Chỉ còn hơn một tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, làng hoa Nghĩa Hà (xã An Phú, tỉnh Quảng Ngãi) bước vào giai đoạn căng thẳng nhất trong năm. Mưa lạnh kéo dài, gió mạnh liên tục khiến hàng chục ha hoa lay ơn đứng trước nguy cơ úng gốc, ngã đổ, nở lệch vụ.
Mưa lạnh bủa vây, nhà vườn chạy đua từng ngày
Những ngày này, trên các ruộng lay ơn ở thôn Bình Đông, người trồng hoa hầu như không rời ruộng. Cọc tre được đóng dày, dây chằng giăng kín luống hoa để giữ thân cây đứng thẳng trước gió. Công chăm sóc tăng gấp nhiều lần so với ngày thường.
Theo các nhà vườn, lay ơn là loại hoa ăn thua đúng thời điểm. Nở sớm thì khó bán, nở muộn coi như mất Tết. Trong khi đó, thời tiết năm nay liên tục làm người trồng hoa bị động.
Giữa tháng 10 âm lịch, thời điểm xuống giống hoa phục vụ thị trường Tết, mưa lớn kéo dài khiến nhiều diện tích bị úng nước, thối gốc. Đến nay, mưa giảm nhưng nền nhiệt thấp tiếp tục làm cây phát triển chậm, nguy cơ hoa nở trễ vẫn hiện hữu.
“Chăm lay ơn giờ giống như canh đồng hồ. Chỉ lệch vài ngày là coi như lỗ,” một nhà vườn ví von.
Cùng chung tâm trạng, nhiều nhà vườn cho biết sau đợt mưa lạnh vừa qua, họ vừa lo gió mạnh làm cây ngã, vừa lo mưa quay lại gây úng gốc. “Lạnh quá thì cây lên không nổi. Giờ chỉ cố giữ cho qua hơn một tháng nữa là tới Tết,” ông Nguyễn Hồng Mạnh nói.
Dự kiến đến cuối tháng Chạp, hoa lay ơn tại làng hoa Nghĩa Hà sẽ bắt đầu thu hoạch, cung ứng cho thương lái và các địa phương lân cận phục vụ thị trường Tết.
Đổ tiền triệu xuống ruộng, chỉ mong trời yên
Tại vườn hoa của bà Trần Thị Thanh Bằng (53 tuổi, thôn Bình Đông), không khí làm việc luôn trong trạng thái khẩn trương. Năm nay, gia đình bà trồng khoảng 1 tạ củ giống lay ơn.
“Năm ngoái mưa nhiều, bông hư nặng. Năm nay đỡ hơn nhưng cứ mưa là phải phun thuốc chống úng liên tục. Không chăm kỹ là cây không lên nổi,” bà Bằng chia sẻ.
Theo bà, nỗi lo lớn nhất lúc này vẫn là mưa kéo dài làm úng gốc. “Giờ chỉ biết giữ cây, giữ thuốc, chờ thời tiết thuận,” bà nói.
Không chỉ lo úng nước, gió mạnh cũng khiến người trồng hoa thấp thỏm. Lay ơn thân cao, mềm, rất dễ cong ngã khiến thương lái chê ngay từ đầu ruộng.
Bà Nguyễn Thị Bút (57 tuổi) cho biết, vụ Tết năm nay gia đình bà trồng 4 sào lay ơn với nhiều màu khác nhau. “Lay ơn đỏ khó làm nhưng dễ bán. Cây mà cong, không thẳng là mất giá liền. Giai đoạn này cực nhất,” bà nói.
Theo bà Bút, chi phí đầu tư cho mỗi sào lay ơn lên đến hàng chục triệu đồng, từ tiền giống mua ở Đà Lạt đến phân bón, thuốc bảo vệ thực vật. “Nhà tôi trồng 4 sào, vốn bỏ ra gần trăm triệu đồng. Giờ chỉ mong hoa nở đúng dịp để gỡ vốn,” bà chia sẻ.
“Canh trời” giữ vụ hoa Tết
Theo bà Võ Thị Thu Vân, Phó Chủ tịch UBND xã An Phú, toàn xã hiện có hơn 200 hộ trồng hoa các loại với tổng diện tích trên 50 ha; trong đó lay ơn là cây trồng chủ lực với hơn 70 hộ tham gia sản xuất.
Trước diễn biến thời tiết bất lợi, địa phương đã tăng cường khuyến cáo, hướng dẫn nông dân che chắn ruộng hoa, điều tiết nước hợp lý, bón phân cân đối, sử dụng chế phẩm sinh học để hạn chế rủi ro.
“Điều mong nhất lúc này là thời tiết ổn định để hoa nở đúng dịp, giúp bà con có thu nhập, đón Tết trọn vẹn,” bà Vân cho biết.
Theo đánh giá, nguồn cung hoa lay ơn phục vụ Tết Bính Ngọ 2026 cơ bản được đảm bảo, giá cả dự báo giữ ổn định. Tuy nhiên, từ nay đến Tết, người trồng hoa vẫn phải “nín thở” theo từng diễn biến của thời tiết, bởi chỉ một đợt mưa hay gió lớn cũng có thể làm đảo lộn cả vụ hoa.
