TAND Tối cao vừa ban hành Công văn 250, thông báo kết quả giải đáp trực tuyến nhiều vướng mắc trong công tác xét xử.
Một trong những nội dung được giải đáp liên quan đến trường hợp Nguyễn Văn A đưa bạn gái là Nguyễn Thị B (15 tuổi) về phòng trọ của A. Tại phòng trọ, trong một khoảng thời gian, A đã thực hiện hành vi giao cấu với B 2 lần. Trường hợp này, A có bị áp dụng tình tiết “phạm tội 2 lần trở lên” không?
Giải đáp nội dung này, TAND Tối cao dẫn khoản 7 Điều 4 Nghị quyết số 04/2025/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao hướng dẫn áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, các tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 51 và Điều 52 BLHS.
Theo đó, tình tiết “phạm tội 02 lần trở lên” quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 BLHS là trường hợp người phạm tội đã thực hiện từ 2 lần phạm tội trở lên đối với một tội phạm mà mỗi lần phạm tội đều có đủ yếu tố cấu thành tội phạm nhưng chưa có lần nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự và chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự.
Do vậy, trường hợp này, nếu mỗi lần thực hiện hành vi giao cấu của A đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì A bị áp dụng tình tiết “phạm tội 2 lần trở lên”.
Một vướng mắc khác được đặt ra liên quan đến trường hợp Nguyễn Văn A đủ 18 tuổi, nhiều lần thực hiện hành vi quan hệ tình dục đều có sự đồng ý của Nguyễn Thị B. Trong đó, có lần quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi và có lần quan hệ tình dục khi B đã đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi.
Vậy A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi theo quy định tại Điều 142 BLHS hay tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi theo quy định tại Điều 145 BLHS hay bị truy cứu trách nhiệm hình sự về cả 2 tội trên?
TAND Tối cao cho biết, với hành vi quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi thì cấu thành tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi theo quy định tại Điều 142 BLHS.
Đối với hành vi quan hệ tình dục khi B từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì cấu thành tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi theo quy định tại Điều 145 BLHS.
Như vậy, trường hợp này, A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi và tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi theo quy định, nếu có đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Tuy nhiên, khi quyết định hình phạt, ngoài việc căn cứ quy định tại Điều 50 BLHS, Tòa án cần cân nhắc đến hoàn cảnh gia đình, môi trường sống, phong tục, tập quán và tình hình thực tiễn tại địa phương để xem xét, quyết định cho phù hợp.
