơn về vấn đề này".
"Đảng Cộng hòa nên tuyên bố: 'Chúng tôi muốn tiếp quản'. Chúng ta nên tiếp quản việc bỏ phiếu... tại ít nhất 15 địa phương. Đảng Cộng hòa cần phải liên bang hóa công tác bầu cử. Chúng ta có những bang quá gian lận trong việc kiểm phiếu" - ông Trump nói.
Về mặt pháp lý, Hiến pháp Mỹ trao quyền tổ chức bầu cử liên bang cho các tiểu bang, dưới sự điều chỉnh của các luật do Quốc hội ban hành. Cụ thể, Điều khoản Bầu cử ở Mỹ quy định rằng "cơ quan lập pháp của mỗi bang sẽ quy định thời gian, địa điểm và cách thức tổ chức bầu cử Thượng nghị sĩ và Hạ nghị sĩ".
Ông Trump không giải thích chi tiết về cách thức ông muốn đảng Cộng hòa thực hiện việc "liên bang hóa" bầu cử.
Khi ABC News đề nghị làm rõ ý định của Tổng thống, bà Abigail Jackson, phát ngôn viên Nhà Trắng, cho biết Tổng thống Trump quan tâm sâu sắc đến sự an toàn và tính liêm chính của các cuộc bầu cử.
Vì vậy, ông thúc giục Quốc hội thông qua Đạo luật Bảo vệ tư cách cử tri Mỹ (SAVE) cùng các đề xuất lập pháp khác. Những biện pháp này nhằm thiết lập tiêu chuẩn thống nhất về giấy tờ tùy thân có ảnh khi đi bầu, cấm hình thức bỏ phiếu qua thư không cần lý do (no-excuse mail-in voting), đồng thời chấm dứt tình trạng thu gom phiếu bầu (ballot harvesting).
Ngay lập tức, Lãnh đạo phe thiểu số Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer, đã lên tiếng chỉ trích gay gắt các bình luận của ông Trump.
"Chỉ vài giờ trước, ông Trump nói ông ấy muốn liên bang hóa các cuộc bầu cử trên toàn quốc. Đó chính xác là những gì ông ấy nói. Những gì ông ấy đang nói là hoàn toàn phi pháp" - ông Schumer nói.
Chương trình nghị sự của ông Trump đang đứng trước thử thách lớn trong cuộc bầu cử năm nay, khi toàn bộ ghế tại Hạ viện và 35 ghế tại Thượng viện sẽ được bầu lại.
Hiện tại, đảng Cộng hòa đang nắm giữ thế đa số mong manh tại cả hai viện, nhưng lịch sử cho thấy các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ thường không thuận lợi cho đảng của đương kim tổng thống.
