Ngày 14-1, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington cần đảo Greenland (Đan Mạch) vì mục đích an ninh quốc gia, cho rằng hòn đảo Bắc Cực này có vai trò “sống còn” đối với các lợi ích chiến lược của Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Viết trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump nhấn mạnh Greenland đặc biệt quan trọng đối với hệ thống phòng thủ Vòm Vàng (Golden Dome) - một hệ thống tên lửa phòng thủ ngoài không gian có thể bảo vệ nước Mỹ trước các cuộc không kích hiện đại tầm xa - mà Mỹ đang xây dựng.
Theo ông Trump, NATO cần đóng vai trò dẫn dắt trong việc hỗ trợ Mỹ đạt được mục tiêu này.
“Nếu chúng ta không làm, Nga hoặc Trung Quốc sẽ làm. Và điều đó sẽ không bao giờ được phép xảy ra” - ông Trump cảnh báo.
Tổng thống Mỹ đồng thời khẳng định vai trò trung tâm của Washington trong liên minh quân sự xuyên Đại Tây Dương.
Ông cho rằng nếu không có sức mạnh quân sự vượt trội của Mỹ thì NATO sẽ không thể trở thành một lực lượng hay công cụ răn đe hiệu quả.
“Không có Mỹ, NATO thậm chí còn không tiệm cận được vai trò một lực lượng răn đe đáng tin cậy. Họ biết điều đó, và tôi cũng biết điều đó” - ông Trump nói.
Theo nhà lãnh đạo Mỹ, NATO sẽ trở nên “mạnh mẽ và hiệu quả hơn rất nhiều” nếu Greenland nằm trong tay Mỹ. Ông nhấn mạnh bất kỳ kịch bản nào khác đều là “không thể chấp nhận”.
Trước đó, trong cuộc họp báo với Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen hôm 13-1, Thủ hiến Greenland - ông Jens-Frederik Nielsen khẳng định rằng hòn đảo “chọn Đan Mạch" và sẽ không thuộc sở hữu hay do Mỹ kiểm soát, theo tờ The Guardian.
Thủ tướng Frederiksen thừa nhận rằng việc Đan Mạch “chống lại áp lực hoàn toàn không thể chấp nhận được từ đồng minh thân cận nhất của chúng tôi” là không dễ dàng. Theo bà Frederiksen, có “nhiều bằng chứng cho thấy phần khó khăn nhất vẫn còn ở phía trước”.
Các phát ngôn trên được đưa ra trước thềm cuộc gặp quan trọng giữa các quan chức Đan Mạch, Greenland với Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio về tương lai của Greenland vào ngày 14-1 tại Nhà Trắng.
Các thành viên NATO cũng như Nga và Trung Quốc chưa bình luận về phát ngôn của ông Trump.
Trước đó, trong cuộc họp báo thường kỳ hôm 12-1, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh khẳng định các hoạt động của Trung Quốc ở Bắc Cực nhằm thúc đẩy hòa bình, ổn định và phát triển bền vững trong khu vực, phù hợp với luật pháp quốc tế, theo tờ China Daily.
Ngày 9-1, người phát ngôn Điện Kremlin - ông Dmitry Peskov kêu gọi duy trì hòa bình và ổn định ở Bắc Cực sau khi ông Trump tuyên bố Mỹ muốn có kiểm soát Greenland, theo đài RT.
