Tình hình Trung Đông tiếp tục leo thang sau khi đàm phán Mỹ-Iran ở Pakistan thất bại.
Quân đội Mỹ công bố chi tiết kế hoạch phong tỏa các cảng của Iran
Ngày 12-4, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết sẽ bắt đầu thực thi lệnh phong tỏa hàng hải đối với toàn bộ tàu thuyền ra vào các cảng của Iran từ 10 giờ sáng 13-4 (theo giờ miền Đông Mỹ), theo yêu cầu của Tổng thống Donald Trump.
“Lệnh phong tỏa sẽ được áp dụng công bằng đối với tàu thuyền của mọi quốc gia ra vào các cảng và khu vực ven biển của Iran, bao gồm toàn bộ các cảng của Iran tại vịnh Ba Tư và vịnh Oman” - CENTCOM viết trên mạng xã hội X.
Theo CENTCOM, các tàu không di chuyển đến hoặc rời khỏi cảng của Iran vẫn sẽ được phép đi lại tự do qua eo biển Hormuz. Cơ quan này nhấn mạnh lệnh phong tỏa sẽ “không cản trở quyền tự do hàng hải” của những tàu này, đài CNN đưa tin.
Thông báo của CENTCOM được đưa ra sau khi ông Trump tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz vào đầu ngày 13-4, động thái khiến giá dầu tăng mạnh trong bối cảnh Washington tìm cách gia tăng sức ép với Tehran.
Iran lên tiếng việc ông Trump đòi phong tỏa Hormuz
Ngày 12-4, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ra tuyên bố khẳng định eo biển Hormuz vẫn “mở cho hoạt động qua lại vô hại của tàu dân sự” theo đúng luật pháp quốc tế, theo hãng tin Al Jazeera.
Theo IRGC, mọi tàu quân sự tiếp cận khu vực này sẽ bị xem là vi phạm lệnh ngừng bắn và “sẽ bị xử lý nghiêm khắc”.
Ngoài ra, Bộ Tư lệnh Hải quân thuộc IRGC ngày 12-4 cảnh báo rằng bất kỳ “động thái sai lầm” nào tại eo biển Hormuz sẽ khiến các đối thủ của Tehran rơi vào “những vòng xoáy chết chóc”, theo hãng tin Sepah News.
Lực lượng này cho biết các máy bay không người lái của Iran đang giám sát theo thời gian thực toàn bộ diễn biến tại eo biển chiến lược nói trên.
IRGC đồng thời khẳng định mọi hoạt động di chuyển trong khu vực hiện nằm dưới “sự kiểm soát hoàn toàn” của các lực lượng vũ trang Iran.
Nhiều quan chức cấp cao Iran đã bác bỏ lời đe dọa của Mỹ về việc áp đặt phong tỏa hải quân tại eo biển Hormuz, theo truyền thông Iran.
Tư lệnh Hải quân Iran, Đô đốc Shahram Irani, tuyên bố: “Những lời đe dọa của ông Trump thật nực cười”, đồng thời cho biết lực lượng Iran hiện đang theo dõi mọi động thái quân sự của Mỹ trong khu vực.
Trong khi đó, Tư lệnh lực lượng Quds - Tướng Esmail Qaani khẳng định Mỹ và Israel sẽ bị đẩy khỏi Trung Đông “mà không đạt được bất kỳ thành tựu nào”, giống như cách họ đã bị Yemen buộc phải rút khỏi khu vực Biển Đỏ và eo biển Bab al-Mandeb.
Ông Mohsen Rezaei - cựu chỉ huy Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và hiện là thư ký Hội đồng Phân định lợi ích quốc gia Iran - tuyên bố Iran “không phải nơi có thể bị phong tỏa bằng các dòng tweet hay những kế hoạch tưởng tượng”, đồng thời cho rằng Mỹ “đã được định sẵn sẽ thất bại”.
Trong khi đó, Chủ tịch Quốc hội Iran - ông Mohammad Bagher Ghalibaf, đồng thời là trưởng đoàn đàm phán của Tehran tại Pakistan, cho biết Iran đã đưa ra “nhiều sáng kiến tích cực nhằm thể hiện thiện chí” trong các cuộc đàm phán với Mỹ, qua đó giúp đạt được tiến triển nhất định.
Theo truyền thông nhà nước Iran dẫn lời ông Ghalibaf, các lời đe dọa gần đây của Tổng thống Donald Trump “không có tác dụng đối với dân tộc Iran”.
“Nếu ông chiến đấu, chúng tôi sẽ chiến đấu. Nếu ông hành động bằng lý trí, chúng tôi sẽ đáp lại bằng lý trí. Chúng tôi sẽ không khuất phục trước bất kỳ lời đe dọa nào. Hãy thử thách ý chí của chúng tôi thêm một lần nữa để chúng tôi dạy cho họ một bài học lớn hơn” - ông Ghalibaf nói.
Ông cũng đăng bài đáp lại lời đe dọa phong tỏa hải quân của Mỹ.
“Cứ tận hưởng mức giá xăng hiện tại đi. Với cái gọi là ‘phong tỏa’, các người sẽ sớm phải nhớ nhung thời xăng chỉ 4 đến 5 USD/gallon” - ông Ghalibaf đăng trên X, kèm hình ảnh bản đồ giá xăng tại các trạm gần Nhà Trắng.
Giá dầu tăng vọt sau khi ông Trump đe dọa phong tỏa eo biển Hormuz
Theo CNN, giá dầu thế giới ngày 12-4 vượt mốc 100 USD/thùng sau khi Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ phong tỏa “mọi tàu thuyền tìm cách đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz”, động thái đe dọa làm gián đoạn thêm dòng chảy năng lượng toàn cầu.
Cụ thể, giá dầu Brent - chuẩn tham chiếu quốc tế - tăng 8%, lên khoảng 102 USD/thùng, trong khi giá dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) tăng 8%, đạt 104 USD/thùng.
Kế hoạch của ông Trump cũng có nguy cơ khiến người dân Mỹ phải gánh thêm chi phí sinh hoạt. Nếu giá dầu tiếp tục leo thang, giá xăng tại Mỹ nhiều khả năng sẽ duy trì ở mức cao.
Theo số liệu ngày 12-4, giá xăng trung bình tại Mỹ ở mức 4,12 USD/gallon, tăng 38% so với thời điểm bắt đầu chiến sự, dù đã giảm nhẹ trong dịp cuối tuần.
Ngoại trưởng Iran cáo buộc Mỹ “đòi hỏi quá mức, liên tục thay đổi điều kiện” tại đàm phán Islamabad
Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi vừa lên tiếng về cuộc đàm phán với Mỹ tại thủ đô Islamabad của Pakistan, cáo buộc Washington đã đưa ra những yêu sách ngày càng quá mức vào thời điểm hai bên tưởng như sắp đạt thỏa thuận.
“Trong các cuộc đàm phán căng thẳng ở cấp cao nhất suốt 47 năm qua, Iran đã tham gia đối thoại với Mỹ bằng thiện chí nhằm chấm dứt chiến tranh. Nhưng khi chỉ còn cách biên bản ghi nhớ Islamabad vài bước chân, chúng tôi đã phải đối mặt với sự đòi hỏi quá mức, việc liên tục thay đổi mục tiêu và lệnh phong tỏa” - ông Araghchi viết trên X.
“Không rút ra được bài học nào. Thiện chí sẽ được đáp lại bằng thiện chí. Thù địch sẽ chỉ sinh ra thù địch”- ngoại trưởng Iran tiếp tục chỉ trích.
