Một ngày đầu tháng 11, tôi theo một người dân ở Châu Thành (Tây Ninh) sang huyện Rômê Hét, tỉnh Svây Riêng (Campuchia) để mua “xế điếc” ngoại.
Chợ xe đạp “nghĩa địa” bên K.
Mất hơn nửa giờ đi xe gắn máy băng theo đường ruộng, tôi đến chợ Cây Dầu ở Rômê Hét. Ở huyện này còn có chợ Tà Nòng, Tà Nop, Tà Xăng. Tuy quy mô chợ nhỏ bằng một ngôi chợ xã ở Việt Nam nhưng có đến bốn, năm cửa hàng chuyên kinh doanh xe đạp “nghĩa địa”. Cửa hàng che lán sơ sài, xe đạp đủ màu, đủ kiểu xếp hàng ngang trước cửa chờ bán.
Giá một chiếc xe đạp “xịn” trên thị trường nội địa từ 1,5 triệu đồng trở lên. Còn tại đây, xe đạp Nhật chỉ hơn một triệu đồng. Nhiều người ở Tây Ninh đổ xô qua mua vì xe tuy cũ nhưng bền, chắc, dáng đẹp và đạp rất nhẹ.
Bà Ba On, chủ cửa hàng xe đạp lớn nhất chợ Cây Dầu, cho biết xe “nghĩa địa” đưa từ Nhật về Phnômpênh và các tỉnh Svây Riêng, Kôngpông Chàm, Siêm Riệp theo từng lô hàng trăm chiếc. Cửa hàng mua trọn lô rồi tách những chiếc “sứt tai, gãy gọng” ra tân trang, thay phụ tùng.
Chợ Cây Dầu trưng bán đủ loại xe nữ, xe nam, xe địa hình, xe đua, xe sườn nhôm, xe sườn inox, xe đạp chạy bằng lab và xe đạp điện. Giá bình quân từ 600 ngàn đến ba triệu đồng. Khách cứ thoải mái lựa chọn xe vừa ý rồi ngã giá. Sau đó, khách muốn đổi món phụ tùng nào thì chủ cửa hàng bảo thợ tháo ra, lắp ngay vào. Bà Ba xởi lởi: “Chẳng qua do khách hàng thích chứ thực ra chất lượng thì cũng như nhau thôi. Những món đồ “zin”, có giá thì thợ đã tháo ra, cất riêng để bán đồ món”. Như để chứng minh, bà Ba mang ra một... rổ đèn cảm ứng và cái chuông xịn theo xe. Chuông 2.500 ria một cái, đèn thường 10.000 ria , đèn cảm ứng 20.000 ria.
“Chẻ xe” vào nội địa
Theo những người mua xe “nghĩa địa” thì xe nhập lậu qua biên giới không gặp trở ngại nào. Xe được đưa chuyển theo đường mòn qua một số xã vùng biên thuộc huyện Trảng Bàng, Bến Cầu và Châu Thành... Xe đạp cũ từ Campuchia qua ngõ Châu Thành chủ yếu là xe “bình dân”, có mức giá khoảng hơn một triệu đồng. Nếu mối hàng ở TP.HCM đặt mua số lượng lớn thì hàng chuyển về chợ Bàu Quách (BaVet) qua cửa khẩu Mộc Bài.
Trong lúc chờ thợ ráp xe, chúng tôi tranh thủ hỏi thêm bà Ba On rằng làm thế nào đưa xe về Việt Nam cho “an toàn”. Bà Ba cho biết nếu không rành đường thì mua xong nhờ người “chẻ” về tới Châu Thành với tiền công là 40.000 đồng/chiếc. “Họ đưa xe về tới bển cho cậu, mới lấy tiền”, bà Ba quả quyết. Vài phút sau, người “chẻ xe” xuất hiện, vừa đi, ông vừa bảo: “Chẻ xe đạp có gì khó đâu, trước đây xe gắn máy còn “chẻ” được...”. Rời khỏi chợ Cây Dầu, cách xã Biên Giới chừng hai cây số, ông ta cho biết phía trước có bốn trạm gác của cảnh sát Campuchia. Nếu không phải khách quen biết thì “đóng thuế” mỗi trạm 10.000 đồng. “Nhưng tôi có cách khác, chỉ tốn 10.000 đồng thôi!”, nói rồi ông dắt xe đạp vào một ngôi nhà gần đó nhờ một thanh niên người Campuchia đạp qua trạm, khỏi “đóng thuế”.
| |
| Khách từ Tây Ninh qua chọn mua xe đạp trong một cửa hàng ở chợ Cây Dầu. Ảnh: N.ĐỨC |
Che mắt bằng xe nội
Xe lọt về Tây Ninh được gửi bán tại chợ Hòa Bình (xã Thành Long, Châu Thành) và Bến Cầu. Các nơi bán xe đạp “nghĩa địa” thường núp bóng tiệm sửa xe đạp và trưng ra bên ngoài vài chiếc xe đạp “made in Việt Nam” đã cũ. Chúng tôi giả vờ chê xe nội không đẹp, người bán bảo: “Cần xe xịn tôi kiếm cho, tiệm quen của tôi ở Bến Cầu vừa bị hốt mấy chục chiếc nên tôi không dám công khai!”.
Tại Bến Cầu có hơn mười điểm chuyên kinh doanh xe đạp nhập lậu. Chỉ riêng khu vực xã Long Thuận đã có ba cửa hàng, dọc theo đường 786. Mới đây, cơ quan quản lý thị trường bất ngờ kiểm tra một cửa hàng thu giữ hơn 20 chiếc xe đạp nên người buôn bán mặt hàng này thận trọng hơn. Họ gửi xe ở những nhà chung quanh để tránh bị kiểm tra, thu giữ. Ngoài mặt tiền, họ trưng bày lèo tèo vài chiếc xe cũ. Tuy nhiên, khách yêu cầu thì cửa hàng kêu người đưa về xe “xịn” với giá bạc triệu trở lên.
Ông Võ Thanh Phong - Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Tây Ninh cho biết vừa phát hiện và tạm giữ một vụ vận chuyển năm xe đạp điện nhập lậu bằng xe ôtô. Chủ hàng khai định đưa số xe trên về TP.HCM tiêu thụ.
“Trước đây việc mua bán, vận chuyển xe đạp lậu dường như rất ít. Tuy nhiên gần đây, hoạt động này có dấu hiệu gia tăng. Điều này gây ảnh hưởng đến các hoạt động sản xuất, kinh doanh xe đạp của doanh nghiệp trong nước. Hành vi mua bán, vận chuyển xe đạp, xe đạp điện từ Campuchia vào Việt Nam là vi phạm quy định về kinh doanh hàng nhập khẩu trái phép. Nếu phát hiện, chúng tôi sẽ xử lý nghiêm” - ông Phong cho biết thêm.
HOÀNG THI - NGUYỄN ĐỨC
