Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông leo thang sau cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel vào Iran, nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế đồng loạt kêu gọi các bên hạ nhiệt căng thẳng, tiến tới đối thoại.
. Ngày 28-2, Bộ Ngoại giao Trung Quốc bày tỏ lo ngại về các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran, đồng thời kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức, thúc giục các bên tránh leo thang và nối lại đối thoại, đàm phán, theo hãng thông tấn Tân Hoa Xã.
Bộ này nhấn mạnh cần tôn trọng chủ quyền, an ninh và toàn vẹn lãnh thổ của Iran.
Ngày 1-3, Đại sứ quán Trung Quốc tại Israel ra thông báo khuyến cáo công dân Trung Quốc ở Israel nhanh chóng di chuyển đến khu vực an toàn hơn trong nước hoặc rời sang Ai Cập qua cửa khẩu biên giới Taba.
Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cũng kêu gọi công dân Trung Quốc tại Iran rời đi “càng sớm càng tốt”, đồng thời liệt kê 4 tuyến đường bộ sang Azerbaijan, Armenia, Thổ Nhĩ Kỳ và Iraq.
. Thủ tướng Malaysia - ông Anwar Ibrahim nhấn mạnh tinh thần đoàn kết và kêu gọi giải pháp ngoại giao sau các cuộc không kích của Israel và Mỹ nhằm vào Iran, theo kênh Channel NewsAsia.
“Tôi kêu gọi Mỹ và Iran lựa chọn lối thoát ngoại giao thay vì tiếp tục leo thang, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế hành động khẩn trương và không áp dụng tiêu chuẩn kép” - ông Anwar nói ngày 28-2.
Ông cho rằng các cuộc không kích đã đẩy Trung Đông tới “bờ vực thảm họa”.
Thủ tướng Malaysia cũng bày tỏ lo ngại về sự an toàn của công dân Malaysia tại Iran và các khu vực khác trong khu vực, đồng thời cho biết ông sẽ trao đổi với các đối tác khu vực về các bước đi tiếp theo liên quan đến vấn đề này.
Viết trên Facebook hôm 1-3, ông Anwar khẳng định Malaysia đoàn kết với tất cả người Hồi giáo và các cộng đồng tại Trung Đông bị ảnh hưởng do căng thẳng.
. Tổng thống Indonesia - ông Prabowo Subianto cho biết ông sẵn sàng tới Tehran “để tiến hành hòa giải” nếu được cả Mỹ và Iran chấp thuận.
Trong tuyên bố do Bộ Ngoại giao Indonesia công bố hôm 28-2, Jakarta kêu gọi “tất cả các bên kiềm chế và ưu tiên đối thoại, ngoại giao”.
Indonesia tái khẳng định tầm quan trọng của việc “tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mọi quốc gia, cũng như giải quyết khác biệt bằng biện pháp hòa bình”.
. Hôm 28-2, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul viết trên Facebook rằng Thái Lan “vô cùng quan ngại” trước tình hình hiện nay tại Trung Đông.
“Chúng tôi vô cùng đau buồn trước tác động của căng thẳng và bạo lực đối với dân thường vô tội. Tôi đặc biệt lưu tâm tới sự an toàn và phúc lợi của toàn thể người Thái và bạn bè của chúng ta tại các khu vực bị ảnh hưởng” - bài đăng nêu rõ.
Ông Anutin cũng kêu gọi các nỗ lực ngay lập tức và thiện chí nhằm hạ nhiệt tình hình thông qua đối thoại và ngoại giao, phù hợp với luật pháp quốc tế và lợi ích chung của cộng đồng toàn cầu trong việc duy trì hòa bình, ổn định.
. Ngày 28-2, trả lời câu hỏi phóng viên liên quan phản ứng của Việt Nam về tình hình leo thang căng thẳng tại Trung Đông hiện nay, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Thu Hằng nhấn mạnh:
Việt Nam quan ngại sâu sắc về tình hình xung đột leo thang phức tạp tại khu vực Trung Đông, đe dọa nghiêm trọng tính mạng và an toàn của người dân, hòa bình, ổn định của khu vực và thế giới.
Việt Nam kêu gọi các bên liên quan kiềm chế tối đa, chấm dứt ngay các hành động leo thang căng thẳng, bảo vệ dân thường và các cơ sở hạ tầng thiết yếu, giải quyết bất đồng bằng các biện pháp hòa bình, tuân thủ nghiêm túc luật pháp quốc tế, Hiến chương và các nghị quyết liên quan của LHQ, tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của các quốc gia, tạo điều kiện thuận lợi cho các đàm phán hòa bình vì an ninh, an toàn, hòa bình, ổn định ở khu vực và trên thế giới.
. Oman, quốc gia từng làm trung gian cho các cuộc đàm phán gần đây giữa Mỹ và Iran, bày tỏ thất vọng khi tiến trình thương lượng bị phá vỡ và kêu gọi chấm dứt ngay các hoạt động quân sự.
. Ai Cập, thông qua tuyên bố của Bộ Ngoại giao, cảnh báo rằng căng thẳng leo thang có nguy cơ vượt tầm kiểm soát, dẫn tới một cuộc xung đột khu vực rộng lớn hơn với những hệ lụy nghiêm trọng đối với an ninh và ổn định khu vực cũng như quốc tế.
. Liên đoàn Ả Rập kêu gọi tất cả các bên quốc tế “nhanh chóng thúc đẩy hạ nhiệt căng thẳng, tránh để khu vực rơi vào vòng xoáy bất ổn và bạo lực, đồng thời quay lại đối thoại”.
. Chính phủ Brazil kêu gọi các bên tôn trọng luật pháp quốc tế, kiềm chế tối đa để tránh làm gia tăng xung đột, bảo vệ dân thường và bảo đảm an toàn cho cơ sở hạ tầng dân sự.
. Pakistan “lấy làm tiếc trước sự đổ vỡ của đàm phán và sự bùng phát thù địch tại Trung Đông”, nhấn mạnh sự cần thiết phải “tuân thủ luật pháp quốc tế và các nguyên tắc của Hiến chương Liên Hợp Quốc”, đồng thời kêu gọi “tất cả các bên nối lại ngoại giao và tìm kiếm giải pháp hòa bình thông qua đàm phán cho cuộc khủng hoảng”.
. Chủ tịch Ủy ban Liên minh châu Phi Mahmoud Ali Youssouf hôm 28-2 bày tỏ “quan ngại sâu sắc” trước tình trạng leo thang quân sự tại Trung Đông, kêu gọi kiềm chế, khẩn trương hạ nhiệt căng thẳng và duy trì đối thoại, đồng thời cảnh báo rằng leo thang hơn nữa có thể làm trầm trọng thêm bất ổn toàn cầu.
. Senegal và Gambia kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức, nhấn mạnh sự cần thiết phải giải quyết khủng hoảng thông qua đối thoại và ngoại giao phù hợp với luật pháp quốc tế.
. Mirjana Spoljaric, Chủ tịch Ủy ban Chữ thập đỏ Quốc tế, kêu gọi các quốc gia tôn trọng luật lệ chiến tranh và thúc giục họ thể hiện ý chí chính trị nhằm ngăn chặn “những cái chết và sự tàn phá tiếp diễn”.
Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres ngày 28-2 lên án tình trạng leo thang quân sự tại Trung Đông, cho rằng việc Mỹ và Israel sử dụng vũ lực nhằm vào Iran, cùng với các đòn đáp trả sau đó của Iran trong khu vực, đã làm suy yếu hòa bình và an ninh quốc tế.
“Tôi đặc biệt khuyến khích tất cả các bên ngay lập tức quay lại bàn đàm phán” - ông Guterres nói.
Căng thẳng Iran-Mỹ-Israel: Loạt nước Trung Đông chỉ trích gay gắt Tehran; EU, Nga, Ukraine lên tiếng
